Amerika Birleşik Devletleri demiryolu taşımacılığında taşları yerinden oynatacak olan Union Pacific (UP) ve Norfolk Southern (NS) birleşme girişimi, düzenleyici kurumun radarına takıldı. ABD Yüzey Ulaşım Kurulu (STB), tarafların sunduğu yaklaşık 7.000 sayfalık devasa başvuru dosyasını, kritik rekabet verilerinin eksik olduğu gerekçesiyle revizyon için şirketlere geri gönderdi.
2001 Kuralları İlk Kez Bu Kadar Sıkı Uygulanıyor
STB’nin kararı, demiryolu sektöründe 2001 yılında kabul edilen ancak daha önce bu ölçekte test edilmemiş olan “sıkı birleşme çerçevesi” kapsamında alındı. Bu kurallara göre, dev şirketlerin birleşmesi için sadece rekabetin korunması yeterli görülmüyor; işlemin aynı zamanda ölçülebilir kamu yararı sağladığının kanıtlanması gerekiyor. Kurul, mevcut başvurunun pazar payı değişimleri ve anlaşmanın sektörel rekabet üzerindeki uzun vadeli etkilerine dair somut projeksiyonlar içermediğini belirtti.
Pazar Payı Tahminleri ve Şeffaflık Sorunu
STB’nin incelemesine göre şirketler sadece 2023 yılına ait pazar verilerini sunmakla yetindi. Ancak düzenleyici kurum, birleşme sonrasında oluşacak kıyıdan kıyıya dev taşıyıcının pazar payının sonraki yıllarda nasıl gelişeceğine dair net tahminler talep ediyor. Ayrıca, rakip şirketlerden Canadian National, başvurunun şeffaf olmadığını savunarak itirazda bulunmuştu. Canadian National, iki hattın birleştiği güzergahların belirlenme metodolojisinin ve etkilenecek göndericilerin tam listesinin dosyada yer almadığını, bunun da paydaşların analiz yapmasını engellediğini vurguladı.
Siyasi Atmosfer ve Şirketlerin Savunması
Union Pacific ve Norfolk Southern cephesi ise birleşmenin hizmet güvenilirliğini artıracağını, yük taşımacılığını karayolundan demiryoluna kaydırarak çevreci bir çözüm sunacağını ve sendikal hakları koruyacağını iddia ediyor. Siyasi tarafta ise ilginç bir tablo hakim. Başkan Donald Trump, büyük işlemleri onaylama eğilimindeki yönetim anlayışıyla birleşmeyi desteklediğini açıkladı. Biden dönemi konsolidasyon karşıtı politikalara kıyasla bu destek, şirketler için büyük bir avantaj olsa da STB’nin bağımsız teknik incelemesi süreci belirlemeye devam ediyor.
Sonuç olarak, dosyanın iade edilmesi birleşmenin tamamen reddedildiği anlamına gelmiyor. Şirketler gerekli veri eksikliklerini giderdikten sonra tekrar kapıyı çalabilecekler. Ancak demiryolu devlerinin, “kamu yararı” ve “şeffaf rekabet” sınavını geçmek için çok daha detaylı bir hazırlık yapması gerekecek.