12 Aralık, Miladi takvime göre yılın 346. (artık yıllarda 347.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 19.
Demiryolu
- 12 Aralık 1901 Ziraat Bankası Hicaz Demiryolları kredi vermeye başladı. Banka 1908′e kadar toplam 480 bin lira kredi sağladı. Hicaz Demiryolu için 8 yılda toplam 3.919.696 lira gelir elde edildi. Bu gelirin yüzde 34′ünü bağışlar teşkil etti.
Olaylar
- 627 – Ninova Muharebesi: Bizans İmparatoru Herakleios’un ordusu, Sasani İmparatoru II. Hüsrev’in güçlerini yendi.
- 1870 – Güney Karolinalı Joseph H. Rainey, Amerika Birleşik Devletleri kongresine seçilen ilk siyahi oldu.
- 1900 – Norveçli Johann Waaler, “Kağıt tutacağı”nın (ataş) patentini aldı.
- 1901 – İtalyan mucit Guglielmo Marconi, telsiz-telgraf sistemini geliştirdi ve Birleşik Krallık’tan Atlantik aşırı ilk mesajını gönderdi.
- 1911 – Hindistan’ın Başkenti, Kalküta yerine Delhi oldu.
- 1913 – 1911 yılında Louvre Müzesi’nden çalınıp kaybolan Mona Lisa tablosu, Floransa’da bulundu.
- 1923 – TBMM, 15 Mayıs 1919 ile 1 Kasım 1923 arasında üstün hizmet gösterenlere İstiklal Madalyası verilmesini kararlaştırdı.
- 1925 – İran’da Rıza Han Pehlevi, Kaçar Hanedanı’na son verdi.
- 1929 – Başbakan İsmet Paşa, “Başlıca hedefimiz millî paramızı kıymetlendirerek altına bağlamaktır” dedi.
- 1940 – Salvador gemisi Silivri önlerinde battı. Bulgaristan’dan Filistin’e gittiği açıklanan gemideki 352 musevi yolcunun 230’u boğularak öldü.
- 1941 – II. Dünya Savaşı: Birleşik Krallık Bulgaristan’a; Macaristan ve Romanya ABD’ye; Hindistan da Japonya’ya savaş ilan etti.
- 1948 – Süleyman Demirel, Nazmiye Şener ile evlendi.
- 1949 – TBMM, Türkiye’nin Avrupa Konseyine katılmasını onayladı.
- 1956 – Japonya, Birleşmiş Milletler’e üye oldu.
- 1957 – Türkiye, BM’yi uyardı: “Yunanistan tezi kabul edilirse Kıbrıs’ta iç savaş çıkabilir.”
- 1962 – Türkiye İşçi Partisi Genel Başkanı Mehmet Ali Aybar beraat etti. Aybar millî menfaatlere aykırı hareket ettiği iddiasıyla yargılanıyordu.
- 1963 – Kenya, Birleşik Krallık’tan bağımsızlığını ilan etti.
- 1968 – Silahlı Kuvvetler içinde oluşturulduğu ileri sürülen Millî Devrim Ordusu adlı gizli bir örgütle ilişkileri olduğu iddiasıyla, 5 Tabii Senatörün (Sezai Okan, Şükran Özkaya, Mucip Ataklı, Ekrem Acuner ve Suphi Karaman) dokunulmazlıkları kaldırıldı.
- 1979 – Rodezya’nın adı Zimbabve olarak değişti.
- 1979 – Güney Kore’de askeri darbe meydana geldi.
- 1980 – Millî Güvenlik Konseyi, Piyade Er Zekeriya Önge’yi öldürme suçundan yargılanarak idam cezasına çarptırılan 19 yaşındaki Erdal Eren’in idamını onayladı.
- 1990 – Arnavutluk’da yeni partilerin kurulmasına izin verildi.
- 1990 – Erdal İnönü ile Süleyman Demirel buluştu, ortak bildiri imzalayarak erken seçim istediler.
- 1991 – Endonezya’daki depremde 1500 kişi öldü.
