Bahar Depresyonu Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Uzman Klinik Psikolog Melike Akpınar Kadıoğlu, mevsim geçişleri sırasında sıkça karşılaşılan bahar depresyonu konusunda önemli uyarılarda bulundu. Bahar depresyonunun ne olduğu üzerine bilgiler veren Uzm. Klnk. Psk. Kadıoğlu, “Majör depresyonun bir alt türü olan ‘mevsimsel depresyon’, halk arasında bahar depresyonu olarak da bilinir. Genellikle sonbahar ve kış aylarında ortaya çıkan bu durum, baharın ve yazın gelmesiyle birlikte azalmakta ya da tamamen ortadan kaybolmaktadır. Özellikle yaz mevsiminin sona ermesiyle birlikte günlerin kısalması ve gün ışığının azalması, bireylerin ruh hali üzerinde birçok olumsuz etki yaratabilir. Araştırmalar, gün ışığının insan bedeni üzerindeki fizyolojik, psikolojik ve hormonal etkilerini ortaya koymaktadır. Duygularımız, dünyaya bakış açımızı şekillendirir. Havanın sıcaklığı, insanlar üzerinde derin bir etki yaratabilir. Bulutlu veya yağmurlu günler, bazı bireylerde karamsar duyguların tetiklenmesine neden olabilmektedir. Mevsimsel depresyon olarak adlandırılmasının sebebi, depresif atakların mevsime göre ortaya çıkması ve kaybolmasıdır” şeklinde açıklamalarda bulundu.
“DEPRESİF NÖBETLER AYNI MEVSİMDE TEKRARLIYORSA DİKKAT”
Aynı mevsimlerde tekrar eden şikayetlere dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Uzm. Klnk. Psk. Kadıoğlu, “Bahar depresyonunu tanımlarken dikkat edilmesi gereken en önemli nokta; depresif nöbetlerin belirli bir mevsimde tekrar etmesi ve diğer mevsimlerde kişinin ruh halinin tamamen düzeldiği durumların gözlemlenmesidir” dedi.
“SOSYAL İLİŞKİLERDEN ÇEKİLME OLABİLİR”
Uzm. Klnk. Psk. Kadıoğlu, bahar depresyonunda görülebilecek belirtileri şu şekilde sıraladı:
- Uyku düzeninde bozulmalar (normalden daha fazla uyuma ya da uyuyamama).
- Değersizlik, suçluluk, ümitsizlik, sinirlilik ve karamsarlık duyguları.
- Sosyal ilişkilerden çekilme.
- İştahta bozulmalar (normalden fazla yemek yeme ya da iştahsızlık).
- Odaklanma ve dikkati sürdürmede zorluk.
- Normalde ilgi duyulan aktivitelere karşı ilgi kaybı.
- Cinsel istekte azalma.
- Halsizlik, enerji kaybı, eyleme geçmekte isteksizlik ve içe kapanma.
- Uyuşukluk gibi semptomlar gözlemlenebilir.
“TEŞHİS İÇİN AYNI SEMPTOMLARIN 2 SENE TEKRAR ETMESİ GEREKİYOR”
Tanı sürecine değinen Uzm. Klnk. Psk. Kadıoğlu, “Depresif bir bozukluğun mevsimsel depresyon olarak tanımlanabilmesi için en az 2 sene boyunca arka arkaya aynı mevsimde yukarıda belirtilen semptomların birkaç ay süreyle devam etmesi, diğer mevsimlerde ise bireyin tamamen düzelmiş olması şarttır. Mevsimsel depresyonun cinsiyetler arasında görülme oranı, diğer depresyon türlerinde olduğu gibi kadınlarda daha yüksektir” dedi.
“BAHAR DEPRESYONUNU ATLATABİLECEK TAVSİYELER”
Bahar depresyonu ile başa çıkmak için bazı önerilerde bulunan Uzm. Klnk. Psk. Kadıoğlu, “Araştırmalar, vücuttaki serotonin seviyesinin düşüklüğünün depresyon üzerinde etkili olduğunu göstermektedir. Güneş ışığına maruz kalan bireylerde serotonin seviyesinde artış gözlemlenir. Bu nedenle, güneşli günlerde güneş ışığından yararlanarak programlar yapmak, aydınlık ortamlarda çalışmak, seyahat planlarını güneşli yerlere yönelik hazırlamak, sosyal yaşamı canlandırmak, fiziksel aktivitelere yönelmek, yeni hobiler edinmek, uyku düzenine dikkat etmek ve negatif içeriklerden uzak durmak, bahar depresyonuyla başa çıkma yollarından bazılarıdır. Ayrıca, ruh sağlığı uzmanları tarafından önerilen farmakolojik tedavi ve psikoterapiden de yararlanılabilir” şeklinde belirtti.
“UYKU VE İŞTAHTAKİ BOZULMALAR KONTROL EDİLEMİYORSA DESTEK ALINMALI”
Bireylerin hangi durumlarda uzman desteği alması gerektiğine dikkat çeken Uzm. Klnk. Psk. Kadıoğlu, “Eğer kişi günlük yaşamını sürdürmekte zorluk yaşıyorsa, işlevselliğini kaybetmişse, günlük yaşamın getirdiği sorumlulukları takip edemiyorsa, sosyal çevresinden uzaklaşmışsa ya da uyku ve iştah bozukluklarını kontrol edemiyorsa, profesyonel destek alması önerilir” ifadelerini kullandı.