Boeing, Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri ile birlikte geliştirdiği MQ-28 Ghost Bat insansız savaş uçağını Japonya’nın savunma ihtiyaçları kapsamında Tokyo yönetimine önermeye hazırlanıyor. Japonya’nın insansız hava araçlarını merkeze alan yeni kıyı savunma yaklaşımı geliştirmesi, savunma şirketlerinin bölgedeki rekabetini de hızlandırıyor.
Japon Nikkei gazetesinin haberine göre Boeing Savunma ve Uzay birimi Başkanı Steve Parker, şirketin MQ-28 Ghost Bat’i Japonya Savunma Bakanlığına teklif edeceğini açıkladı. Böylece Boeing, Japonya’nın gelişmekte olan insansız savaş uçağı ve işbirlikçi muharip uçak pazarında önemli bir pozisyon elde etmeyi hedefliyor.
Ghost Bat İnsanlı Uçaklarla Birlikte Görev Yapacak
Yaklaşık 12 metre uzunluğundaki MQ-28 Ghost Bat, insanlı savaş uçaklarıyla birlikte operasyon gerçekleştirecek şekilde geliştirildi. Platform, ağ bağlantısı üzerinden farklı sistemlerle veri paylaşarak insanlı uçakların sensör ve görev kabiliyetlerini genişletmeyi amaçlıyor.
Bu konseptte insansız platformların savaş uçaklarına eşlik etmesi, görev menzilinin artırılmasına ve ilave bir pilotun doğrudan riske atılmadan tehlikeli görevlerin yürütülmesine imkân sağlıyor. İnsanlı-insansız müşterek harekât anlayışına yönelik ilginin dünya genelinde artması, bu tür sistemleri savunma sanayisinin önemli rekabet alanlarından biri haline getiriyor.
Türkiye’de Baykar tarafından geliştirilen KIZILELMA da insansız savaş uçağı alanında öne çıkan platformlar arasında bulunuyor. Ancak Ghost Bat ile KIZILELMA’nın tasarım öncelikleri ve operasyon konseptleri birbirinden farklılık gösteriyor.
Japonya İha Pazarında Rekabet Kızışıyor
Boeing’in yanı sıra farklı savunma şirketleri de Japonya’nın büyüyen İHA pazarında yer almak için çalışmalarını sürdürüyor. Nikkei, Avrupa merkezli Airbus’ın da Japonya’daki insansız hava aracı pazarına girme ihtimalini değerlendirdiğini bildirdi.
ABD, Avrupa ve Japonya merkezli savunma şirketlerinin yanı sıra daha yeni teknoloji firmaları da Tokyo’nun oluşturmayı planladığı kıyı savunma yapılanmasında pay sahibi olmak için rekabet ediyor. İnsansız sistemlerin deniz gözetleme, keşif ve muharip görevlerde daha fazla kullanılmasının bu rekabeti önümüzdeki dönemde artırması bekleniyor.
Daha önce Boeing Airpower Teaming System adıyla geliştirilen Ghost Bat, Boeing’in Avustralya’daki iştiraki tarafından Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleriyle ortaklaşa geliştirildi. Düşük görünürlük özelliklerine sahip hava aracı, otonom görev yapabildiği gibi insanlı savaş uçaklarıyla koordineli şekilde de kullanılabiliyor.
Ghost Bat İçin Yeni Bloklar Geliştiriliyor
Avustralya, 2024 yılının sonunda erken üretim Block 1 konfigürasyonundaki 8 Ghost Bat’i teslim almıştı. Bu platformlar Woomera Test Sahası’nda 100 saatin üzerinde uçuş gerçekleştirdi ve kanat altındaki silah istasyonlarından gerçek mühimmat atışları yaptı.
Boeing, Ghost Bat’in geliştirme sürecini yeni varyantlarla sürdürürken geçiş modeli olarak 9 adet Block 2 üretmeye başladı. Şirketin gelecek aşamada dahili silah yuvasına ve daha uzun görev menziline sahip Block 3 konfigürasyonunu geliştirmeyi planladığı belirtiliyor.