- 1994 – Fikri Sağlar, Sosyal Demokrat Halkçı Parti (SHP) Genel Sekreterliğinden istifa etti. Sağlar, terörle mücadele yasa tasarısının yasalaşmaması nedeniyle istifa ettiğini açıkladı.
- 1996 – Saddam Hüseyin’in oğlu Uday Hüseyin, bir suikast girişiminde ciddi şekilde yaralandı.
- 1997 – Recep Tayyip Erdoğan davet üzerine gittiği Siirt’te, miting sırasında Ziya Gökalp’in 1912 yılında Balkan Savaşı için yazdığı Asker Duası şiirinin değiştirilmiş bir versiyonu ile; orduyu öven dizeyi söylemeden yerine “Minareler süngü/ Kubbeler miğfer/ Camiler kışlamız/ Müminler asker,” mısralarını eklediği için Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi’nde yargılanmaya başlandı. Yargılama sonucu Türk Ceza Kanunu’nun 312/2 maddesinden “Halkı din ve ırk farkı gözeterek kin ve düşmanlığa açıkça tahrik etmek” suçunu işlediği gerekçesiyle dört ay hapis cezasına çarptırıldı bu cezasını 24 Temmuz 1999 günü tamamladı.
- 2000 – ABD Anayasa Mahkemesi, Florida’da oyların yeniden sayımı işlemini durdurdu ve seçimleri Cumhuriyetçi aday George W. Bush’un kazandığını açıkladı.
- 2000 – Etiyopya ile Eritre arasında 2 yıl süren savaşa son veren barış anlaşması Cezayir’de imzalandı.
- 2002 – AB’nin genişlemeyi ele aldığı Kopenhag zirvesinde, AB Dönem Başkanı Danimarka Başbakanı Anders Rasmussen, Kopenhag kriterlerini yerine getirdiğine karar verilirse 2004 Aralık ayında Türkiye ile müzakerelere başlama kararının değerlendirileceğini bildirdi.
- 2004 – Fatih Akın’ın filmi Duvara Karşı, Avrupa Film Akademisi’nce verilen 2004 Avrupa En İyi Film Ödülünü kazandı.
Doğumlar
- 1526 – Álvaro de Bazán, İspanyol donanma komutanı (ö. 1588
- 1799 – Karl Briullov, Rus ressam (ö. 1852)
- 1803 – Gerald Griffin, İrlandalı yazar (ö. 1840)
- 1805 – William Lloyd Garrison, Amerikalı sosyal reformcu (ö. 1879)
- 1821 – Gustave Flaubert, Fransız romancı (ö. 1880)
- 1863 – Edvard Munch, Norveçli ekspresyonist ressam (Çığlık isimli tablosuyla tanınan) (ö. 1944)
- 1866 – Alfred Werner, İsviçreli kimyager (ö. 1919)
- 1893 – Edward G. Robinson, Amerikalı sinema oyuncusu (ö. 1973)
- 1903 – Yasujirō Ozu, Japon film yönetmeni (ö. 1963)
- 1915 – Frank Sinatra, Amerikalı oyuncu, şarkıcı ve En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (ö. 1998)
- 1916 – Cemil Meriç Türk yazar ve düşünür (ö. 1987)
- 1918 – Orhon Murat Arıburnu, Türk şair, yönetmen, oyuncu, senarist ve yapımcı (ö. 1989)
