Benim sevgili tramvayım : 1869’da planlandı, 1871’de faaliyete başladı, 1914’de atlıdan elektrikliye geçildi ama her daim İstanbullular’ı taşımaya devam etti.
Konstantin Karapano Efendi’ye verilen imtiyaz neticesinde, İstanbul’da Galata’dan Ortaköy’e, Eminönü’nden Aksaray’a ve ayrıca Aksaray’dan da çeşitli hatlarla Topkapı ve Yedikule’ye doğru atlı tramvay işletilecekti. Teklif benimsenince, 20 Ağustos 1869 tarihinde kendisine imtiyaz verildi. 30 Ağustos 1869’da da kendisi Karapano Efendiyle mukavele yapıldı.
Nizamnamedeki bazı hususlar şunlardı:
1- Şirket “İstanbul Tramvay Şirketi” ismiyle yâd olunacaktır.
2- Şirketin merkezi ve ikâmetgâhı İstanbul’dur.
3- Şirketin imtiyaz süresi ferman-ı âli tarihinden itibaren 40 senedir.
4- Şirketin idaresini 6 üyeden oluşan bir meclis yerine getirir.
5- İdare meclisi âzâları, genel kurul tarafından seçilir vazife mühletleri üç senedir. Üyelerin üçte biri her yıl yenilenir. Bir âzâ yeniden seçilebilir.
6- İdare meclisi âzâsından her biri, seçilme tarihinden itibaren 15 gün zarfında ve vazifesine başlamadan evvel 100 hisseyi şirketin sandığına teslim edecek, bu işlemi yapmayan âzâ vazifesine başlayamayacaktır.
7- İdare meclisi, ihtiyaç duyulduğunda toplanır. Bu toplantıların ayda en az iki defa olması gerekir.
1871 yılında şirket, atlı tramvay olarak dört hatta taşımacılığa başladı. Bu hatlar Azapkapı-Galata, Aksaray-Yedikule, Aksaray-Topkapı ve Eminönü-Aksaray idi ve ilk sene 4,5 milyon kişi taşındı. Tramvay ağı 2 Şubat 1914 tarihinde katenersiz tel ile elektrikli hale getirildi.
İstanbul’un ilk elektrikli tramvay hatları da şunlardı:
No Hatlar
10 Tünel-Şişli
11 Tünel-Tatavla
12 Fatih-Harbiye
14 Tünel-Maçka
15 Taksim-Sirkeci
22 Eminönü-Bebek
23 Aksaray-Ortaköy
32 Eminönü-Topkapı
33 Eminönü-Yedikule
34 Beşiktaş-Fatih
35 Topkapı-Beyazıt
36 Yedikule-Beyazıt
