Kaliforniya Yüksek Hızlı Tren Otoritesi, federal hibe desteğinin geri çekilmesinin ardından ilk tren setlerinin tedarik sürecinde önemli bir değişikliğe gitti. Otorite, federal finansmana bağlı olarak uygulanan “Buy America” (Amerika’dan Satın Al) kurallarını ilk tren setleri için ihale şartlarından çıkardı.
6 Ağustos tarihli ihale revizyonunda ayrıca ilk sipariş kapsamı üç tren setiyle sınırlandırılırken, 19 tren seti için opsiyon hakkı tanındı ancak bu seçenekler garanti altına alınmadı. Trenlerin en geç Şubat 2030’da Orta Vadi’de teslim edilerek dinamik testlere hazır hale getirilmesi şartı da getirildi.
Federal Finansmanın Çekilmesi Süreci Değiştirdi
Kaliforniya’nın yüksek hızlı tren projesi için daha önce öngörülen yaklaşık 4 milyar dolarlık federal hibe, Federal Demiryolu İdaresi tarafından Temmuz 2025’te iptal edildi. Federal desteğin sona ermesiyle birlikte bu finansmana bağlı yerli üretim ve tedarik şartlarının da yeniden değerlendirilmesinin önü açıldı.
Otorite, yaptığı açıklamada tren tedarik sözleşmesinde federal fonlamayla bağlantılı olarak zorunlu tutulan bazı hükümlerin kaldırıldığını belirtti. Değişikliğin özellikle tren setlerinin tedarik takvimindeki riskleri azaltmasının amaçlandığı ifade edildi.
İlk Sipariş Üç Tren Setine Düşürüldü
Revize edilen ihale kapsamında ilk aşamada satın alınması planlanan tren seti sayısı altıdan üçe indirildi. Buna ek olarak 19 tren seti için opsiyon oluşturuldu ancak bu seçenekler için herhangi bir satın alma garantisi verilmedi.
Yeni takvim doğrultusunda ilk üç tren setinin Şubat 2030’a kadar teslim edilmesi ve Orta Vadi’deki hatta dinamik testlere hazır hale getirilmesi gerekiyor.
Otorite ayrıca trenlerin satın alınması yerine kiralama-satın alma modelinin kullanılıp kullanılamayacağını da değerlendirmeye aldı.
Alstom Ve Siemens Kısa Listede
Tren setlerinin tedariki için kısa listeye kalan şirketler arasında Alstom Transportation ve Siemens Mobility bulunuyor. Ancak revize edilen ihale belgelerinde trenlerin nihai montajının nerede gerçekleştirileceğine ilişkin kesin bir bilgi yer almıyor.
Daha önce Federal Demiryolu İdaresi tarafından bazı tren parçaları için yerli üretim şartlarına yönelik muafiyetler verilmişti. Bu kapsamda ABD’de üretilmeyen alüminyum vagon gövdelerinin yanı sıra bazı sinyalizasyon, makas ve yangın alarm sistemlerinin kullanımına izin verilmişti.
220 Mil Hız Şartı Değişmedi
İhale şartlarındaki önemli değişikliklere karşın trenlerin teknik performans kriterlerinde herhangi bir değişiklik yapılmadı. Tren setlerinin saatte 220 mil, yani yaklaşık 354 kilometre hızla çalışabilmesi ve FRA Tier III yüksek hızlı demiryolu operasyonlarına ilişkin güvenlik gerekliliklerini karşılaması gerekiyor.
Dolayısıyla revizyon ağırlıklı olarak tedarik, finansman ve yerli içerik şartlarını kapsarken, projenin temel hız ve güvenlik hedefleri korunuyor.
Yeni Teklifler Ekim Ayında Alınacak
Kaliforniya Yüksek Hızlı Tren Otoritesi, revize edilmiş teklif çağrısını 17 Ağustos’ta yayımlamayı planladığını ve tekliflerin 16 Ekim 2026’ya kadar sunulacağını duyurdu. İhale sonucu ve sözleşme imza tarihi ise henüz kesinleşmiş değil.
Projenin finansman tarafında da belirsizlik sürüyor. Genel Müfettişlik Ofisi tarafından yapılan değerlendirmede, ek finansman sağlanmaması halinde mevcut kaynakların Aralık 2027 gibi erken bir tarihte tükenebileceği uyarısında bulunuldu.
Böylece Kaliforniya’nın yüksek hızlı tren projesinde tren tedariki yeni bir finansman ve ihale modeliyle ilerlerken, Şubat 2030’a kadar üç tren setinin Orta Vadi’de dinamik testlere hazır hale getirilmesi temel hedef olarak korunuyor.
