Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda kabul edilen yeni kanun teklifiyle, üniversitelerle ilişiği kesilen binlerce kişiye yeniden eğitim hayatına dönme imkânı tanındı. Kamuoyunda “öğrenci affı” olarak bilinen düzenleme, yalnızca öğrenimine ara vermek zorunda kalan öğrencileri değil; yükseköğretim sistemine ilişkin akademik etik kuralları, öğretim üyelerinin çalışma süresi ve tıp fakültelerindeki uygulamalı eğitim süreçlerini de kapsayan önemli değişiklikler içeriyor.
İlişiği Kesilen Öğrencilere Yeniden Eğitim Hakkı
Yeni düzenlemeye göre hazırlık, ön lisans, lisans ve lisansüstü programlarda çeşitli nedenlerle üniversiteyle ilişiği kesilen öğrenciler yeniden öğrenim hakkı elde edebilecek.
Kanunun yürürlüğe girmesinin ardından bu haktan yararlanmak isteyen öğrencilerin dört ay içerisinde kayıtlı oldukları yükseköğretim kurumlarına başvuru yapmaları gerekecek.
Askerlik görevini yerine getiren öğrenciler için ise farklı bir uygulama getirildi. Bu kişiler, terhis tarihinden itibaren iki ay içinde üniversitelerine başvurabilecek. Başvuruları kabul edilen öğrencilerin 2026-2027 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine kaldıkları yerden devam etmeleri planlanıyor.
İntörnlere Mezuniyet Fırsatı
Düzenleme, özellikle tıp fakültesi öğrencilerini ilgilendiren önemli bir yenilik de içeriyor.
Teorik derslerini başarıyla tamamlamasına rağmen uygulamalı eğitim veya intörnlük (stajyer hekimlik) sürecini tamamlayamadığı için mezun olamayan öğrencilere eksik eğitimlerini tamamlama hakkı tanınacak. Böylece gerekli yükümlülüklerini yerine getiren öğrenciler diploma almaya hak kazanabilecek.
Akademik Etik Kuralları Sertleşiyor
Kanunla birlikte akademik etik ihlallerine yönelik yaptırımlar da ağırlaştırıldı.
Akademik yükselme süreçlerinde başkasına hazırlatılmış tez veya bilimsel çalışmaları kullanan kişiler ile bu hizmeti sunan ya da aracılık edenler hakkında meslekten çıkarma dahil ağır disiplin cezaları uygulanabilecek.
Bu düzenlemeyle akademik dürüstlüğün güçlendirilmesi ve bilimsel çalışmaların güvenilirliğinin artırılması hedefleniyor.
Öğretim Üyelerine 75 Yaşına Kadar Çalışma İmkânı
Kanun kapsamında ihtiyaç duyulan alanlarda görev yapan öğretim üyelerinin sözleşmeli olarak 75 yaşına kadar çalışabilmesine de olanak sağlandı.
Bu düzenlemenin özellikle deneyimli akademisyenlerin bilgi ve birikimlerinden daha uzun süre yararlanılmasını amaçladığı belirtiliyor.
Kimler Düzenlemeden Yararlanabilecek?
Düzenlemenin; ekonomik sıkıntılar, sağlık sorunları, ailevi nedenler veya benzeri gerekçelerle eğitimini yarıda bırakmak zorunda kalan öğrenciler için önemli bir fırsat sunduğu ifade ediliyor.
Ayrıca son sınıfta uygulamalı eğitim yükümlülüğünü tamamlayamadığı için mezun olamayan öğrenciler de eksiklerini tamamlayarak diploma alma hakkına kavuşabilecek.
Kimler Kapsam Dışında Kalıyor?
Yeni düzenleme herkesi kapsamıyor. Buna göre;
- Terör suçlarından hüküm giyenler,
- Belirli ağır suçlardan mahkûm olanlar,
- Sahte belgeyle üniversiteye kayıt yaptırdığı tespit edilenler,
- Terör örgütleriyle iltisak veya irtibat nedeniyle üniversiteyle ilişiği kesilen kişiler,
öğrenci affı kapsamında yeniden öğrenim hakkından yararlanamayacak. Bu kişiler için düzenleme herhangi bir hak tanımıyor.