Dubai Çikolatası ve Antep Fıstığı İlişkisi
Tüm dünyada sosyal medyanın etkisiyle popüler hale gelen Dubai çikolatası, özellikle hammaddesi olan Antep fıstığına olan talebi önemli ölçüde artırdı. Artık paketli üretimi de yaygınlaşan Dubai çikolatası, tatlıcıların yanı sıra fırınlarda, marketlerde ve mahalle bakkallarının raflarında da kendine yer buldu. Bu artan talep, Antep fıstığı ihtiyacını da beraberinde getirdi ve piyasalardaki arz-talep dengesizliğine neden oldu. Özellikle baklava ve fıstıklı tatlı üreticileri, bu durumdan en çok etkilenenler arasında yer aldı.
Geçtiğimiz hafta kilosu ortalama 900 liradan tedarik edilen Antep fıstığı, bu hafta bin 300 liraya kadar yükseldi. Bu fiyat artışları, sektörün dinamiklerini değiştirme potansiyeline sahip.
Fıstıkta Sektör Dışı Oyuncuların Piyasaya Girişi
Bakırcı ve Tatlı Üreticileri Derneği (BAKTAD) Yönetim Kurulu Üyesi Mehmet Ali Taşdemir, Dubai çikolatasının son dönemde Türkiye’yi ve dünyayı etkisi altına aldığını belirtiyor. Bu durum, Gaziantep fıstığına olan talebin de artmasına neden oldu. Talep artışı, doğal olarak arz-talep dengesini bozarak sektör dışı oyuncuların piyasaya girmesine yol açtı. Taşdemir, fıstık fiyatlarının son 1,5 ayda ortalama yüzde 25 oranında suni bir artış gösterdiğini ifade etti.
Özellikle bu yıl rekoltenin oldukça yüksek olduğunu vurgulayan Taşdemir, “Geçen yıl ortalama rekolte 170 bin – 200 bin ton iken, bu yıl 700 bin ton civarında. Yani Dubai çikolatasını tüm dünyaya pazarlamakta bir sıkıntı yaşamayacağız. Gaziantep fıstığı Türkiye’de asla tükenmeyecek” dedi. Ancak, fiyat artışlarının baklava fiyatlarını da etkilediğini ve insanların alım gücünün düştüğünü belirtti.
Fırsatçılara Meydan Verilmemesi Gerekiyor
Taşdemir, fıstıkta sektör dışı oyuncuların artmasının sektörü olumsuz etkilediğini ifade ederek, “BAKTAD olarak amacımız, tüketimi kontrol altına almak, sertifikalı stokçuluğun sağlanması ve ürün rekoltesinin doğru bir şekilde belirlenmesidir. Böylece, ekstrem durumlarda sektör dışı oyunculara meydan verilmemiş olur” şeklinde konuştu.
Fıstık Fiyatlarındaki Artış ve Etkileri
Tatlıcı Mehmet Çiftçi, fıstık fiyatlarında bir haftada önemli bir artış yaşandığını belirtti. “Biz genelde baklava, kadayıf ve künefe üzerine çalışıyoruz ama Dubai çikolatasına olan talep nedeniyle üretimimizi artırmak zorunda kaldık. Fıstık fiyatları, talebe bağlı olarak hızla yükseldi. Geçen hafta fiyatlar 900 lira iken, bu hafta bin 200 lira ve hatta bin 300 liraya kadar çıktı. Fıstık fiyatlarının artması, baklava fiyatlarına da yansıyor” dedi.
Çiftçi, “Fıstık fiyatları düştüğünde halkımızın işine yarayabilir ama şu anda fiyatlar yine artacak gibi görünüyor. Baklava satışlarımız da yüzde 40 oranında azaldı. İnsanlar artık Dubai çikolatasını soruyor, bu durum satışlarımızı doğrudan etkiliyor” ifadelerini kullandı.
Vatandaşların Antep Fıstığına Bakışı
Oğuzhan Apaydın, Antep fıstığının lüks bir ürün haline geldiğini belirterek, “Ben kaliteli ürünleri tercih ediyorum ama Antep fıstığı artık herkesin ulaşabileceği bir besin değil. Türk milleti olarak kendi ürettiğimiz fıstığı yiyemiyoruz, bu durum gerçekten üzücü” dedi.
Cenk Efe Daşdan ise, “Antep fıstığını bazı insanlar alabiliyor, bazıları ise alamıyor. Fiyatlar çok yükseldiği için çoğunluk bu lezzetten mahrum kalıyor. İnsanlar, fıstığın fiyatının düşmesini bekliyor” şeklinde konuştu.
