Yaz aylarının vazgeçilmez lezzetleri arasında yer alan karpuz, kavun, kiraz, çilek, üzüm ve erik hem ferahlatıcı tatları hem de zengin besin içerikleriyle öne çıkıyor. Su oranı yüksek olan bu meyvelerin sıcak havalarda vücudun sıvı ihtiyacını desteklerken vitamin, mineral ve antioksidan içerikleri sayesinde genel sağlığa da katkı sağladığını belirten Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Beslenme ve Diyet Uzmanı Derya Eren, “Yaz meyvelerinden en yüksek faydayı sağlayabilmek için porsiyon kontrolüne dikkat edilmeli, mümkün olduğunca taze ve mevsiminde tüketilmeli. Özellikle ara öğünlerde tercih edilen meyveler, dengeli bir beslenme planının sağlıklı ve lezzetli bir parçası olabilir” dedi.
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Beslenme ve Diyet Uzmanı Derya Eren, 6 yaz meyvesinin genel sağlığa faydalarını sıraladı:
Karpuzda ideal porsiyon: Üç parmak kalınlığında iki dilim
Karpuz, yüzde 90’ı aşan su içeriğiyle yaz aylarında vücudun sıvı ihtiyacının karşılanmasına destek olurken, lifli yapısıyla sindirim sisteminin düzenli çalışmasına katkı sağlıyor. A, B6 ve C vitaminleri bakımından da zengin olan bu meyve, içerdiği potasyum ve magnezyum sayesinde kas kramplarının hafifletilmesine yardımcı olabiliyor. Karpuza kırmızı rengini veren güçlü antioksidan likopenin ise kalp damar hastalıkları, diyabet, kanser ve kemik erimesi gibi sağlık sorunlarına karşı koruyucu etkileri bulunuyor. Özellikle kabuğa yakın beyaz kısmında yoğunlaşan sitrülin ve arginin, kan basıncının dengelenmesine katkı sağlarken bağışıklık sistemini de destekliyor. Ancak karpuz ve kavun tüketirken hijyen kurallarını da göz ardı etmemek gerekiyor; meyveler kesilmeden önce yıkanarak kabuk yüzeyindeki bakterilerin bıçak aracılığıyla iç kısma taşınmasının önüne geçilebiliyor.
Kirazda ideal porsiyon: 13-15 adet iri boy
Kavun; A, C, B ve K vitaminlerinin yanı sıra potasyum, magnezyum, manganez ve bakır gibi mineraller açısından da zengin bir meyve. Özellikle potasyum içeriği sayesinde kan basıncının dengelenmesine katkı sağlarken, ürik asidin vücuttan uzaklaştırılmasını destekleyerek gut ve eklem ağrılarının hafifletilmesine yardımcı olabiliyor. İçerdiği melatonin uyku kalitesini desteklerken, C vitamini yaşlanma karşıtı etki gösteriyor. Düşük glisemik indeksi nedeniyle diyabetli bireyler tarafından da kontrollü porsiyonlarda tüketilebilen kavun, yüksek lif içeriğiyle sindirim sistemini destekliyor. Ancak aşırı tüketimi ishale neden olabileceğinden özellikle kalp ve tansiyon hastalarının porsiyon kontrolüne dikkat etmesi gerekiyor.
Çilekte ideal porsiyon: 7-8 iri veya 15 orta boy
Çilek; C vitamini başta olmak üzere B grubu vitaminler, K ve E vitamini ile kalsiyum, demir, magnezyum ve bakır gibi mineraller açısından zengin bir meyve. İçeriğinde bulunan ellagik asit, antosiyanin, kuersetin ve kaempferol gibi güçlü antioksidanlar sayesinde kansere karşı koruyucu etki gösterebiliyor. Ayrıca LDL olarak bilinen kötü kolesterolün düşürülmesine ve kan şekerinin dengelenmesine katkı sağlayarak diyabet riskinin azaltılmasına yardımcı olabiliyor. Folat (B9 vitamini) içeriği ise yorgunluk ve halsizlik şikâyetlerinin hafifletilmesini destekliyor. Ancak çilek alerjik reaksiyonlara yol açabilen meyveler arasında yer alıyor. Bunun yanı sıra pestisit kalıntılarını azaltmak için çileğin yıkandıktan sonra 5-10 dakika karbonatlı suda bekletilmesi, ardından yeniden durulanarak tüketilmesi öneriliyor.
Üzümde ideal porsiyon: 20 iri veya 25-30 küçük boy
Üzüm; vitamin ve mineral içeriğinin yanı sıra antosiyanin, flavanol, fenolik asitler, kateşin ve resveratrol gibi güçlü antioksidan bileşikler açısından da zengin bir meyve. Özellikle siyah üzümde bulunan resveratrolün kalp ve damar sağlığını destekleyici etkileri birçok bilimsel çalışmada ortaya konuyor. Demir içeriği sayesinde kan yapımını destekleyen üzüm, içerdiği karotenoidlerle göz sağlığının korunmasına da katkı sağlıyor. Potasyum bakımından zengin olması nedeniyle kan basıncının dengelenmesine yardımcı olan üzüm, yüksek glisemik indeksi nedeniyle diyabetli bireyler tarafından kontrollü porsiyonlarda tüketilmeli.
Kavunda ideal porsiyon: 3 parmak genişliği ve uzunluğunda 2 dilim
Kavun; selenyum, beta karoten, C vitamini, lutein, kolin ve zeaksantin gibi antioksidan bileşenler sayesinde oksidatif stresin azaltılmasına ve serbest radikallerin vücuttan uzaklaştırılmasına yardımcı oluyor. Bu özelliğiyle bağışıklık sistemini desteklerken kansere karşı koruyucu etki de gösterebiliyor. C vitamini içeriği cilt sağlığına katkı sağlarken, beta karoten göz sağlığının korunmasına destek oluyor. Yüksek su ve lif içeriği sayesinde sindirim sisteminin düzenli çalışmasına yardımcı olan kavun, potasyum içeriğiyle de kan basıncının dengelenmesine katkı sağlıyor. Ancak yüksek glisemik indeksi nedeniyle diyabetli bireylerin tüketim miktarına dikkat etmesi, aşırı tüketimden kaçınması gerekiyor.
Erikte ideal portsiyon: 9-10 adet
Erik; yüksek C vitamini içeriğinin yanı sıra A ve K vitaminleri, B grubu vitaminler ile potasyum, kalsiyum, demir ve magnezyum gibi mineraller açısından da zengin bir meyve. İçerdiği C vitamini, beta karoten, lutein ve zeaksantin gibi antioksidanlar sayesinde bağışıklık sistemini desteklerken, demir emiliminin artmasına da katkı sağlıyor. K vitamini ve magnezyum kemik sağlığını desteklerken, A ve C vitaminleri kolajen üretimine katkıda bulunarak cildin daha sağlıklı görünmesine yardımcı oluyor. Beta karoten içeriğiyle göz sağlığını koruyan erik, yüksek lif içeriği sayesinde tokluk hissini artırıyor, sindirim sisteminin düzenli çalışmasına katkı sağlayarak kabızlığın önlenmesine destek oluyor. Düşük glisemik indeksi nedeniyle kan şekerinin dengelenmesine yardımcı olan erik, diyabetli bireyler tarafından da kontrollü şekilde tüketilebiliyor.
