Çin Dışişleri Bakanlığı Açıklaması
Çin Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan resmi açıklamada, Devlet Başkanı Şi Cinping’in Rusya Federasyonu’na bağlı Tataristan Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da düzenlenen 16. BRICS Liderler Zirvesi çerçevesinde İran Cumhurbaşkanı Mesut Pezeşkiyan ile bir görüşme gerçekleştirdiği bildirildi. Bu görüşmede, İran’ın uluslararası ve bölgesel etki sahibi önemli bir ülke ve Çin’in iyi bir dostu olduğunu vurgulayan Şi, “Uluslararası ve bölgesel durum ne olursa olsun, Çin, İran ile dostane işbirliğini geliştirmeye devam edecektir.” şeklinde ifadelerde bulundu.
Şi, dünyanın yüzyılda görülmemiş dönüşümlerden geçtiği bu dönemde, Çin-İran ilişkilerinin stratejik öneminin daha belirgin hale geldiğini belirtti. “Çin, İran’ın ulusal egemenliğini, güvenliğini ve onurunu korumasını, ekonomik ve sosyal kalkınmasını ilerletmesini ve komşu ülkelerle dostane ilişkiler kurmasını desteklemektedir.” diyerek, iki ülke arasındaki ilişkilerin daha da güçlenmesi gerektiğini ifade etti.
Çin’in iç işlerine karışmama ilkesinin savunulması ve iki ülkenin meşru haklarının korunması için İran ile işbirliği yapmaya hazır olduklarını belirten Şi, iki ülkenin kapsamlı stratejik işbirliğinin istikrarlı gelişimini sürdürme arzusunu dile getirdi. Aynı zamanda, İran’ın BRICS’e katılımını kutlayarak, Tahran ile BRICS ve diğer çok taraflı çerçevelerde işbirliğini güçlendirerek “Küresel Güney”in sesini ve temsilini artırmayı amaçladıklarını söyledi. Bu bağlamda, uluslararası düzenin daha adil ve makul bir şekilde gelişmesi için birlikte çalışmaya hazır olduklarını vurguladı.
Şi, Ortadoğu’daki mevcut durumu endişeyle izlediklerini de belirterek, Gazze’de erken bir ateşkes sağlanması ve savaşın sona erdirilmesinin, bölgesel gerilimin azaltılması için elzem olduğunu ifade etti. Uluslararası toplumun, tarafları Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi kararlarını uygulamaya ikna etmesi gerektiğini vurguladı.
Çin tarafının açıklamasına göre, İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan da Çin ile bağlantılılık, altyapı ve temiz enerji gibi kritik ekonomik sektörlerde işbirliğini derinleştirmek istediğini ifade etti. İran’ın, temel çıkarları ile ilgili konularda birbirlerine destek olmaya, “hegemonya ve zorbalığa karşı birlikte durmaya” hazır olduklarını belirten Pezeşkiyan, İran’ın BRICS’e üyeliğini destekledikleri için Çin’e teşekkür etti.
BRICS grubu, Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika’nın oluşturduğu bir topluluktur. Ağustos 2023’te Güney Afrika’nın Johannesburg şehrinde yapılan zirvede, Çin ve Rusya’nın öncülüğünde genişleme kararı alınmış ve Arjantin, Etiyopya, İran, Mısır, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin üyelikleri için davet edilmiştir. Arjantin dışında kalan 5 ülkenin daveti kabul ederek katılmasıyla BRICS, toplamda 10 üyeli bir topluluk haline gelmiştir.
