Avrupa Birliği (AB), özellikle Rusya kaynaklı insansız hava aracı (İHA) saldırılarına karşı koymak ve kıtanın doğu kanadını korumak amacıyla tasarlanan “Drone Duvarı” projesini hızla somutlaştırma kararı aldı. Bu proje, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen tarafından bu ayın başlarında duyurulan daha geniş kapsamlı “Doğu Kanat Gözlemi” (Eastern Flank Observation) önlemler paketinin temel taşı olacak.
Drone Duvarı: “Acil Bir Öncelik”
AB Savunma ve Uzay Komiseri Andrius Kubilius, dokuz Avrupa savunma bakanıyla yaptığı üst düzey toplantının ardından projeyi “acil bir öncelik” olarak nitelendirdi. Temsil edilen bu ülkeler (Rusya ile sınır komşusu olanlar, Karadeniz’e kıyısı olanlar veya Ukrayna’ya kara bağlantısı bulunanlar), AB’nin “ön cephe ülkeleri” olarak adlandırıldı.
Kubilius, “En önemli noktada anlaştık: Merkezinde ‘İHA Duvarı’ bulunan Doğu Cephesi Gözlemi, tüm Avrupa’ya hizmet verecek” dedi. Bu toplantı, projenin tartışma aşamasından somut eylemlere geçmesini sağlayan kritik bir dönüm noktası oldu.
Drone Duvarı’nın içereceği temel kabiliyetler şunlar olacak:
- Gelişmiş tespit sistemleri.
- İzleme teknolojileri.
- Müdahale kabiliyetleri.
Bu fikir, başlangıçta AB Komisyonu tarafından ılımlı bir tepkiyle karşılanmış ve hatta proje için yapılan AB fonu başvurusu reddedilmişti. Ancak, Eylül ayında yaklaşık yirmi Rus savaş uçağının Polonya hava sahasına girmesi gibi olaylar, AB’nin fikrini değiştirmesine yol açtı.
Kapsamlı Savunma Paketi: Kara Tahkimatları ve Deniz Güvenliği
AB’nin Doğu Kanat Gözlemi projesi sadece İHA duvarıyla sınırlı değil. Paket, aynı zamanda fiziksel kara savunmalarını ve durum farkındalığını güçlendirmeyi de içeriyor:
- Kara Savunmaları: Hareket kabiliyetini kısıtlayan sistemler gibi fiziksel kara savunmalarını güçlendirmek için koordinasyon sağlanacak.
- Baltık Savunma Hattı: Estonya, Letonya ve Litvanya, Rusya sınırları boyunca bir dizi araç savar hendeği, tanksavar bariyeri, çit ve hızlı kilitlenen kapılar inşa etmeyi öngören Baltık Savunma Hattı adlı proje üzerinde zaten işbirliği yapıyor.
- Gözetim: Kubilius, projenin Karadeniz ve Baltık Denizi’nde “deniz güvenliğini” ve durum farkındalığı için uzay tabanlı bir gözetleme bileşenini de içereceğini belirtti.
Ukrayna Uzmanlığından Yararlanma ve Sanayi Hareketi
AB, İHA’larla ilgili çalışmalarını büyük olasılıkla Ukrayna’nın desteğiyle gerçekleştirecek. Rusya’nın 2022’deki işgalinden bu yana bu alanda uzmanlaşan Kiev’in deneyiminden yararlanmak hedefleniyor. AB, bu ayın başlarında Ukrayna ile 6 milyar avro değerinde bir insansız hava aracı ortaklığı duyurmuştu. Ukrayna Savunma Bakanı Denys Shmyhal’in de son toplantıya katılarak “paha biçilmez, savaşta test edilmiş uzmanlıklarını” paylaştığı belirtildi.
Bu büyük ölçekli AB projesinde yer almak için İHA karşıtı teknoloji sunan şirketler de hızla ortaklıklar kurmaya başladı. Örneğin, Baltık İHA Duvarı’nın yüklenicilerinden Estonyalı DefSecIntel Solutions firması, AB seviyesindeki duvar modeli için Letonya merkezli Origin Robotics ile ortaklık kurduğunu duyurdu.
Projenin teknik yol haritasının geliştirilmesi, kapsamlı bir AB mali araç setinin konuşlandırılması ve Avrupa savunma sanayisinin harekete geçirilmesi için bir sonraki kritik adım, Ekim ayındaki Avrupa Konseyi toplantısı olacak.
