Türkiye’nin önemli tarihi ve turistik mekanlarından Sümela Manastırı’nda inşa edilmesi planlanan teleferik projesi hazırlandı. 2 yılda tamamlanması planlanan 150 milyon TL’ye mal olacak 2,5 kilometre uzunluğunda olacak teleferik hattı yap-işlet-devret modeliyle işletilecek. Projede 40 kişilik vagonların olacağı teleferik hattı 2 istasyondan oluşacak.
Türkiye’nin önemli turizm merkezlerinden Sümela Manastırı’na ziyaretçilerin ulaşımını kolaylaştırmak ve bulunduğu vadiyi üstten görebilme fırsatı sunmak amacıyla kurulacak teleferik projesinde tamamlandığını açıklayan Başkan Zorluoğlu, “İki duraklı olacak şekilde hazırlanan teleferik projemiz tamamlandı. Birinci ayağı vadinin içerisinden başlıyor ve Sümela’ya uzak ancak yüksekçe bir noktaya ulaşıyor. İkinci ayağı ise Sümela’ya yakın bir noktaya sizi taşıyor, dolayısıyla iki duraklı bir teleferik sistemi. Birinci durağında bambaşka güzellikler sunan manzara, seyir terasları, yürüme yolları, restoranlar gibi çok rahatlıkla 3-4 saat vakit geçirebileceğiniz bir alan olacak. Tekrar teleferiğe binip oradan ikinci ayak dediğimiz Sümela Manastırı’na oldukça yakın bir noktada sizi indiriyor ve oradan Sümela’ya gidiliyor” ifadelerini kullandı.
Sümela Manastırı Hakkında
Sümela Manastırı, Trabzon ilinin Maçka ilçesindeki Altındere vadisi sınırları içerisinde yer alan Meryem Ana Deresi’nin batı yamaçlarında yer alan, Kara tepesinin üzerinde ve deniz seviyesinden 1.150 m yükseklikte konumlanmış Rum Ortodoks manastır ve kilise kompleksidir.
Kilisenin MS 365-395 tarihleri arasında inşa edildiği sanılmaktadır. Anadolu’da sıkça rastlanılan Kapadokya kiliseleri tarzında yapılmıştır; hatta Trabzon’da Maşatlık mevkiinde benzeri bir mağara kilisesi daha vardır. Kilisenin ilk kuruluşu ile manastır haline dönüşümü arasındaki bin yıllık dönem hakkında fazla bir şey bilinmemektedir. Karadeniz Rumları arasında anlatılan bir efsaneye göre Atina’lı Barnabas ile Sophronios adlı iki keşiş aynı rüyayı görmüşler; rüyalarında, İsa’nın öğrencilerinden Aziz Luka’ın yaptığı üç Panagia ikonundan, Meryem’in bebek İsa’yı kollarında tuttuğu ikonun bulunduğu yer olarak Sümela’nın yerini görmüşler. Bunun üzerine birbirlerinden habersiz olarak deniz yoluyla Trabzon’a gelmiş, orada karşılaşıp gördükleri rüyaları birbirlerine anlatmış ve ilk kilisenin temelini atmışlardır. Bununla birlikte manastırdaki fresklerde sıkça yer alıp, özel bir önem verilen Trabzon İmparatoru III. Aleksios’un (1349-1390) manastırın gerçek kurucusu olduğu sanılmaktadır.
14. yüzyılda Türkmen akınlarına maruz kalan kentin savunmasında ileri karakol görevi üstlenen manastırın statüsünde Osmanlı fethinden sonra bir değişiklik olmamıştır. Yavuz Sultan Selim’in Trabzon’daki şehzadeliği sırasında buraya iki büyük şamdan hediye ettiği bilinmektedir. Fatih Sultan Mehmed, II. Murat, I. Selim, II. Selim, III. Murad, İbrahim, IV. Mehmed, II. Süleyman ve III. Ahmed’in de manastırla ilgili birer fermanları bulunmaktadır. Osmanlı döneminde manastıra sağlanan imtiyazlar, Trabzon ve Gümüşhane bölgesinin İslamlaşması sırasında özellikle Maçka ve kuzey Gümüşhane’de Hristiyan ve gizli Hristiyan köyleri ile çevrili bir alan oluşturmuştur.
18 Nisan 1916’dan 24 Şubat 1918’e kadar süren Rus işgali sırasında Maçka civarındaki diğer manastırlar gibi bağımsız bir Pontus devleti kurmak isteyen Rum milislerin karargahı olmuş, nüfus mübadelesi ile bölgedeki Hristiyanların Yunanistan’a gönderilmesinin ardından önemini yitirerek T.C. Kültür Bakanlığı tarafından yakın zamanda onarılana dek kaderine terk edilmiştir.
Yunanistan’a mübadele ile göçen Karadenizli Rumlar Veria kentinde Sümela adını verdikleri yeni bir kilise inşa etmişlerdir. Her yıl Ağustos ayında tıpkı geçmişte Trabzon Sümela’da yaptıkları gibi yeni manastırın çevresinde geniş katılımlı şenlikler düzenlemektedirler.
2010 yılında Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti’nin izni ile Hristiyanlarca Meryem Ana’nın göğe yükseliş günü olarak kabul edilen ve kutsal sayılan 15 Ağustos günü 88 yıl aradan sonra ilk ayin düzenlenmiş, ayini İstanbul Ortodoks Patrikhanesi Ekümenik Patriği I. Bartholomeos yönetmiştir.
