Anayasa Mahkemesi (AYM), Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde düzenlenen ve boşanma sonrasında yoksulluk nafakasının herhangi bir süre sınırı olmaksızın verilmesine imkan tanıyan hükmün iptal gerekçesini açıkladı.
Kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla birlikte iptal hükmünün yürürlüğe girmesi için öngörülen 9 aylık süre de işlemeye başladı. Bu süre içerisinde yoksulluk nafakasına ilişkin yeni bir yasal düzenleme yapılabilecek.
AYM İptal Gerekçesini Açıkladı
Yüksek Mahkeme, mevcut düzenlemede nafakanın süresinin belirlenmesi konusunda hakime yeterli takdir alanı tanınmadığına dikkat çekti.
Kararda, boşanmanın ardından nafaka süresinin belirlenmesinde evliliğin ne kadar sürdüğü, eşlerin yaşı ve sağlık durumları, ekonomik ve sosyal koşulları ile nafaka alacaklısının kendi geçimini sağlayabilme imkanının dikkate alınması gerektiği belirtildi.
AYM, herhangi bir ölçüt öngörülmeden nafaka yükümlülüğünün kategorik olarak süresiz hale getirilmesinin, nafaka ödeyen kişi açısından ağır bir yük oluşturabileceğine işaret etti.
Süresiz Nafaka Tamamen Kaldırılmayacak
AYM’nin kararı, yoksulluk nafakasının her durumda ömür boyu verilmesinin yasaklandığı anlamına gelmiyor.
Mahkeme, somut olayın koşullarına göre yoksulluk nafakasının belirli bir süreyle sınırlandırılabileceğini belirtti. Bununla birlikte gerekli şartların bulunması halinde nafakanın süresinin uzatılabilmesinin, hatta yaşam boyunca devam etmesinin de mümkün olabileceğine dikkat çekildi.
Ancak bunun için hangi durumlarda süresiz nafakaya hükmedilebileceğinin kanunda açık, anlaşılır ve öngörülebilir kriterlerle düzenlenmesi gerektiği vurgulandı.
Yeni Düzenlemede Hangi Kriterler Dikkate Alınacak?
AYM kararında, yoksulluk nafakasının süresinin belirlenmesinde dikkate alınabilecek çeşitli unsurlara işaret edildi.
Bunlar arasında evliliğin süresi, nafaka alacaklısının yaşı, eğitim ve sağlık durumu ile kişinin ekonomik ihtiyaçlarını kendi imkanlarıyla karşılayabilme kapasitesi bulunuyor.
Yeni yasal düzenlemede bu tür kriterlerin esas alınması halinde, nafaka süresinin her boşanma dosyasının kendine özgü koşulları değerlendirilerek belirlenebilmesinin önü açılabilecek.
AYM’nin iptal kararının ardından gözler, 9 aylık süre içerisinde yapılması beklenen yeni yasal düzenlemeye çevrildi.
