Portekiz, İspanya hükümetleri ve Avrupa Komisyonu arasında varılan kritik bir anlaşma ile Lizbon ve Madrid arasındaki demir yolu bağlantısında tarihi bir atılım yapılıyor. Altyapı ve İskan Bakanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre, İber başkentleri arasındaki yolculuk süresi 2034 yılına kadar üç saate indirilecek yüksek hızlı demir yolu hattı ile kısalacak. Bu proje, bölgesel uyumu güçlendirmenin yanı sıra, sürdürülebilir ulaşıma geçişi teşvik ederek önemli çevresel faydalar sağlamayı hedefliyor.
Aşama Aşama Hayata Geçirilecek Proje Takvimi
Anlaşmanın temel hedefi, Lizbon ve Madrid arasındaki demir yolu bağlantısını aşamalı olarak hayata geçirmek ve yolculuk süresini önemli ölçüde azaltmaktır. Miguel Pinto Luz başkanlığındaki bakanlık, İberya stratejisinin hedeflerini somut eylemlerle belirledi:
2026 Yılı: Evora ve Caia arasındaki yeni yüksek hızlı tren hattına ilişkin çalışmaların 2025 yılına kadar tamamlanması ve hattın 2026 yılında faaliyete geçmesi hedefleniyor.
2028 Yılı: Plasencia-Talayuela bölümünün 2028 yılına kadar faaliyete geçmesi planlanıyor.
2030 Yılı: Poceirao ve Bombel arasındaki ikinci hattın inşaatına 2026’da başlanıp 2029’da tamamlanması ve 2030 yılında faaliyete geçmesi bekleniyor. Bu tarihte Lizbon-Madrid arasındaki doğrudan yolculuğun yaklaşık beş saate inmesi hedefleniyor.
2034 Yılı: Lizbon ve Madrid arasındaki çeşitli hatlarda Avrupa Demiryolu Trafik Yönetim Sisteminin (ERTMS) uygulanması ve nihayet yolculuğu yaklaşık üç saate indiren yüksek hızlı tren hattının tamamen hayata geçirilmesi öngörülüyor.
Diğer önemli çalışmalar arasında, Tagus üzerindeki Üçüncü Geçiş de dahil olmak üzere yeni Lizbon-Evora hattı çalışmalarının 2027 yılına kadar tamamlanması ile Caia ve Badajoz arasındaki yeni yüksek hızlı hat ve sınır hattındaki Elvas-Badajoz uluslararası tren istasyonunun etüt ve olası inşası da bulunuyor.
Rekabetçi ve Sürdürülebilir Bir Alternatif
Miguel Pinto Luz’un ofisi, yeni demir yolu bağlantısının sağladığı faydaların altını çizdi. Lizbon ve Madrid arasında mevcut durumda 40’tan fazla günlük uçuş bulunuyor. Yeni tren hattı, yolcular için maliyet ve kolaylık açısından uçak yolculuğuna göre daha rekabetçi bir alternatif oluşturacak.
Proje, yalnızca bölgesel ve ekonomik uyumu güçlendirmekle kalmıyor, aynı zamanda daha düşük karbon ayak izine sahip bir ulaşıma geçişi teşvik ediyor. Yolculuk sürelerini üç saate indirerek, sera gazı emisyonlarının azaltılmasına doğrudan katkıda bulunulması ve İber Yarımadası’nda daha sürdürülebilir bir hareketlilik sağlanması amaçlanıyor.
Avrupa Birliği’nden Tam Destek
Avrupa Komisyonu, Lizbon-Madrid demir yolu projesini “amiral gemisi sınır ötesi altyapı projesi” olarak nitelendirdi. Komisyon, bu kararın AB içindeki bağlantıyı önemli ölçüde geliştireceğini ve Portekiz ile İspanya’nın Avrupa yüksek hızlı demir yolu ağına tam entegrasyonunu desteklediğini vurguladı.
Avrupa Komisyonu’nun Sürdürülebilir Ulaşım ve Turizmden sorumlu Üyesi Apostolos Tzitzikostas, “Lizbon ve Madrid arasındaki 600 kilometreden biraz fazla mesafeyi sadece üç saatte kat etmek, Avrupa genelinde ulaşmak istediğimiz yüksek hızlı demir yolu bağlantılarının olağanüstü bir örneğidir,” sözleriyle projenin vizyonunu ortaya koydu.
Bu kapsamlı proje, sürdürülebilir hareketlilik ve sınır ötesi demir yolu bağlantısına yönelik Avrupa stratejisinin kritik bir parçası olarak görülüyor ve altyapı, teknolojik modernizasyon ve demir yolu birlikte çalışabilirliğine yönelik yapısal yatırımları içeriyor.
