Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Hanehalkı Tüketim Harcaması Bölgesel Araştırması sonuçlarını yayımladı. Araştırmaya göre, Türkiye genelindeki hanehalkı tüketim harcamalarının yüzde 25,6’sı İstanbul’da gerçekleşti. İstanbul’u yüzde 14,5 ile Ege, yüzde 12,6 ile Akdeniz Bölgesi takip etti. Harcamalardan en düşük payı ise yüzde 1,4 ile Kuzeydoğu Anadolu aldı.
Eğitim Harcamalarında İstanbul’un Payı Yüzde 38,3
TÜİK verileri, İstanbul’un Türkiye genelindeki tüm harcama türlerinde en yüksek paya sahip bölge olduğunu ortaya koydu. Ülke genelindeki eğitim hizmetleri harcamalarının yüzde 38,3’ü İstanbul’da yapılırken, lokanta ve konaklama hizmetlerindeki payı yüzde 32,2 olarak kaydedildi.
İstanbul’un toplam konut ve kira harcamalarındaki payı yüzde 28,4, eğlence, spor ve kültür harcamalarındaki payı ise yüzde 27,3 oldu.
Toplam tüketim harcamalarında ikinci sırada bulunan Ege Bölgesi, alkollü içecekler ve tütün ürünleri harcamalarının yüzde 17,9’unu gerçekleştirdi. Bölgenin sağlık harcamalarındaki payı yüzde 15,9 olurken, mobilya ve ev eşyaları ile eğlence, spor ve kültür harcamalarındaki payı yüzde 15,5 olarak hesaplandı.
İstanbul’da Bütçenin Yüzde 29,6’sı Konut Ve Kiraya Gidiyor
Bölgelerin kendi tüketim harcamaları içindeki dağılımı incelendiğinde konut ve kira, ulaştırma ile gıda ve alkolsüz içeceklerin öne çıkan harcama kalemleri olduğu görüldü.
Birinci düzey bölge sınıflandırmasına göre İstanbul, konut ve kiraya bütçesinden en yüksek payı ayıran bölge oldu. İstanbul’da bu harcama kaleminin toplam tüketim içindeki oranı yüzde 29,6’ya ulaştı. En düşük oran ise yüzde 22,1 ile Kuzeydoğu Anadolu’da kaydedildi.
İstanbul’da gıda ve alkolsüz içeceklerin toplam tüketim harcamaları içindeki payı yüzde 14,2 oldu. Böylece İstanbul, gıdaya en düşük payı ayıran bölge olarak öne çıktı.
Gıda Harcamalarında Güneydoğu Anadolu İlk Sırada
Gıda ve alkolsüz içeceklerin hanehalkı bütçesindeki ağırlığı bölgelere göre değişiklik gösterdi. Güneydoğu Anadolu, bu harcama grubunun toplam tüketim içindeki yüzde 27,1’lik payıyla ilk sırada yer aldı. İstanbul ise yüzde 14,2 ile son sırada kaldı.
Ulaştırma harcamalarında Batı Marmara öne çıktı. Motorlu taşıt alımları, akaryakıt, yolcu taşımacılığı ve araç bakım-onarım giderlerini kapsayan bu harcama grubunun bölgedeki toplam tüketim içindeki payı yüzde 23,3 olarak hesaplandı.
Ulaştırmaya en düşük payı ayıran bölge ise yüzde 16,5 ile Güneydoğu Anadolu oldu.
Ankara Ve İzmir Tüketim Harcamalarında Üst Sıralarda
TÜİK’in İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması’nın (İBBS) ikinci düzey verilerine göre, toplam tüketim harcamalarında İstanbul ilk sıradaki yerini korudu. Türkiye genelindeki harcamaların yüzde 25,6’sı İstanbul’da gerçekleşirken, Ankara yüzde 8,3 ile ikinci, İzmir ise yüzde 6,5 ile üçüncü sırada yer aldı.
Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova’yı kapsayan bölgenin toplam tüketim harcamalarındaki payı yüzde 5,7 olarak belirlendi.
En düşük pay yüzde 0,5 ile Ağrı, Kars, Iğdır ve Ardahan bölgesinde gerçekleşti. Kastamonu, Çankırı ve Sinop’un payı yüzde 0,7, Erzurum, Erzincan ve Bayburt’un payı yüzde 0,9 oldu. Zonguldak, Karabük ve Bartın bölgesinin payı ise yüzde 1,1 olarak kayıtlara geçti.
Konut Ve Kira Harcamalarında İzmir Öne Çıktı
İkinci düzey bölge sınıflandırmasına göre, konut ve kiraya bütçesinden en yüksek payı ayıran bölge İzmir oldu. İzmir’de toplam tüketim harcamalarının yüzde 30,2’si konut ve kiraya ayrılırken, İstanbul’da bu oran yüzde 29,6 olarak hesaplandı.
Konut ve kira harcamalarının bütçe içindeki payının en düşük olduğu bölge ise yüzde 19,6 ile Van, Muş, Bitlis ve Hakkari oldu.
Ulaştırmada Kocaeli, Gıdada Şanlıurfa Ve Diyarbakır Öne Çıktı
Ulaştırma harcamalarına bütçesinden en yüksek payı ayıran ikinci düzey bölge, yüzde 25 ile Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova oldu. Bu harcama grubunda en düşük oran ise yüzde 12,9 ile Şanlıurfa ve Diyarbakır bölgesinde görüldü.
Gıda ve alkolsüz içecek harcamalarında ise Şanlıurfa ve Diyarbakır ilk sırada yer aldı. Bölgede hanehalkı tüketim bütçesinin yüzde 29,6’sı gıdaya ayrıldı. Gıda harcamalarının toplam tüketim içindeki payının en düşük olduğu bölge, yüzde 14,2 ile İstanbul oldu.
TÜİK’in 2025 yılı verileri, tüketim harcamalarının bölgeler arasında farklı dağıldığını ortaya koyarken, konut ve kira, ulaştırma ve gıda giderlerinin hanehalkı bütçelerindeki ağırlığını da gözler önüne serdi.
