ANKARA (İGFA) – (DP Basın Merkezi – 28 Haziran 2024) Demokrat Parti Sözcüsü ve İzmir Milletvekili Haydar Altıntaş, 15-16 Haziran 2024 tarihlerinde İsviçre’de düzenlenen Ukrayna Barış Tepesi sonrasında yaşanan Ekümeniklik krizine değinerek, Dışişleri Hakan Fidan’a “İktidarın Patrikhane’yi Ekümenik olarak tanıma siyaseti değişti mi?” sorusunu yöneltti.
Fener Rum Patriği’nin Dışişleri Bakanlığı’na bilgi vermeden yurtdışı ziyareti yapamadığını hatırlatan Altıntaş, “Ukrayna Doruğu’na katılmak için Patrikhane tarafından Bakanlığınıza bilgi verilmiş midir?” sözlerini kullandı. Altıntaş ayrıyeten, Bakanlık tarafından doruğa katılmadan evvel davetli listesi talep edilip edilmediğinin açıklanmasını talep etti.
“PATRİKHANE’Yİ EKÜMENİK OLARAK TANIMA SİYASETİNDE DEĞİŞİKLİK Mİ OLDU?”
DP Sözcüsü Altıntaş, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından 2010 ve 2020 yıllarında Patrikhane’nin ekümenikliğini tanıyan açıklamalar yapıldığını hatırlatarak, “Bu tavır, hükümetinizin Patrikhane siyasetini yansıtmakta mıdır?” sorusunu yöneltti.
Altıntaş, Bakan Fidan’a şu soruları yöneltti:
– Fener Rum Patriği’nin Dışişleri Bakanlığı’na bilgi vermeden yurtdışı ziyareti yapamadığı bilinmektedir. Ukrayna Tepesi’ne katılmak için Patrikhane tarafından Bakanlığınıza bilgi verilmiş midir?
– Bakanlığınız, doruğa katılmadan evvel davetli listesini talep etmiş midir?
– Ortak Tebliğ’e iştirak için tarafların imzası değil iştirak iradesi temeldir. Kamuoyuna yansıdığı kadarıyla metne iştirak için bir imza prosedürü uygulanmamıştır. Lakin Bakanlığınız tarafından yayınlanan açıklamada, “Fener Rum Patrikhanesi’nin isminin de imzacı olarak eklendiği” tabiri kullanılmıştır. İmzacı sözü gözden mi kaçmıştır yoksa kamuoyuna yansımayan bir imza prosedürü uygulanmış mıdır?
– İsviçre, Ortak Tebliğ’in devletlerle istişaresi sırasında “sessizlik prosedürünü” açıkça bildirmiştir. Buna nazaran, şayet bir iştirakçi Ortak Tebliğ’e katılmama tarafında bir bildirimde bulunmuyorsa, bu durum istek olarak kabul edilmektedir. Ayrıyeten tepenin resmi internet sitesinde “List of states and international organisations supporting the Joint Communiqe” (Ortak Bildiri’yi destekleyen devletler ve memleketler arası örgütler listesi) başlıklı sayfada, “Ekümenik Patrikhane, Zirve’ye gözlemci olarak katılmıştır ve Ortak Tebliğ’de belirlenmiş olan prensipleri desteklemektedir.” sözleri kullanılmaktadır. Hasebiyle Patrikhane “sessizlik prosedürü” ve Zirve’nin resmi internet sitesine eklenen not vasıtasıyla, Tebliğ’in destekçileri ortasında zikredilmeye devam etmektedir. Bu durumla ilgili Bakanlığınızın bir tasarrufu olacak mıdır?
– Patrik Bartholomeos tarafından dorukta yapılan konuşmada, 5 Ocak 2019 tarihinde “Ekümenik Patrikhane, Moskova Patrikhanesi’nden bağımsız, otosefal yahut kendi kendini yöneten bir dini varlık olarak Ukrayna Ortodoks Kilisesi’ni kurdu.” sözleri kullanılmıştır. 2019 yılında Bakanlığınız tarafından Patrikhane’nin bu aksiyonuna karşı rastgele bir açıklama yapılmış mıdır?
– Cumhurbaşkanlığı tarafından Patrikhane’ye gönderilen 26 Kasım 2020 tarihli bir davetiyede, “Sayın Ekümenik Patrik I. Bartholomeos, Rum Ortodoksları Patriği,” hitabı kullanılmıştır. Davetiyede, “Türkiye’de yaşayan azınlık cemaatlerinin önderleri ve temsilcileri ile İstanbul’da bir istişare toplantısı gerçekleştirilecektir.” tabirleri kullanılmıştır. Bu davetiyede kullanılan hitapla ilgili olarak bugüne kadar rastgele bir tekzip yayınlanmış mıdır? Bu hitap, hükümetinizin Patrikhane siyasetini yansıtmakta mıdır?
– Sayın Cumhurbaşkanı’nın 2010 yılında Başbakan sıfatıyla Yunanistan’a gerçekleştirdiği bir ziyaret esnasında kendisine yöneltilen “Fener Rum Patriği’nin Ekümenik olarak nitelenmesi sizi rahatsız ediyor mu” sorusuna “rahatsız etmez” yanıtını verdiği basında yer almıştır. Bu karşılık, hükümetinizin Patrikhane siyasetini yansıtmakta mıdır?
– Bu bilgiler ışığında, hükümetinizin Patrikhane siyaseti ile ilgili bir belirsizlik olduğu ortadadır. Hükümetiniz çeşitli vesilelerle Patrikhane’nin ekümenikliğini kabul etmiş görünmektedir. Bu durumda, Ukrayna Zirvesi’nde Patrikhane’nin “Ekümenik” unvanını kullanmasına gösterdiğiniz reaksiyonun emeli kamuoyunda oluşan yansıyı yatıştırmak mıdır yoksa hükümetinizin Patrikhane’yi Ekümenik olarak tanıyan siyasetinde bir değişiklik mi olmuştur?