- 1923 – Bob Dorough, Amerikalı bebop havalı caz piyanisti, şarkıcı-söz yazarı, besteci, aranjör ve albüm yapımcısıdır (ö. 2018)
- 1924 – Ed Koch, Amerikalı siyasetçi (ö. 2013)
- 1927 – Robert Noyce, Intel’in kurucularından biri (ö. 1990)
- 1928 – Cengiz Aytmatov, Kırgız yazar (ö. 2008)
- 1929 – John Osborne, İngiliz oyun yazarı, senarist ve politik aktivist (ö. 1994)
- 1932 – Bob Pettit, Amerikalı eski profesyonel basketbolcudur
- 1934 – Miguel de la Madrid, 1982-1988 yılları arasında Meksika devlet başkanı (ö. 2012)
- 1936 – Iolanda Balaș, Rumen atlet, yüksek atlamacı (ö. 2016)
- 1938 – Hüseyin Hatemi, Türk akademisyen, yazar ve hukukçu
- 1938 – Hüsrev Hatemi, Türk tıp profesörü, yazar ve şair
- 1939 – Veysel Donbaz, Türk asurolog ve sümerolog, ayrıca karikatürist
- 1940 – Maire Dionne Warwick, Amerikalı 5 Grammy ödülü sahibi şarkıcı ve oyuncudur
- 1942 – Fatma Girik, Türk oyuncu
- 1947 – Hülya Koçyiğit, Türk oyuncu
- 1948 – Colin Todd, İngiliz futbolcu ve teknik direktör
- 1949 – Bill Nighy, İngiliz oyuncu
- 1949 – Marc Ravalomanana, Madagaskarlı siyasetçi
- 1950 – Rajinikanth, Hint oyuncu, yapımcı, senarist, medya kişiliği ve kültürel ikon
- 1952 – Neslihan Yargıcı, Türk moda tasarımcısı
- 1957 – Yeliz Eker, Türk ses sanatçısı
- 1962 – Tracy Austin, Amerikalı emekli tenisçidir
- 1965 – Milonja Đukić, Sırp futbolcu
- 1966 – Maurizio Gaudino, Alman futbolcu
- 1968 – Rory Kennedy, Amerikalı belgesel yönetmeni ve yapımcısı
- 1974 – Bernard Lagat, Kenya asıllı Amerikalı orta ve uzun mesafe koşucusu
- 1975 – Mayim Bialik, Amerikalı oyuncu
- 1975 – Craig Moore, Avustralyalı eski futbolcudur
- 1978 – Yelena Pavlova, Kazak voleybolcu
- 1979 – Engin Bayrak, Yugoslav kökenli Türk besteci, yazar ve müzisyen
- 1980 – Dorin Goian, Rumen eski futbolcudur
- 1980 – Berkant Göktan, Türk futbolcu
- 1981 – Stephen Warnock, İngiliz eski futbolcudur
- 1983 – Gulzhan Issanova, Kazak sporcu
- 1984 – Daniel Agger, Danimarkalı futbolcu
- 1986 – Përparim Hetemaj, Finlandiyalı millî futbolcudur
- 1988 – Ham Eun-jeong, Güney Kore’li şarkıcı, dansçı, aktris, rapçi, model ve T-ara grubunun üyesi.
- 1990 – Polat Kemboi Arıkan, Kenya asıllı Türk uzun mesafe koşucusu
- 1991 – Jaime Lorente López, İspanyol bir aktördür
- 1993 – Max Rendschmidt, Alman kanocu
- 1994 – Otto Warmbier, Turist olarak gittiği Kuzey Kore’de tutuklanan ve salıverildikten hemen sonra ölen Amerikan vatandaşı (ö. 2017)
Ölümler
- 627 – Rhahzadh, Ermeni asıllı Pers generali (d. ?)
