Japonya’da Sonbahar Festivali ve İşiba’nın Tapınak Bağışı
Kyodo ajansının haberine göre, Japonya’nın sonbahar festivali dolayısıyla Başbakan Fumio İşiba’nın makamı adına tapınağa saksıda “kutsal Masakaki çiçeği” gönderilmiştir. Bu gelenek, Japon kültüründe derin köklere sahip olan bir uygulama olarak dikkat çekmektedir. Başbakanlığa yakın kaynaklardan elde edilen bilgilere göre, 17-19 Ekim tarihleri arasında devam edecek olan festival kapsamında İşiba’nın tapınağı ziyaret etmeyi planlamadığı ifade edilmiştir.
Kabine Başsekreter Yardımcısı Aoki Kazuhiko, düzenlediği basın toplantısında tapınak ziyaretinin kararının tamamen Başbakan İşiba’ya ait olduğunu belirtmiştir. “Tapınağı ziyaret edip etmeme kararı Başbakan’ındır” şeklinde konuşarak, bu konuda herhangi bir baskı olmadığını vurgulamıştır.
Öte yandan, Güney Kore Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü tarafından yapılan açıklamada, Başbakan İşiba’nın tapınağa yaptığı bağışın “derin hayal kırıklığı ve pişmanlığa” neden olduğu belirtilmiştir. Bakanlık, bu bağışın “Japonya’nın geçmişteki saldırganlığını yücelttiği ve savaş suçlularını kutsadığı” iddiasında bulunmuştur. Açıklamada, “Japonya’nın yeni kabinesinin sorumlu liderlerini, tarihle dürüstçe yüzleşmeye ve içtenlikle pişmanlık duyduklarını göstermeye çağırıyoruz” ifadeleri yer almıştır.
Temmuz 2022’de uğradığı suikast sonucu hayatını kaybeden eski Japonya Başbakanı Abe Şinzo’nun, 2013 yılında bu tapınağı ziyaret etmesi, komşu ülkelerde büyük tepkilere yol açmıştı. Japonya’da hükümet yetkilileri ve iş dünyası temsilcileri, yıl içinde birçok kez bu kutsal tapınağı ziyaret etmektedir. Ancak, başbakan düzeyinde en son Abe’nin gitmiş olması, bu ziyaretlerin ne denli hassas bir konu olduğunu göstermektedir.
İlk olarak 1869 yılında inşa edilen bu tapınak, İkinci Dünya Savaşı’nda hayatını kaybeden 2,5 milyon kişinin anısını onurlandırma amacı taşımaktadır. Ancak, tapınak keşişlerinin 1978 yılında 14 savaş suçlusunu “kutsal” olarak kabul etmesi, ciddi tartışmalara yol açmıştır. Komşu ülkeler nezdinde “Japonya’nın geçmiş militarizminin sembolü” olarak tanımlanan bu tarihi tapınak, savaşta ölenlerin anılması amacıyla yıl boyunca çeşitli festivallerle ziyaretçi akınına uğramaktadır.
Son olarak, Japonya’da iktidardaki Liberal Demokrat Parti (LDP) içindeki siyasi bağış fonu skandalı sonrası, önceki Başbakan Kişida Fumio istifa kararı almıştır. 27 Eylül’de yapılan parti içi seçimin ikinci turunda LDP lideri olarak seçilen İşiba, partisinin hakimiyetindeki Meclis’te 1 Ekim’de ülkenin 102. başbakanı olarak göreve başlamıştır.
