Türkiye’nin ilk hızlı tren deneyimi 2004 yılında eski raylar üzerinde giden trenin raydan çıkmasıyla gerçekleşen bir kazayla sonuçlandı. 38 kişinin hayatını kaybetmesine neden olan bu kazanın sebebi hızlı trenin eski ve normal trenler için inşa edilmiş demiryolu raylarında seyrediyor olmasıydı. Ayrıca o dönemde kullanılan trenler hızlı tren değil aslında hızlandırılmış konvansiyonel trendi.
Bir süredir yeni bir hızlı tren projesi gündemde. 2009 yılında tüm etaplarının tamamlanması planlanan yeni hızlı tren projesi çerçevesinde bu defa yeni demiryolu hattı ve hızlı trene özel raylar döşeniyor.
Ankara – İstanbul Hızlı Tren Projesi
Ankara – İstanbul arasındaki seyahat süresini daha kısa ve daha konforlu hale getirmeyi amaçlayan proje ayrıca günümüzde yolcu taşımacılığının %10’unu karşılayan demiryollarının yolcu taşımacılığının %78’ini karşılar hale gelmesini amaçlıyor.
Bu proje, Ankara – İstanbul arasındaki mevcut demiryolu hattından bağımsız, hızlı trene uygun, saatte 250 km hıza dayanabilecek, çift hatlı bir demiryolu yapımını içeriyor. 2004 yılında raydan çıkan trenin hızı ise sadece saatte 110 kilometreydi.
Toplam 533 km uzunluğunda olan proje, Ankara – Sincan, Sincan – Esenkent, Esenkent – Eskişehir, Eskişehir – Inönü, İnönü – Vezirhan, Vezirhan – Köseköy ve Köseköy – Gebze olmak üzere 7 etaptan oluşuyor. Gebze’de sona eren hızlı tren hattı buradan, Marmaray projesi kapsamında yer üstü metrosuna dönüşecek olan Haydarpaşa – Gebze trenyoluyla Gebze’ye ve oradan da yine Marmaray vasıtasıyla Avrupa yakasına -bağlanacak. Ayrıca proje kapsamında Ankara’ya bir hızlı tren garı da inşa edilecek.
Bu proje gerçekleştirildiğinde Ankara – İstanbul arası yolculuk süresi 4 saate ve projenin ilerleyen aşamalarında 3 saate inerken Ankara – Eskişehir arası da bir saate inecek.
Projenin Çeşitli Etaplarında Yapılan Çalışmalar
Projenin Esenkent – Eskişehir etabında mevcut hattı koruyarak çift hatlı hızlı tren yolu yapımına başlanarak 254 menfez inşası, 26 adet karayolu üst geçidi, 2 adet otoyol köprüsü, 30 adet karayolu alt geçidi, 7 tren köprüsü, 13 nehir köprüsü, 4 adet viyadük ve tünel inşa edildi. Bu bölgede çalışmalar tamamlanmak üzere. Alanda deneme sürüşlerine Nisan ayında başlandı.
Eskişehir – İnönü etabında projenin %45’i inşa edildi. Bu etaptaki çalışmaların yıl sonuna dek tamamlanması planlanıyor.
Sincan – Esenkent etabında projenin %76 tamamlandı. Yıl sonuna dek bu etaptaki çalışmaların da tamamlanması planlanıyor.
Eskişehir’deki mevcut ulaşım yollarının demiryolu hatlarını farklı noktalarda kesmesi nedeniyle tren garı yer altına alınıyor. Ayrıca Eskişehir Garı’ndaki depolama ve yük boşaltma hizmetlerinin de Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi’nde Hasanbey’e nakledilmesi planlanıyor.
Ankara – Konya Hızlı Tren Projesi
Konya’nın Ankara, İstanbul ve izmir illerine bağlantısının zayıf olması ve mevcut olan demiryolu ulaşımının çok uzun sürmesi nedeniyle Ankara – Konya hızlı tren projesi başlatıldı. Bu proje tamamlandığında günümüzde 10 saat 30 dakika süren Ankara – Konya arası 1 saat 15 dakikaya, 12 saat 25 dakika süren İstanbul – Konya arası ise 3 saat 30 dakikaya inecek. 2 etapta tamamlanacak olan projenin ilk etabının %36’sı tamamlandı. Projenin altyapı, üstyapı ve elektromekanik sistemlerinin 2008 yılında tamamlanması planlanıyor.
Bu hatların devreye girmesinin ardından Ankara – Sivas ve Ankara – İzmir arasında da hızlı tren hattı yapımına başlanacak. Hizmete alınan hızlı tren hatlarının işletme hakları özelleştirilecek. Buradan elde edilecek gelirlerle de hızlı tren hatları Isparta, Antalya ve Erzincan’a uzatılacak.
