Kuzey Amerika Hava ve Uzay Savunma Komutanlığı (NORAD), 20 Ağustos 2025 tarihinde Alaska Hava Savunma Tanımlama Bölgesi’nde (ADIZ) bir Rus Il-20M keşif uçağının faaliyet gösterdiğini duyurdu. NATO kod adıyla “Coot-A” olarak bilinen uçağın, ABD veya Kanada’nın egemen hava sahasına girmeden uluslararası hava sahasında kaldığı belirtildi. NORAD, bu tür Rus faaliyetlerinin düzenli olarak gerçekleştiğini ve bir tehdit olarak görülmediğini de ekledi.
Rus Uçağına Müdahale: F-16’lar ve Tanker Uçağı Görevlendirildi
Rus uçağının tespiti üzerine NORAD, bölgedeki uçuşu sırasında uçağı durdurmak, tanımlamak ve eşlik etmek üzere hemen harekete geçti. Bu amaçla 2 adet F-16 savaş uçağı ve 1 adet KC-135 tanker uçağı görevlendirildi. Operasyonun, belirlenmiş prosedürlere uygun olarak gerçekleştirildiği ve Kuzey Amerika hava sahasının korunmasından sorumlu kuvvetlerin hazır olduğunu gösterdiği ifade edildi.
NORAD, ADIZ’in uluslararası hava sahasının bir parçası olduğunu ve bu tür görevlerin, ulusal güvenliği sağlamak için uluslararası kurallara uygun olarak yürütüldüğünü vurguladı.
ADIZ Nedir ve Neden Önemlidir?
Hava Savunma Tanımlama Bölgesi (ADIZ), egemen hava sahasının sona erdiği yerde başlayan ve güvenlik gereği tüm uçakların hızlı bir şekilde tanımlanmasını gerektiren bir uluslararası hava sahası alanıdır. Bu bölge, ulusal hava sahasını temsil etmez; daha çok sınırlara yaklaşan yabancı askeri uçuşları erken aşamada tespit etmek ve izlemek için bir önleyici tedbir olarak işlev görür.
NORAD, Kuzey Amerika’nın güvenliği için bu tür erken tespit ve tanımlama tedbirlerinin gerekli olduğunu belirtiyor. Kurum, uçakları tespit etmek, izlemek ve uygun önlemleri almak için uydu, kara ve hava tabanlı radarlar ile savaş uçaklarından oluşan çok katmanlı bir savunma ağı kullandığını açıkladı.
Il-20M: Elektronik Casusluk Uçağı
ADIZ bölgesinde tespit edilen Il-20M, elektronik keşif ve istihbarat görevleri için özel olarak tasarlanmış bir uçaktır. İleri düzey sinyal istihbarat (SIGINT) ekipmanlarıyla donatılan bu uçak, radar ve iletişim sinyallerini tespit etmek amacıyla kullanılıyor. Il-20M’nin varlığı, özellikle Kuzey Kutbu ve Alaska’nın, Moskova ve Washington arasındaki askeri etkileşimlerde stratejik bir öneme sahip olduğunu bir kez daha gösteriyor. Uzun süreli görev kabiliyetine sahip olan Il-20M, Rusya’nın elektronik harp ve istihbarat altyapısının önemli bir unsurudur.
