Tarım ve Orman Bakanlığı, kırmızı et sektöründe karkas fiyatlarının belirlenmesinde kullanılan tartım yöntemini değiştirmeye hazırlanıyor. Bakanlığın görüşe sunduğu yönetmelik taslağıyla, sığır karkas etinin pazar fiyatının hesaplanmasında soğutulmuş ağırlık yerine sıcak karkas ağırlığının esas alınması planlanıyor.
“Sığır Karkasının Sınıflandırılmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik Taslağı” kapsamında yapılması öngörülen değişiklikle, üretici ile işletmeler arasındaki ticari işlemlerde ölçüm farklılıklarının ve fire kaynaklı anlaşmazlıkların azaltılması hedefleniyor.
Yüzde 2’lik Fire Uygulaması Önleniyor
Kesimden sonra karkas etin soğutulması sırasında nem kaybı ve buharlaşma nedeniyle ağırlık azalması yaşanabiliyor. Bu durum, ürünün üretici veya satıcı tarafından eksik teslim edilmesinden kaynaklanmazken, muhafaza ve işletme koşullarına bağlı doğal ve teknik bir değişim olarak değerlendiriliyor.
Yeni sistemde sıcak karkas ağırlığının esas alınmasıyla, soğutma sırasında meydana gelen ağırlık kaybının ayrıca varsayımsal yüzde 2 oranında düşülmesine yönelik uygulamanın da önüne geçilmesi amaçlanıyor. Böylece aynı ürün üzerinden birden fazla fire hesabı yapılmasının engellenmesi hedefleniyor.
Ticari İşlemlerde Şeffaflık Artacak
Düzenlemenin yürürlüğe girmesi halinde ülke genelindeki tartım uygulamalarında birlik sağlanması planlanıyor. Mükerrer fire uygulamalarının ortadan kaldırılması ve işletmeler arasındaki farklı hesaplama yöntemlerinin önlenmesiyle ticari uyuşmazlıkların azaltılması amaçlanıyor.
Bunun yanı sıra üretici ile işletme arasındaki ilişkilerde daha şeffaf bir fiyatlandırma ve ödeme mekanizmasının oluşturulması öngörülüyor. Düzenlemenin, taraflar arasındaki hakkaniyetin korunmasına ve kırmızı et sektöründe daha sürdürülebilir bir tedarik yapısının desteklenmesine katkı sağlaması bekleniyor.
Sıcak Tartım İçin Bir Saatlik Süre Önerisi
Ulusal Kırmızı Et Konseyi Başkanı Ahmet Hacıince de sıcak tartım sistemini desteklediklerini açıkladı. Hacıince, Avrupa Birliği ülkeleri ve ABD başta olmak üzere dünyanın birçok ülkesinde tartım işlemlerinin sıcak karkas üzerinden gerçekleştirildiğini belirtti.
Sıcak tartımın üreticinin teslim ettiği ürün miktarını kesimin hemen ardından görmesini sağlayacağını ifade eden Hacıince, böylece karkasın soğumasının beklenmesine gerek kalmayacağını söyledi. Soğutma sürecinde oluşabilecek suistimallerin ve soğutma sistemlerinden kaynaklanan farklılıkların tartıma yansımayacağını belirten Hacıince, tartım işleminin belgelendirilmesinin de herhangi bir hukuki boşluğun oluşmasını engelleyeceğini dile getirdi.
Konseyin önerisinin, kesimden sonra en geç bir saat içinde sıcak tartımın gerçekleştirilmesi yönünde olduğu bildirildi.
Sınıflandırma Görevlerinde Değişiklik Yapılacak
Taslakta yalnızca tartım yöntemiyle ilgili değişiklik öngörülmüyor. Karkas sınıflandırmasına ilişkin sekretarya hizmetlerinin yürütülmesi, ilgili eğitimlerin verilmesi ve kontrollerin gerçekleştirilmesine yönelik görev dağılımında da değişikliğe gidilecek.
Buna göre, halen Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünce yürütülen söz konusu görevlerin Hayvancılık Genel Müdürlüğüne devredilmesi planlanıyor. Böylece karkas sınıflandırmasıyla ilgili süreçlerin ilgili genel müdürlük bünyesinde yürütülmesi ve sektörel uygulamalarda daha etkin bir koordinasyon sağlanması amaçlanıyor.