Ghost Bat Küresel Pazarda Da Yarışıyor
Boeing, MQ-28’i yalnızca Avustralya’nın ihtiyaçları için değil, uluslararası pazar için de konumlandırıyor. Şirket mart ayında Alman savunma firması Rheinmetall ile iş birliği yaparak Almanya Hava Kuvvetlerinin insansız savaş uçağı ihtiyacına yönelik Ghost Bat’i teklif etti.
MQ-28 ayrıca haziran ayında ABD, Avustralya, Japonya, Kanada ve Yeni Zelanda’nın katıldığı Valiant Shield 2026 tatbikatında görev aldı. Mariana Adaları’ndan havalanan platform, böylece ilk kez geniş kapsamlı çok uluslu bir tatbikatta kullanılmış oldu.
Ghost Bat’in geliştirme faaliyetleri ABD’de de devam ediyor. Bu yaz California’daki Naval Air Station Point Mugu’da uçuş testleri gerçekleştirilen platformda yeni iki tonlu gri kamuflaj kullanıldı. İHA ayrıca modüler burun bölümüne ilk kez entegre edilen kızılötesi arama ve takip sensörüyle test edildi.
Japonya İle İş Birliği Daha Önce Başlamıştı
Tokyo yönetiminin Ghost Bat’e ilgisi yeni bir gelişme değil. Japonya Savunma Bakanlığı, 2025 yılının başlarında Boeing ile insanlı savaş uçaklarıyla birlikte görev yapabilecek insansız sistemlerin simülasyonuna yönelik yaklaşık 155 milyon yen değerinde bir sözleşme imzalamıştı.
Bu çalışma, Japonya, Birleşik Krallık ve İtalya tarafından yürütülen yeni nesil savaş uçağı programı GCAP kapsamında insanlı ve insansız platformların müşterek görev yapabilmesine yönelik araştırmaların bir parçası olarak gerçekleştirildi.
ABD de 2024 yılında Japonya’nın, Ghost Bat gibi sistemlerin merkezinde yer aldığı Collaborative Combat Aircraft (CCA) programına resmen katılacağını açıklamıştı. Böylece Tokyo’nun gelecekteki hava gücü yapılanmasında insansız savaş uçaklarına daha fazla rol verilmesinin önü açılmış oldu.
KIZILELMA Ve Ghost Bat Hava-Hava Kabiliyetlerini Geliştiriyor
Bayraktar KIZILELMA ile MQ-28 Ghost Bat, hava-hava muharebesine yönelik kabiliyetleri bakımından da dikkat çekiyor. KIZILELMA, 30 Kasım 2025’te Sinop’ta gerçekleştirilen testte ASELSAN tarafından geliştirilen MURAD AESA radarının işaretlediği hava hedefini GÖKDOĞAN füzesiyle vurdu.
MQ-28 Ghost Bat ise 8 Aralık 2025’te Woomera Test Sahası’nda AIM-120 AMRAAM kullanarak bir hava hedefini vurduğu test atışını gerçekleştirdi. Boeing ve Avustralya Savunma Bakanlığı, söz konusu testi 9 Aralık’ta kamuoyuna duyurdu.
Bununla birlikte iki platformun temel kullanım konsepti aynı değil. Ghost Bat, insanlı bir savaş uçağına eşlik ederek onun görevlerini destekleyen ve gerektiğinde mühimmat taşıyan bir “sadık kanat adamı” yaklaşımıyla geliştiriliyor.
KIZILELMA ise kendi başına muharebe gerçekleştirebilen insansız savaş uçağı konseptine odaklanıyor. Kendi radarını kullanabilmesi, veri bağlantısı üzerinden iletişim kurması ve taşıdığı mühimmatları bağımsız şekilde kullanabilmesi platformun öne çıkan özellikleri arasında bulunuyor.
Türkiye’nin ilk insansız savaş uçağı Bayraktar KIZILELMA’nın 2026 yılı içerisinde Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine girmesi hedeflenirken, MQ-28 Ghost Bat’in Japonya’ya sunulması da insanlı-insansız müşterek harekât alanındaki küresel rekabetin yeni bir aşamaya taşındığına işaret ediyor.
