Katarakt, dünya genelinde kalıcı görme kayıplarının en sık karşılaşılan sebeplerinden biri olarak, gözün doğal merceğinin saydamlığını yitirmesiyle ortaya çıkar. Bu durum, bulanık bir görüş, ışığa karşı artan duyarlılık ve renklerin solgunlaşması gibi belirtilerle kendini belli eder. Eskiden genellikle 50 yaşından sonra görülen bu sorun, günümüzde genç bireylerin de görme kalitesini ciddi şekilde etkilemeye başlamıştır.
Prof. Dr. Kadriye Ufuk Elgin’e göre, erken yaşta katarakt gelişiminin temel nedeni genetik faktörlerdir. Aile geçmişinde, özellikle yakın akrabalarda bu hastalığın varlığı, bireyin göz merceğinin yapısını çok daha erken bozarak sorunları tetikler. Bunun yanı sıra, modern yaşamın getirdiği kronik hastalıklar gibi diyabet, yüksek tansiyon, obezite ve göz içi basıncı gibi faktörler de kataraktı genç yaşlarda hızlandırabilir.
Çocukluk Dönemindeki Göz Travmaları Kataraktı Hızlandırıyor
Erken kataraktın bir diğer önemli nedeni, çocuklukta yaşanan göz travmalarıdır. Prof. Dr. Elgin, spor sırasında veya kazalarda meydana gelen sert darbelerin etkisinin yıllar sonra katarakt olarak görülebileceğini vurgular. Ayrıca, ultraviyole ışınları ve sigara kullanımı gibi etkenler de gençlerde bu sorunun gizli tetikleyicileri arasında yer alır.
Genç Yaşta Kataraktı Önleme Yöntemleri
Prof. Dr. Elgin, UV ışınlarını bloke eden güneş gözlükleri kullanmak, sigara ve aşırı alkolden uzak durmak, diyabeti düzenli kontrol etmek ve antioksidanlar bakımından zengin beslenmek gibi önlemlerle erken katarakt riskini azaltmanın mümkün olduğunu belirtir. Ayrıca, katarakt ve diğer göz hastalıklarını tespit etmek için düzenli muayenelerin hayati önem taşıdığını ekler.
Tek Çözüm Olarak Ameliyat Seçeneği
Kataraktın ilaçla tedavisi mümkün olmadığından, tek etkili yöntem ameliyattır. Prof. Dr. Elgin, bu işlemin genellikle damla anestezisiyle yapıldığını ve gerektiğinde sedasyon veya genel anestezi uygulanabileceğini açıklar. Hastalar ameliyattan hemen sonra taburcu edilebilir ve ertesi gün normal hayatlarına dönebilir. Uzun yıllardır kullanılan fakoemülsifikasyon yöntemiyle, ses dalgaları yardımıyla kataraktlı lens parçalanarak çıkarılır ve yerine yeni bir mercek yerleştirilir.
Akıllı Mercekler ile Gelişmiş Tedavi
Son dönemlerde, klasik tek odaklı merceklerin yerine çok odaklı premium akıllı göz içi lensler tercih ediliyor. Prof. Dr. Elgin’e göre, bu mercekler sayesinde hastalar sadece katarakttan kurtulmakla kalmaz, aynı zamanda diğer görme kusurlarını da düzelterek net bir görüşe kavuşur.
