Fransa Tarım Bakanlığı’nın verilerine göre ülkede şarap üretiminin bu yıl üst üste üçüncü kez gerilemesi bekleniyor. Rekor sıcaklıklar ve şiddetli kuraklık nedeniyle özellikle şaraplık üzüm bağlarının zarar görmesi, üretimin yaklaşık 70 yılın en düşük seviyesine inmesine yol açabilir.
Burgonya’daki Grand Cru şarap bağlarının önemli bölümüne sahip Maison Louis Latour’un CEO’su Florent Latour, bu yılki hasadın normal seviyenin yalnızca yaklaşık yarısında kaldığını belirtti.
Üretimde Yeni Dengeler
INSEEC Grande École’de şarap ve alkollü içecekler kürsüsünün başında bulunan Jean-Marie Cardebat, Fransa’da artık hiçbir şarap bölgesinin sıcak hava dalgalarının etkilerinden tamamen korunamadığını söyledi.
Cardebat’a göre daha serin iklime sahip Loire Vadisi ve Champagne gibi bölgeler aşırı sıcaklardan daha fazla etkilenirken, Bordeaux ve Languedoc-Roussillon’daki üreticiler geçen yıla kıyasla daha iyi sonuçlar elde etti.
Fransa’nın iklim değişikliğine uyum konusunda bazı ülkelere göre daha hazırlıksız olduğunu belirten Cardebat, İspanya’nın da sıcak hava dalgalarından etkilendiğini ancak gelişmiş sulama altyapısının üreticilere avantaj sağladığını ifade etti.
Hasat Tarihleri Öne Çekildi
Sıcaklıkların yükselmesi, üzüm bağlarında hasat takviminin de giderek erkene alınmasına neden oluyor. Maison Louis Latour CEO’su Florent Latour, bu yıl üzüm toplamaya 14 Ağustos’ta başladıklarını ve bunun şirket tarihindeki en erken hasat olduğunu söyledi.
Latour, hasat başlangıcının ortalama olarak her 10 yılda yaklaşık üç gün erkene geldiğini belirtti. Bu eğilimin uzun vadeli etkisi değerlendirildiğinde, 1930’lardan bu yana Fransa’daki hasat döneminin yaklaşık bir ay öne çekildiği ifade ediliyor.
Maliyetler Artıyor
İklim koşullarının üretimde yol açtığı kayıplar, şarap sektöründeki maliyet baskısını da artırıyor. Cardebat, sektördeki şirket iflaslarının 2019-2025 yılları arasında üç katına çıktığını ve 2026’nın da üreticiler açısından zorlu geçebileceğini belirtti.
Üreticilerin değişen iklim koşullarına uyum sağlayabilmek için yeni yatırımlara ihtiyaç duyduğunu ifade eden Cardebat, düşük üretim ve yükselen maliyetlerin ise yatırım imkanlarını sınırladığını söyledi. Bu durumun sektör genelinde bir “kısır döngü” oluşturduğu değerlendiriliyor.
Fransa hükümeti de yaz sonunda sıcak hava dalgalarından etkilenen çiftçiler ve şarap üreticilerini desteklemek amacıyla 1 milyar euronun üzerinde acil yardım paketi açıkladı.
Tüketim Düşüyor, Bağlar Sökülüyor
Fransa’da şarap tüketimindeki uzun vadeli düşüş de sektördeki sorunları derinleştiriyor. Günlük şarap tüketimi 1960’ta nüfusun yaklaşık yarısına ulaşırken, 2018 yılına gelindiğinde bu oran yüzde 10’un altına geriledi.
Tüketimdeki gerilemenin enflasyon ve tarifelerle birleşmesi stokların yükselmesine neden oldu. Üreticiler ise arz fazlasını azaltmak amacıyla bazı bağları sökmeye başladı. Bordeaux bölgesinde 2023 yılından bu yana yaklaşık 20 bin hektarlık bağın söküldüğü belirtiliyor.
2026 yılında Fransa’daki bağ alanlarının yaklaşık yüzde 4’ünün hükümet destekli program kapsamında sökülmesi bekleniyor. Kalıcı olarak sökülen her hektar için üreticilere 4 bin euro ödeme yapılacak.
Yeni Pazarlar Aranıyor
Sektördeki daralma, Fransız üreticileri yeni ürün ve ihracat pazarlarına yöneltiyor. Cardebat, ABD’yi yeni ürünlerin ve tüketim biçimlerinin denendiği önemli pazarlardan biri olarak gösterirken, Güney Amerika, Brezilya ve Hindistan’ın da Fransız şarabı açısından büyüme potansiyeli taşıdığını belirtti.
Hazır içime uygun ürünler ve farklı ambalaj biçimleri de özellikle genç tüketicilere ulaşmak isteyen üreticilerin gündeminde bulunuyor. Maison Louis Latour ise Güney Amerika, Brezilya ve Afrika pazarlarına odaklanıyor. Şirket, genç nüfusu nedeniyle Afrika’yı gelecekte önemli bir pazar olarak değerlendiriyor.
Fransa Liderliği Kaybedebilir
Cardebat’ın değerlendirmesine göre Fransa’nın bu yıl şarap üretiminde üçüncü sıraya gerileme ihtimali, sektördeki üretim sorunlarının boyutunu ortaya koyuyor. İtalya liderliğini korurken, İspanya’nın Fransa’yı geride bırakma ihtimali bulunuyor.
Üretim sıralamasındaki olası değişim yalnızca sembolik bir sonuç olarak görülmüyor. Üretimdeki düşüşün, Fransa ekonomisi ve şarap sektörü açısından önemli gelir kayıplarına yol açabileceği belirtiliyor.
