Uluslararası Para Fonu (IMF), küresel ekonomide ülkeler arasındaki büyüme farklarının giderek açıldığına dikkat çekerek “K şeklinde büyüme” uyarısında bulundu. Kurumun son tahminlerine göre dünya ekonomisinin 2026’da yüzde 3,1, 2027’de ise yüzde 3,4 büyümesi bekleniyor. Ancak büyümenin giderek daha az sayıda ülkede yoğunlaşması, küresel ekonomik görünümdeki ayrışmayı ortaya koyuyor.
Küresel Büyümenin Yüzde 95’i 32 Ülkede Yoğunlaşıyor
IMF’nin raporuna göre, dünya ekonomisindeki büyümenin yüzde 95’ini sağlayan ülke sayısı nisanda 54 iken son değerlendirmede 32’ye geriledi. Kurum, incelediği ülkelerin yaklaşık yarısında büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize etti.
2027 yılına ilişkin küresel büyüme tahmininin 0,2 puan yükseltilmesi olumlu bir gelişme olarak öne çıksa da bu artış ülkeler arasındaki ekonomik farklılıkları ortadan kaldırmıyor.
Raporda, İran savaşının ekonomik etkilerine daha az maruz kalan ve yapay zekâ yatırımlarından yararlanan ülkelerin büyümeyi sürdürdüğü, enerji maliyetlerine duyarlı ekonomilerin ise daha fazla baskı altında kaldığı belirtildi.
K Şeklinde Büyüme Ne Anlama Geliyor?
K şeklinde büyüme, ekonominin farklı kesimlerinin birbirinden ayrışan performanslar sergilemesini ifade ediyor. Bu tabloda bazı ülkeler yatırım, teknoloji ve üretim avantajları sayesinde büyürken diğerleri artan maliyetler ve ekonomik baskılar nedeniyle geride kalıyor.
IMF’ye göre Tayvan, Güney Kore ve Hindistan, bu ayrışmanın olumlu tarafında yer alan ekonomiler arasında bulunuyor.
ABD ekonomisinin 2026 ve 2027 yıllarında yüzde 2,3 büyümesi bekleniyor. Raporda, yapay zekâ yatırımlarının küresel ekonomik görünümdeki rolüne de dikkat çekildi. ABD ve Çin’in 2025 yılında yapay zekâyla bağlantılı bilgi işlem donanımının net ithalatının yüzde 75’inden fazlasını, 2024’ten bu yana inşa edilen yeni veri merkezlerinin ise yüzde 57’sini oluşturduğu kaydedildi.
Enerji İthalatçısı Ülkeler Üzerindeki Baskı Artıyor
Teknoloji yatırımlarından daha sınırlı ölçüde yararlanan ve enerji ithalatına bağımlı ülkeler, artan maliyetler nedeniyle ekonomik zorluklarla karşılaşıyor. Döviz kuru üzerindeki baskı ve reel gelirlerdeki gerileme de bu ekonomilerin büyüme performansını olumsuz etkiliyor.
IMF’nin değerlendirmesinde, söz konusu koşullar nedeniyle Latin Amerika ve Orta Doğu ülkelerinin büyüme tahminlerinin aşağı çekildiği belirtildi. Enerji fiyatlarındaki gelişmeler ve savaşın ekonomik etkileri, ülkelerin büyüme görünümünü belirleyen başlıca unsurlar arasında yer alıyor.
IMF’nin 2026 ve 2027 Büyüme Tahminleri
IMF’nin raporunda yer alan büyüme tahminleri, ülkeler arasında belirgin farklılıklar bulunduğunu gösteriyor.
| Ülke veya Bölge | 2026 Tahmini | 2027 Tahmini |
|---|---|---|
| Dünya | %3,1 | %3,4 |
| ABD | %2,3 | %2,3 |
| Euro Bölgesi | %1,1 | %1,2 |
| Almanya | %1,3 | %1,1 |
| Fransa | %0,4 | %0,7 |
| İtalya | %0,8 | %0,6 |
| İspanya | %2,5 | %1,8 |
| Japonya | %0,7 | %0,7 |
| Birleşik Krallık | %1,3 | %1,2 |
| Kanada | %1,1 | %1,7 |
| Çin | %4,5 | %4,0 |
| Hindistan | %7,0 | %7,0 |
| Rusya | %0,9 | %0,9 |
| Brezilya | %2,2 | %1,9 |
Tahminler, Hindistan’ın iki yıl boyunca yüzde 7 büyümesinin beklendiğini, Çin’de ise büyüme oranının 2026’daki yüzde 4,5 seviyesinden 2027’de yüzde 4’e gerileyeceğini ortaya koyuyor. Euro Bölgesi için sınırlı bir hızlanma öngörülürken Almanya, İtalya ve İspanya gibi ekonomilerde 2027 büyüme oranlarının farklı yönlerde hareket etmesi bekleniyor.
IMF’nin Senaryosunda Hürmüz Boğazı İçin Kritik Tarih
IMF, küresel ekonominin savaşın ilk etkilerine uyum sağlamaya başladığını ancak yeni şoklar karşısında dayanıklılığın zayıflayabileceğini belirtti.
Kurumun büyüme tahminleri, Hürmüz Boğazı’nın Mart 2027’ye kadar yeniden açılacağı ve ekonomik koşulların Ekim 2027’ye kadar büyük ölçüde savaş öncesi seviyelere döneceği varsayımına dayanıyor.
Raporda ayrıca yapay zekânın verimlilik üzerindeki olası ilave katkısının mevcut büyüme tahminlerine dahil edilmediği ifade edildi. Bu nedenle küresel ekonominin önümüzdeki dönemdeki performansı, jeopolitik gelişmelerin yanı sıra enerji maliyetleri ve teknoloji yatırımlarının seyrine de bağlı olacak.
