Türk milletinin tarihinde 97 yıl önce yeni bir devrin kapıları açıldı ve Cumhuriyetin ilanıyla “Egemenlik kayıtsız, şartsız milletindir” sözü devlet yönetiminde en belirgin şekliyle yerini aldı.
Mustafa Kemal Atatürk, 28 Ekim 1923’te Çankaya Köşkü’nde, silah arkadaşları ve milletvekillerinin bulunduğu bir yemekte, “Efendiler, yarın cumhuriyeti ilan edeceğiz” sözüyle imparatorluktan ‘egemenliğin kayıtsız şartsız milletin’ olduğu yönetim şekline geçileceğini duyurdu. Bir gün sonra, 29 Ekim Pazartesi günü bir gün önce dediği gibi Cumhuriyet kuruldu. Atatürk, ülkenin ilk cumhurbaşkanı seçildi.
Ankara Kalesi’nden 100 pare top atışı yapıldı. Atatürk’ün “Benim en büyük eserim” dediği Cumhuriyet’in kuruluşunu, İstiklal Mücadelesi’ni kazanırken yorulan, yara alan ancak bağımsızlığını kazanmanın heyecan ve gururunu yaşayan halk sokakta kutladı.
‘Cumhuriyet’ demek, Kurtuluş Savaşı sırasında Batılı ülkelerin göz diktiği topraklarda bağımsızlık demekti; seçme seçilme hakkı, padişahın kulluğundan ‘yurttaşlığa’ geçiş demekti.
Hasan Tahsin’in, Sütçü İmam’ın, Halide Onbaşı’nın, Yörük Ali’nin ve adı bu satırlara sığmayan çok sayıda Kurtuluş Savaşı kahramanının, Atatürk ve silah arkadaşlarının önderliğindeki mücadelesinin ardından kurulan Cumhuriyet bugün 97 yaşında.
