Bir işçinin belirli şartlar içerisinde 1 iş günü dâhilinde çalışması karşılığında daha önceden belirlenen en düşük aldığı rakam, asgari ücret olarak bilinmektedir. Asgari ücret hem işçi hem de onunla birlikte olan ailesinin ekonomik ve sosyal hayatlarını iyi bir refah seviyesinde yaşayabilmelerini sağlayacak kadar olmak durumundadır.
Asgari ücret, bir insanın en temel zorunlu giderleri olan yiyecek, giyecek, ısınma ve barınma gibi ihtiyaçlarını karşılaması için alınan en düşük ücrettir. Her yıl belirli tarihlerde ileri gelen bakanlar tarafından ülke ekonomisinin şartları da göz önüne alınarak belirlenmektedir.
Bu toplantılar dikkate alındığında asgari ücret kesinleştiği anda hangi iş kolu olursa olsun kendi bünyesinde çalışan işçilere verilebilecek en düşük rakam refah seviyesinde olmalıdır. Devletin belirlemiş olduğu belirli esaslar dışında asgari ücretten daha düşük bir rakam kesinlikle işçiye verilemez.
Asgari Ücret Nedir?
Kişiler yaşamlarına devam edebilme adına çalışarak üretme ihtiyacına gerek duyarlar. Çalışan işçilerin haklarını savunmak adına belirli yasalar çıkarılmış ve yaşamları güvence altına alınmıştır. Böylelikle işletme sahipleri kesinlikle işçilerin haklarına girmeden adaletli bir şekilde dağılım yaparlar.
Asgari ücret adından da anlaşılacağı üzere bir işçinin alabileceği minimum maaştır. Her insan çalıştığının emeğini mutlaka almak istemektedir. Ülke ekonomisi ve şartları da göz önüne alınarak işçinin hakları da korunmak suretiyle her yıl asgari ücrete belirli oranlarda zam yapılmaktadır. Bununla birlikte hem gelişen hem de büyüyen ekonomi nimetlerinden işçilerde faydalanmış olmaktadır.
Kişilerin hem ailesine hem de kendilerine bakabilmeleri için çalışmaya ihtiyaçları vardır. Belirli iş kollarında yeni bir başvuru yapan kişiler hem eksiklik yaşamamak hem de işsiz kalmamak adına önceden tespit edilen ve kararlaştırılan asgari ücretle işlerine başlarlar. Eğer ki asgari ücretin altında bir rakam kendinize teklif edildiyse o işveren yüksek mercilere başvurarak şikayette bulunabilmektedir.
Asgari Ücret Nasıl Belirlenmektedir?
Asgari ücret, devlet yasaları doğrultusunda güvence altına alınmıştır. Bu yüzden işverenler kesinlikle kendi isteklerine göre işçilerin maaşlarından kesinti yapamamaktadırlar. Asgari ücretin yönetmelik ve esasları da 01.08.2004 yılının 25540 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak kamuoyu ile paylaşılmıştır.
Bu yönetmelikte;
- Asgari ücretin tanımı, kapsamı ve dayanakları belirlenmiştir.
• Asgari ücret belirlenirken dikkate alınan esaslar ve ilkeler açıklanmıştır.
• Asgari ücreti belirleyen komisyon un kuruluşu ile yetkileri, sorumlulukları ve görevleri hakkında detaylara yer verilmiştir.
• Asgari ücretin yürürlüğe girişi.
• İşverenin sorumlulukları.
• İşçi ve işveren temsilcilerinde aranan özelliklere yer verilmektedir.
Asgari Ücret Kimler Tarafından Belirlenir?
Türkiye’de belirlenen kanunlar tarafından koruma altına alınan asgari ücret, tespit komisyonu tarafından belirlenmektedir. Asgari ücreti belirlemek adına bu komisyon içerisinde 15 kadar üye bulunmaktadır.
Komisyon üyeleri;
- Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde iki üye
• TÜİK temsilcisi
• Kalkınma Bakanlığı temsilcisi
• Hazine Müsteşarlığı temsilcisi
• Kendi bünyesinde en çok işçi çalıştıran en üst yetkili işçi kuruluşu tarafından seçilen beş üye
• Kendi bünyesinde en çok işvereni olan işveren kuruluşu tarafından seçilen beş üye
Bu üyeler; Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanı başkanlığında toplanarak ilk toplantısını gerçekleştirir. Hemen ardından da işçi ve işverenlerle ayrı ayrı toplantılar gerçekleştirilerek kararlar alınır. En son toplantı ise Bakanlık tarafından yapılır ve sonuçları kamuoyu ile paylaşılır.
Bakanlık tarafından belirlenen temsilcilerden bir kişi ile Başkanlık yaptığı komisyon en az 10 temsilcinin katılımıyla gerçekleşir. Oy çokluğunun olduğu karar kabul edilir ve oylar eşit olduğu zaman başkanın olduğu taraf oy çokluğu sayılır.
