Aliye Rona, doğum adıyla Aliye Dilligil (1 Ocak 1921, Dera – 29 Ağustos 1996, İstanbul), Türk sinema ve tiyatro dünyasının önemli isimlerindendi. Türk sinemasında birçok farklı karakteri başarıyla canlandıran Rona, özellikle sert Anadolu kadınlarını ustalıkla oynamıştır.
Aliye Rona Kimdir?
Aliye Rona, 1921 yılında o dönemde Fransız Suriye Mandası altında bulunan Ürdün sınırındaki Dera şehrinde doğdu. Babası Trabzonlu demiryolu işletmecisi Ramiz Bey, annesi ise Servinaz Hanım’dır. Tiyatrocu Avni Dilligil ve gazeteci Turhan Dilligil’in kardeşidir. Beyoğlu Akşam Kız Sanat Okulu’nda eğitim aldıktan sonra 1930’ların sonlarında Kadıköy Halkevi’nde amatör tiyatro oyunculuğuna başladı.
Aliye Rona’nın Sinema Kariyeri
Sinema kariyerine 1947 yılında “Kerim’in Çilesi” filmiyle adım atan Aliye Rona, sanat yaşamı boyunca 204 filmde rol almıştır. Çilekeş, direnen, dikbaşlı, hakkını arayan, kavgacı, töreci köylü kadını ve ana rolleri başarıyla canlandırmıştır. Ayrıca seslendirme de yapmıştır.
Aliye Rona’nın Son Yılları ve Ölümü
Aliye Rona’nın son yıllarında sağ tarafına felç inmiş ve tekerlekli sandalyeye mahkum olmuştur. Bu dönemde İstanbul’un Pendik ilçesindeki bir huzurevinde kalmıştır. Ancak bu huzurevinde yaşanan sağlık ve şiddet olayları, medyanın dikkatini çekmiş ve Rona’nın kötü durumu gündeme gelmiştir. Rona, son isteğinin “Mustafa Kemal Atatürk’ün annesi Zübeyde Hanım’ı oynamak” olduğunu belirtmiştir. 29 Ağustos 1996’da geçirdiği beyin kanaması sonucu 75 yaşında yaşamını yitirmiştir. Cenazesi Karacaahmet Mezarlığı’nda aile kabristanına defnedilmiştir. Özel arşivi İstanbul’da Kadın Eserleri Kütüphanesi ve Bilgi Merkezi Vakfı’nda bulunmaktadır.
Çiçek Dilligil ve Aliye Rona Bağlantısı
Gözler, oyuncu Çiçek Dilligil‘in halasıyla ilgili sırrı çözmek ve ünlü oyuncu Aliye Rona‘nın hayatını aydınlatmakla doluydu. Çiçek Dilligil, adını efsaneleştiren dizilerde rol alarak Aliye Rona’nın yeğeni olmanın yanı sıra kendi başarılı kariyerini de inşa etmişti. Ailedeki sanat geleneği, Çiçek Dilligil’in annesi Belkıs Dilligil ve babası Avni Dilligil’in mirasıyla daha da derinleşiyordu.
