Daron Acemoğlu’ndan Çarpıcı Açıklamalar
Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) ekonomi profesörlerinden Daron Acemoğlu, demokrasilerin ekonomik büyümeye olumlu katkılar sağladığını ancak dünya genelinde demokrasi döneminin sonuna gelindiğini vurgulayarak, “Demokrasinin son baharındayız. Umarım kışına girmeyiz” ifadelerini kullandı. Türkiye İş Bankası’nın 100. kuruluş yılı dolayısıyla düzenlediği “Atatürk Vizyonuyla Gelecek Yüzyıla Bakış” başlıklı uluslararası konferansta konuşan Acemoğlu, dünya genelinde düşük faiz döneminin sona erdiğini ve Türkiye’de zaten yüksek faiz oranlarının mevcut olduğunu belirtti. Acemoğlu, tüm dünyada teknolojiye yönelik yapılması gereken yatırımların ve adaptasyonların yüksek faiz ortamında gerçekleşeceğini ifade ederek, bu durumun zorluklar doğurabileceğine dikkat çekti.
Acemoğlu’nun konuşmasının önemli satır başları ise şöyle:
- “Hem Türkiye hem de dünya ekonomileri için kolay adaptasyon dönemi sona erdi. Daha da kötüsü, hem Türkiye’de hem de dünya genelinde bütçe açıkları artmaya başladı.”
- “Teknolojiye yatırımda ciddi geri kalmışlık yaşayan Türkiye’nin büyüme kaynağı, tüketim ve inşaattan geliyor. Tüketim elbette önemlidir; insanların temel ihtiyaçlarını karşılaması açısından gereklidir. Ancak, sürdürülebilir bir büyüme için ciddi yatırımlar da şarttır. Türkiye’de inşaat sektörüne yapılan yatırım oranı, başka ülkelerde karşılaşamayacağınız bir seviyededir.”
- “Demokrasinin ve dinamik bir ekonominin gelişimi için devlet ve toplum arasında bir güç dengesi kurulması gerekmektedir. Bu dengesizlikler, önümüzdeki 20 yıl içinde daha da belirgin hale gelecektir.”
- “Türkiye, ekonomik, bilimsel ve siyasi açıdan teknolojik gelişmelere uyum sağlamak zorundadır ve bu sürece derhal başlanmalıdır.”
- “Türkiye, hiçbir zaman Çin, Güney Kore, Tayvan ve Singapur gibi ülkelerde görülen büyüme oranlarına ulaşamadı. Dünya nüfusu giderek yaşlanıyor ve Türkiye de bu süreçten etkilenerek nüfusunun hızlı bir şekilde yaşlanmasına tanıklık edecek. Ancak, Türkiye bu durumu yeterince dikkate almıyor ve bunun olumsuz sonuçları olacaktır.”
Özgürlük Ortamının Önemi
Chicago Üniversitesi’nden ekonomist Prof. Dr. Ufuk Akçiğit de ekonomik büyümenin anlık değil, uzun vadeli bir süreç olduğunu vurgulayarak, “Ekonomik büyüme, verimliliğe; verimlilik de teknolojiye ve bilime dayanır. Üç temel noktaya dikkat etmemiz gerekiyor; bilim ve bilim insanlarına hak ettikleri değeri vermek, şirketlerimizin dünya genelindeki teknolojileri üretebileceği uygun ortam ve politikaları geliştirmek, fikri ve vicdanı hür gençlerimizin hayal kurmalarını ve bu hayalleri gerçekleştirmelerini sağlayacak bir düşünce özgürlüğü ortamı yaratmaktır” dedi.