3. Havalimanı inşaatında vurgun iddiası :3. Havalimanı inşaatının ihale şartnamesi ve sözleşmesinde 105 metre olarak yer alan deniz seviyesinden yüksekliğin 75 metreye düşürülerek, azaltılan hafriyat maliyetiyle müteahhit firmalara çıkar sağlandığı ve kamunun en az 2 milyar Euro zarara uğratıldığı ileri sürüldü.
Birgün gazetesinde yer alan haberde, 3. Havalimanı inşaatındaki büyük vurgunun ortaya çıktığı ileri sürüldü. Gazetenin yazarı CHP İstanbul Milletvekili Aykut Erdoğdu imzasını taşıyan haberde, Limak-Cengiz-Kolin-Mapa-Kalyon Ortak Girişimi’nce 22 milyar 152 milyon Euro’ya alınan 3. Havalimanı ihalesinde, deniz seviyesinden yüksekliği 105 metre olarak belirlenen havalimanı sahasının 75 metreye indirildiği bilgisi yer aldı. Bu değişikliğin nedeninin de 3 milyar Euro’yu bulan hafriyat giderinin azaltılması olduğu öne sürüldü.
“Havalimanında büyük vurgun” başlığıyla Birgün gazetesinin manşetinde yer alan haberde, katılımcı firmaların tekliflerini etkileyen iki temel belirleyenin hazine garantisi ve havalimanının kotu, yani deniz seviyesinden yüksekliği olduğu anlatıldı. Haberde ileri sürülen vurguna ilişkin Aykut Erdoğdu, şunları anlattı:
“3. Havalimanı’nın yapılacağı yerde 160 metre yüksekliğe ulaşan tepeler ve -37 metre derinliğe inen göletler ve çukurlar bulunuyor. İhale şartnamesinde havalimanının deniz seviyesinden ortalama 105 metre yükseklikte olması öngörülmüştü.
Bu durumda 160 metreye varan tepelerin traşlanması ve -37 metre derinliğe inen devasa çukurların doldurulması gerekiyordu. Projenin ÇED raporuna göre havalimanı inşaatında öngörülen hafriyat miktarı 2,5 milyar metreküptü. İstanbul’un bütün hafriyatı 20 yıl boyunca buraya taşınsa bile yetmiyor.
Bu, projenin öngörülen sürede bitirilebilmesi için dışarıdan toprak taşınmasını gerektiriyor. Proje boyunca hafriyata harcanacak para yaklaşık 3 milyar avro. Yani projenin en ağır maliyet kalemi.
İhaleye katılmayı düşünen büyük inşaat şirketleri bu durumu çok iyi biliyor. İhale öncesinde havalimanı inşaatı ile ilgili ‘Soru-Cevap Kısmında’ kotun düşürülüp düşürülmeyeceğini soruyor. İhaleyi yapan Ulaştırma Bakanlığı Devlet Hava Meydanları Genel Müdürlüğü kotun düşürülmeyeceğini söylüyor. Bunu bir de yazılı soruyla soruyorlar. DHMİ kotun düşürülmeyeceğini tekrar söylüyor.
Şu günlerde bütün bürokrasi ve iş dünyası 3. Havalimanının kotunun 30 metre düşürüldüğünü konuşuyor. Deniz seviyesinden ortalama 105 metre yükseklikte olması gereken havalimanının yüksekliği ortalama 75 metreye indiriliyor. Yetkililer sorulan sorulara kaçamak cevaplar veriyor.
Aldığım bilgilere göre kotun düşürülmesi konusunda müteahhit firmaların büyük baskısı var. Bu baskının Erdoğan aracılığıyla yapıldığını tahmin etmek güç değil. Bu ve benzeri şaibeli işlemleri kabul etmeyen Ulaştırma Bakanı hasta. Hastanede yatıyor. Bürokratlar kot düşüklüğüyle ilgili imza atmak istemiyor. Emekliliği veya istifayı düşünen bürokratlar var.
3. Havalimanı’nın proje alanı yaklaşık İstanbul’un Beyoğlu, Bayrampaşa veya Zeytinburnu ilçeleri kadar. Kotu düşürerek müteahhite ihale sonrasında sağlanacak maliyet avantajının boyutunu kafasında canlandırmak isteyenler Beyoğlu, Zeytinburnu veya Bayrampaşa ilçesinin tamamını 30 metre yükseltmek için ne kadar para harcanması gerektiğini düşünsün.
Projenin ilk haliyle yaklaşık 3 Milyar avro olan hafriyat maliyeti kotun 30 metre düşürülmesiyle yaklaşık 1 Milyar avro’ya iniyor. Yani bir tek işlemle müteahhitlerin cebine 2 Milyar Avro para konuluyor.”
“Kamu en az 2 milyar Euro zarara uğratıldı”
Haberde, ihale şartnamesi ve sözleşmesinde 105 metre yükseklikte öngörülen havalimanı kotunun 75 metreye indirilmesiyle müteahhitlere 2 milyar Euro kaynak aktarılmasına yol açtığı ifade edilerek, bu durumun Türk Ceza Kanunu’na göre “edimin ifasına fesat karıştırma” suçunu oluşturduğu belirtildi. Bu değişikliğin ihale öncesinde bilinmemesinin, ihaleye katılan diğer firmaların tekliflerinin de düşük kalmasında etkili olduğu ve ortada kamu zararı bulunduğu dile getirildi.
Haberde Havalimanı inşaatını alan konsorsiyomda yer alan inşaat firmalarından birinin 17-25 Aralık rüşvet ve yolsuzluk soruşturmaları sırasında kamuoyuna yansıyan bağlantılarına ve internette yayınlanan bir telefon konuşmasındaki küfürlü ifadeleri de hatırlatıldı.
