Ukrayna’daki Son Durum ve Zelenski’nin Ziyareti
Peki, sonuç ne oldu? Ukrayna’daki en Batı yanlısı gazetelerin yorumlarına göre, hem belirlenen hedeflerde hem de bu hedeflerin gerçekleştirilmesinde somut bir başarı elde edilemedi. Bu eleştirileri yapanlar, ABD karşıtları değil, aksine ABD yanlılığı konusunda Zelenski’den daha ileri görüşlü olan kesimlerdir. Zelenski, 2019 yılında devlet başkanlığı seçimlerini kazanırken, ılımlı bir Batı yanlısı lider olarak iktidara gelmişti. Yani, Zelenski, Avrupa entegrasyonunu savunurken aynı zamanda Rusya ile barış yapma vaadinde bulunuyordu.
Zelenski’nin seçilmesiyle birlikte, Poroşenko’yu destekleyen radikal Batıcı ve NATO yanlısı kesim büyük bir şok yaşadı ve “Ukrayna’nın yönetimi bir komedyene kaldı” şeklinde yorumlar yapmaya başladı. Bu kesim, Zelenski’yi hiçbir zaman kendisinden biri olarak görmemiş olmasına rağmen, Zelenski’nin Batı’da kahraman olarak karşılandığı dönemlerde ona destek verme yoluna gitmişti. Ancak ABD ziyareti konusundaki yorumlar, bu kesimin “İşte görüyorsunuz, ABD ile ilişkiler Zelenski’ye bırakılmayacak kadar önemlidir” şeklinde bir yaklaşım sergilemesine neden oldu.
Meseleyi özetlemek gerekirse, Ukrayna’nın “barış planı”nın ayrıntıları henüz kamuoyuna açıklanmamış durumda. Ancak genel hatlarıyla, bu planın ABD’den daha fazla yardım talebini ve ABD’nin Ukrayna’nın Rusya’ya karşı uzun menzilli füze kullanmasına izin vermesi gibi talepleri içerdiği biliniyor. ABD yönetimi, bu ziyaret sırasında Ukrayna’ya 8 milyar dolarlık bir askeri yardım paketi açıkladı. ABD Dışişleri Bakanı Blinken, Biden’ın bu planı incelediğini ve ABD’nin 8 milyar dolarlık yardımının şimdilik Ukrayna için yeterli olduğunu ifade etti. Yani, “daha ne istiyorsunuz” demek istiyordu.
Uzun menzilli silahlar konusuna gelince, ABD hükümetinin, Rusya ile bu ölçüde bir restleşmeye gitmek istemediği anlaşılıyor. Şimdi ise en sıkıntılı konu olan Cumhuriyetçilerle olan ilişkilere bakalım. Zelenski, ziyarete başlamadan önce ABD basınına verdiği demeçte Trump’ın Ukrayna’ya yaklaşımını eleştirdi. Bu eleştiri, seçim öncesi atmosferde olumsuz bir etki yarattı. Trump, Zelenski ile görüşmeyeceğini duyurdu.
Ardından, ziyaretin ilk durağı olan Pensilvanya’da bir skandal yaşandı. Zelenski’nin buradaki silah fabrikasına yaptığı ziyarete yalnızca Demokrat Partili vali ve diğer partili yetkililerin katılması, Cumhuriyetçiler tarafından Zelenski’nin ABD seçimlerine müdahil olması olarak değerlendirildi. Cumhuriyetçi ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, Zelenski’den açıkça Ukrayna’nın Washington büyükelçisini geri çekmesini istedi ve bu kişinin ABD iç siyasetine müdahale ettiğini vurguladı. 2022’de Zelenski’nin Kongre’de Cumhuriyetçiler ve Demokratlarca ayakta alkışlandığı atmosferin artık kalmadığı görülüyor.
Trump, yine de Zelenski ile bir görüşme gerçekleştirdi. Ancak yapılan ortak basın açıklamasında Trump, kendisinin “hem Zelenski ile hem de Putin ile ilişkilerinin iyi” olduğunu ifade etti. Biden’ın Putin’e yönelik sert çıkışlarının aksine, Trump’ın Putin ile iyi ilişkiler kurduğunu belirtmesi, ABD politikalarının değişmeyeceğini gösteriyor. Trump’ın seçim öncesi söylemlerinde bir değişiklik yapması beklenebilir. Ancak, Ukrayna açısından olmasa da Zelenski yönetimi açısından zorlu bir sonbaharın başladığını söylemek mümkün.
[email protected]
