Bitmeyen Ayaş Tüneli’ne ‘çökmesin’ ödeneği! Projesi 69, inşaatı 37 yıl önce başlatılan Ayaş Tüneli bugüne kadar 701 milyon lira harcanmasına rağmen tamamlanamadı. Bakanlık ‘sudan çökmesin’ diye yaklaşık 3 milyon liralık ödenek ayırmak zorunda kaldı.
Yarım asırdan fazla bir süre önce büyük umutlarla başlayan Ayaş Tüneli Projesi, 21 hükümet ve 28 bakan eskitmesine rağmen tamamlanamadı. Şimdi ise yeniden canlandırılması için çalışmalar yapılırken, bir yandan da korumak için ödenek harcanıyor.
Başkent ile İstanbul arasındaki 576 kilometrelik düşük standartlı demiryolunun 160 kilometre kısaltılarak 416 kilometreye düşürülmesiyle yolculuk süresini 7,5 saatten 2,5 saate indirebilmek için 1943’te projelendirilen “Sürat Demiryolu” kapsamındaki tünelin yapımına ancak 1976’da başlanabildi. Başbakan Süleyman Demirel’in, “Ayaş Ağzı”na ilk harcı koymasıyla tünelin inşaat sürecine de geçilmiş oldu. 1977’de Başbakan Yardımcısı Necmettin Erbakan da, Ayaş yakınlarındaki Erkeksu girişinin temelini attı. Erbakan temeli attığında, 10 kilometre 64 metre uzunluğundaki tünelin 7 yılda tamamlanacağı belirtiliyordu. Ancak öngörüler gerçekleşmedi. 1980’li yıllarda zaman zaman incelemeler yapılan tünel, Demirel’in yeniden Başbakan olduğu 1990’lı yılların başındaki çalışma ile de bitirilmedi. MHP-DSP-ANAP koalisyonu döneminde de rehabilitasyon projesi gündeme geldi ancak sonuç alınamadı. Aradan geçen zamanda, 8 kilometresi kazılan tünelin 2 kilometrelik kısmı kaldı ve bu süreçte 701 milyon lira harcandı.
Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Binali Yıldırım, bakanlığının 2011 bütçesinin görüşülmesi sırasında, tünelin durumunu şu sözlerle dile getirmişti: “Milletimizin hızlı tren hayallerinin, bir tünele gömülü bırakıldığı günleri unutmayalım. 1976’da temeli atılan Sürat Demiryolu, Sincan-Ayaş arasındaki tünelden çıkamamıştır. 10 kilometrelik tünelin temel atma törenine katılan yeni mezun mühendisler, emekli oldular.”
2 milyon 901 bin lira
Tünelin ayakta kalması için ise Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı’nın her yıl ödenek ayırıyor. 2001’den itibaren çıkan suyun tahliyesi için yalnızca 2007’den bu yana ayırdığı ödeneğin toplamı 2 milyon 901 bin lirayı buldu. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürü Metin Tahan, “Tünelden ciddi bir su geliyor. Tüneli muhafaza etmek için her yıl 200-300 bin lira harcama yapılıyor. Projenin uhdesinde bulunan firma bundan daha fazla çalışma gerçekleştiriyor” dedi.
‘Su tehlikesi’
Ayaş Tüneli’ni canlandıracaklarını da kaydeden Tahan, çalışmaların devam ettiğini belirterek, şunları söyledi: “Tünelin tamamlanması için 2 bin metre tünel açacağız. Turizmin gelişmesi açısından bu proje önemli. Çayırhan’da dünyanın en zengin Trona madeni yatakları var. İhracata yönelik limanlara taşınan yıllık 1 milyon ton madenin bu projenin tamamlanmasıyla en ekonomik şekilde nakledilmesini sağlayarak, dünya pazarında rekabet sağlayacağız. Bakanımızın talimatları doğrultusunda etüd çalışmamız var. Hattı iyileştirme yönünde çalışmalarımız sürüyor.
69 yıldır bitmeyen tünel için canlandırma çalışmaları sürüyor. Hedefler içinde 2 bin metre daha tünel açılması var.
Terk edilmiş kasaba gibi
Tünelin bulunduğu alan şimdi terkedilmiş bir kasaba görüntüsünde. İnşaat alanının başlangıcındaki nizamiye kulübesi üzerinde, projenin temelini de atan Süleyman Demirel’in adının caddeye verildiğini gösteren “Demirel Caddesi” tabelası dikkati çekiyor. Ağzı kapatılmış olan tünele su nedeniyle oluşan balçıktan ve sazlıkların arasından geçip girmek de mümkün değil. Çevredeki atölyeler, trafolar ise kullanılamaz halde. Tünele giden rayların büyük kısmı toprak altında kalırken, yakınlardaki benzinlik de artık kaderine terkedilmiş.
Nihayet canlanıyor
Beypazarı Belediye Başkanı M. Cengiz Özalp, içinde Ayaş Tüneli’nin de yer aldığı Sürat Demiryolu Projesi’nin canlandırılması için Bakanlığın çalışma yürüttüğünü belirtti. Özalp, çalışmalar kapsamında proje için çevresel etki değerlendirilmesi (ÇED) sürecinin başladığını belirtti. İlçenin özellikle ulaşım ve turizminde çok önemli bir yeri olan demiryolu ağının Ankara-Beypazarı bağlantısı için proje hazırlandığını kaydederek, “Böylelikle yıllardır sürüncemede kalan Beypazarı-İstanbul demiryolu nihayet gerçek olacak. Beypazarı’nda bir istasyon bulunacak, ilçe turizmine, ekonomik ve sosyal açıdan elbette büyük bir katkısı olacak” dedi.
