Macaristan Devlet Demiryolları (MÁV), İsviçre’den satın almayı planladığı 93 adede kadar kullanılmış Stadler GTW treninin 15 yıllık bakım hizmeti için yeni bir ihale süreci başlattı. Önceki bakım teklifini yüksek maliyetli ve rekabetçi olmaktan uzak bulan şirket, yeni süreçle daha uygun finansal koşullar elde etmeyi hedefliyor.
9 Kasım 2026’da başlatılan yeni tedarik prosedürü, 15 yıllık bakım dönemi için önceki teklife kıyasla daha avantajlı mali koşullar oluşturulmasını amaçlıyor. MÁV, önceki teklifi ayrıntılı biçimde inceleyerek fiyatını yüksek, koşullarını ise rekabetçi olmaktan uzak buldu.
Macaristan Ulaştırma ve Yatırım Bakanlığı’nın kararına göre trenlerin satın alınması, ancak bakım maliyetleri konusunda gerçekten rekabetçi bir teklif sunulması halinde gerçekleşecek. Bakanlık, kullanılmış demiryolu araçlarının alımında yalnızca satın alma bedelinin değil, tüm kullanım ömrü boyunca ortaya çıkacak işletme maliyetlerinin de dikkate alınması gerektiğini vurguluyor. MÁV da yalnızca satın alma işlemini tamamlamak için kamu kaynakları açısından aşırı pahalı koşulları kabul etmeyeceğini belirtiyor.
GTW Satın Alımında Bakım Maliyetleri Belirleyici Olacak
93 adede kadar kullanılmış GTW treninin satın alınması planı, MÁV üzerindeki mülkiyet haklarını daha önce kullanan İnşaat ve Ulaştırma Bakanlığı’nın 2025 yılında aldığı karara dayanıyor. MÁV, söz konusu filonun Macaristan demiryolu ağına yaklaşık 14 bin koltukluk ek kapasite kazandıracağını öngörüyor.
Ancak satış sözleşmesinin yürürlüğe girmesi için trenlerin uzun vadeli bakımının ekonomik açıdan sürdürülebilir koşullarda yapılması gerekiyor. MÁV’ın önceki teklife yönelik değerlendirmesinin ardından Ulaştırma ve Yatırım Bakanı Dávid Vitézy, eylül ayında eski İnşaat ve Ulaştırma Bakanı János Lázár’ın bakım sözleşmesinin imzalanması yönündeki talimatını iptal etti.
Bu gelişmeyle birlikte araçların satın alınmasına ilişkin nihai karar, yeni bakım ihalesinin sonuçlarına göre verilecek.
Thurbo Filosundan Macaristan’ın 25 kV Sistemine Geçiş
İsviçreli bölgesel demiryolu işletmecisi Thurbo, söz konusu GTW trenlerini halen hizmette kullanıyor. Stadler, ilk aşamada Thurbo’dan 93 adet GTW ünitesi satın almayı, ardından araçları yenileyerek MÁV Grubu’na yeniden satmayı teklif etti. İki şirket, müzakere edilmiş bir prosedürün ardından sözleşme imzaladı. Stadler, anlaşmayı Ocak 2026’da kamuoyuna duyurdu.
Plan doğrultusunda Stadler’in 2027-2034 yılları arasında her yıl Thurbo filosundan trenleri devralması öngörülüyor. Araçların Macaristan demiryolu ağına uyarlanması için kapsamlı dönüşüm çalışmaları gerçekleştirilecek.
Bu çalışmalar kapsamında trenlerin elektrik sistemleri, Macaristan’ın elektrikli hatlarında kullanılan 25 kV besleme sistemine dönüştürülecek. Ayrıca yeni yolcu bilgilendirme ve video gözetim sistemleri kurulacak, Macaristan’daki peron yüksekliklerine uygun kayar basamaklar eklenecek. Trenlerde Mirel ve ETCS tren koruma sistemlerinin entegrasyonu da gerçekleştirilecek.
Stadler, dönüşüm işlemlerinin her tren için yaklaşık 12 hafta süreceğini açıkladı. Prototip araçların İsviçre’de, seri üretim kapsamındaki trenlerin ise Macaristan’da dönüştürülmesi planlanıyor.
Thurbo, GTW Filosunu 2034’e Kadar Yenileyecek
Thurbo’nun mevcut GTW filosunda toplam 110 adet Stadler treni bulunuyor. İşletmeci, 2021 yılında bu araçları 107 adet bölgesel FLIRT Evo treniyle değiştirme kararı aldı. Bu kapsamda mevcut GTW trenlerinin 2034 yılına kadar kademeli olarak hizmetten çıkarılması hedefleniyor.
MÁV’ın satın almayı planladığı 93 tren de Thurbo’nun filo yenileme sürecinin bir parçasını oluşturuyor. Ancak araçların Macaristan’a devredilmesi, yeni bakım ihalesinden çıkacak sonuca bağlı olacak.
MÁV’ın Kullanılmış GTW Trenleri İçin Takvimi
| Tarih | Gelişme |
|---|---|
| 2021 | Thurbo, GTW filosunu 107 adet bölgesel FLIRT Evo treniyle değiştirme kararı aldı. |
| 2025 | İnşaat ve Ulaştırma Bakanlığı, MÁV’ın İsviçre’den 93 adede kadar kullanılmış GTW treni satın alma planını kesinleştirdi. |
| Ocak 2026 | Stadler, GTW trenlerini yenileyerek MÁV Grubu’na yeniden satmak üzere sözleşme imzaladığını duyurdu. |
| Eylül 2026 | Bakan Dávid Vitézy, bakım teklifinin aşırı pahalı bulunması üzerine sözleşmenin imzalanması yönündeki talimatı iptal etti. |
| 9 Kasım 2026 | MÁV, 15 yıllık bakım hizmeti için yeni ihale sürecini başlattı. |
| 2027-2034 (planlanan) | Stadler’in Thurbo trenlerini her yıl devralarak dönüştürmesi, Thurbo’nun ise GTW filosunu aşamalı olarak hizmetten çıkarması planlanıyor. |