Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, ABD’den iadesi sağlanan eserler hakkında bilgiler verdi.
Bakan Ersoy’un konuşmasından satır başları şu şekilde: “Batı Anadolu’daki Kalkolitik Dönem kültürünü çabalarımız açısından da oldukça önemli veriler sağlayan eserlerdir. Kilikya tipi idollerin zarar görmemiş halde olanlarının oldukça nasir olduğunu ve bu eserlerden bütün halinde iki tanesinin iadesini 2021 ve 2023 yıllarında sağlamış olduğumuzu da hatırlatmak isterim.
Kilikya idolleri 20. yüzyılın sanat dehaları arasında olan Constantin Brancuși, Amedeo Modigliani, ve Henry Moore gibi isimlerin yontu ve tablolarına ilhan vererek 7 bin öncesinden günümüz çağdaş sanatına etki etmişlerdir. Bu da sahip olduğumuz kültürel mirasın dünya sanat hayatındaki yansımalarını anlamamız açısından çok güzel bir örnektir.
İadesini sağladığınız eserler açısından ayrıca MÖ 7. ve 6. yüzyıla tariflenen Yaban Keçisi Sitilinde Yapılan Toprak Vazo, MÖ 6. yüzyıl sonlarına ait Siyah Figürlü Vazo yer almaktadır. MS. 2. yüzyıla tarihlenen Minerva Büstü, Gümüş Kibele Heykelciyi ve Frig başlığı biçimli bronz heykeller de bulunmakta.
Bugün burada bulunmamıza vesile olan eserlerin bir pek çoğu Türkiye için oldukça önemli olan bir alanda çıkmıştır. Bundan 60 yıl kadar önce Türkiye’de bulunan Bubon Antik Kentinin yağmalanması sonucunda anıtsal boyutlarda pek çok bronz heykel en az bir mermer heykel ve bronz heykel parçaları çalınmıştı. Yasa dışı yollarla elde edilen bu eserleri yine yasa dışı bir organizasyonla ağırlıklı olarak ABD’ye getirildiği burada çeşitli müze ve koleksiyonlara satıldığı anlaşılmaktadır.
Bubon Antik Kentine gerçekleştirilen bu kaçakçılık olayına ilişkin açılan ve uzun zamandır süren soruşturma kapsamında New York Metropolitan Müzesinde sergilenen Olgun Carakalla Başı, Fotam Müzesinde sergilenen Genç Carakalla Başı, Boston Güzel Sanatlar Müzesinde sergilenen Sakallı Erkek Maske ile diğer heykellere ait parçaların da ülkemize iadesinden ayrı bir mutluluk duyduğumu ayrıca belirtmek isterim.
ABD’den iadesini sağladığımız bu 41 eserimiz dışında yine Bubon Antik Kentine ait olduğunu tespit ettiğimiz ve İngiltere’den iadesini sağladığımız bir imparator heykeli var. Bu eserle ilgili iade sürece ülkelerle yürüttüğümüz iş birliğinin ve imzaladığımız anlaşmaların uluslararası kamuoyundaki etkisini anlatmak açısından da değerlidir.”