- 1112 – Tancred, Birinci Haçlı Seferi’nin Norman lideri, sonra Celile Prensi ve Antakya Prensliği naipliği yapmıştır (d. 1075)
- 1447 – II. Mircea, 1442 yılında Eflak prensliğinin voyvodasıdır (d. 1428)
- 1586 – Stephen Báthory, Erdel (Transilvanya) prensi (1571-76) ve Polonya kralı (1575-86) (d. 1533)
- 1681 – Hermann Conring, Alman entelektüeli (d. 1606)
- 1685 – John Pell, İngiliz matematikçi (d. 1611)
- 1843 – I. Willem, Hollanda Kralı (d. 1772)
- 1851 – Joel Roberts Poinsett, Amerikalı siyasetçi, psikiyatr ve bitki bilimci (d. 1779)
- 1913 – II. Menelik, Etiyopya imparatoru (d. 1844)
- 1921 – Henrietta Swan Leavitt, Amerikalı astronom (d. 1868)
- 1933 – Camille Jullian, Fransız tarihçi (d. 1859)
- 1935 – Necip Asım Yazıksız, Türk siyasetçi (d. 1861)
- 1939 – Douglas Fairbanks, Amerikalı oyuncu, senarist ve yönetmen (d. 1883)
- 1942 – Haydar Rifat Yorulmaz, Türk avukat, yazar ve çevirmen (d. 1877)
- 1944 – Kemani Serkis Efendi, Ermeni asıllı Türk bestekâr (d. 1885)
- 1945 – Selim Nüzhet Gerçek, Türk gazeteci (d. 1891)
- 1963 – Yasujirō Ozu, Japon film yönetmeni (d. 1903)
- 1963 – Theodor Heuss, Batı Almanya’nın ilk Cumhurbaşkanı (d. 1884)
- 1968 – Tallulah Bankhead, Amerikalı oyuncudur (d. 1902)
- 1985 – Anne Baxter, Amerikalı oyuncu (d. 1923)
- 1988 – Zeki Faik İzer, Türk ressam (d. 1905)
- 1993 – József Antall, Macaristan siyasetçi (d. 1932)
- 1995 – Çetin Karamanbey, Türk sinemacı ve gazeteci (d. 1922)
- 1999 – Joseph Heller, Amerikalı hiciv ve kısa hikâye yazarı (d. 1923)
- 2002 – Dee Brown, Amerikalı yazar, tarihçi, kütüphaneci (d. 1908)
- 2003 – Haydar Aliyev, Azeri devlet adamı ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı (d. 1923)
- 2006 – Paul Arizin, Amerikalı profesyonel basketbol oyuncusudur (d. 1928)
- 2006 – Peter Boyle, Amerikalı oyuncu (d. 1935)
- 2007 – Ike Turner, Amerikalı Reggae – Rock müzisyeni şarkıcısı ve söz yazarı (d. 1931)
- 2008 – Van Johnson, Amerikalı oyuncu (d. 1916)
- 2008 – Tasos Papadopulos, Kıbrıs Cumhuriyeti Devlet Başkanı ve siyasetçi (d. 1934)
- 2010 – Abdurrahman Kızılay, Türkmen müzisyen (d. 1938)
- 2013 – Audrey Totter, Amerikalı oyuncudur (d. 1917)
- 2015 – Suphi Vural Doğu, Türk keman virtüözü (d. 1938)
- 2016 – Claus Ryskjær, Danimarkalı aktör ve seslendirme sanatçısı (d. 1945)
- 2017 – Ed Lee, Amerikalı siyasetçi ve hukukçudur (d. 1952)
- 2017 – Pat DiNizio, Amerikalı rock müziyeni, şarkıcı ve oyuncudur (d. 1955)
- 2018 – Carlos Cecconato, Arjantinli eski millî futbolcudur (d. 1930)
- 2018 – İrac Daneyferd, İranlı futbolcudur (d. 1951)
- 2018 – Ferenc Kósa, Macar film yönetmeni ve senarist (d. 1937)
- 2019 – Daniel Louis Aiello Jr., Amerikalı oyuncudur (d. 1933)
- 2019 – PHASE 2, Amerikalı duvar graffiti sanatçısı (d. 1955)
- 2020 – John le Carré (Asıl adı; David John Moore Cornwell), İngiliz casusluk romanları yazarı (d. 1931)
- 2020 – Valentin Gaft, Sovyet-Rus tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1935)
- 2020 – Ann Reinking, Amerikalı aktris, dansçı ve koreograf (d. 1949)
- 2020 – Jack Steinberger, Amerikalı fizikçi ve Nobel fizik ödülü sahibi (d. 1921)
- 2020 – Fikre Selassie Wogderess, Etiyopyalı siyasetçi (d. 1945)
- 2020 – Ruhullah Zem, İranlı aktivist ve gazeteci (d. 1978)
Tatiller ve özel günler
- Yerli Malı Haftası (12-18 Aralık)
- Kenya – “Bağımsızlık Günü”, (1963’te Birleşik Krallık’tan)
- Mağazacılar Günü
