12 Haziran, Miladi takvime göre yılın 163. (artık yıllarda 164.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan 202 gün vardır.
Olaylar
- 1550 – Finlandiya’nın başkenti Helsinki kuruldu.
- 1826 – Yeniçeri Ocağı’nın yerine Eşkinci Ocağı’nın kurulmasına başlandı.
- 1898 – Filipinler, İspanya’dan bağımsızlığını ilan etti.
- 1908 – Tokat’ta sel felaketi yaşandı. 459 bina zarar gördü, 223 kişi öldü.
- 1919 – Mustafa Kemal Paşa, Havza’dan Amasya’ya geçti.
- 1921 – Yunan taarruzu öncesinde, Yunan Kralı Aleksandros, Başbakanı Venizelos ve Genelkurmay Başkanı İzmir’e geldi.
- 1924 – Türkiye’nin ilk sanatoryumu olan Heybeliada Sanatoryumu açıldı.
- 1925 – İstanbul Muallimler Cemiyeti kongresi yapıldı.
- 1932 – Hicaz Naibi Emir Faysal, Türkiye’yi ziyaret etti.
- 1935 – Bolivya ve Paraguay, Gran Chaco bölgesinde üç yıldır sürdürdükleri Chaco Savaşı’na bir antlaşmayla son verdi.
- 1940 – Cumhurbaşkanı İsmet İnönü Başkanlığında toplanan Hükûmet, savaş dışı kalınmasını kararlaştırdı.
- 1940 – II. Dünya Savaşı: 54 bin kişiden oluşan İngiliz ve Fransız Birlikleri, Manş Denizi sınırında Saint-Valery-en-Caux’da, Alman Generalfeldmarschall Erwin Rommel’in ordularına teslim oldu. Alman Birlikleri, Paris’e doğru ilerlemeye devam etti.
- 1941 – Çanakkale açıklarında bir Fransız ticaret gemisi torpillenerek batırıldı. Geminin mürettebatı kurtarılarak İstanbul’a getirildi.
- 1947 – Büyük Doğu dergisi, Mahkeme kararıyla 4 ay kapatıldı.
- 1948 – 1956 yılına kadar Macaristan Halk Cumhuriyeti’nde iktidar olan Macar İşçi Partisi kuruldu.
- 1957 – Kırşehir yeniden il yapıldı.
- 1958 – Ankara’da Kıbrıs için yapılan mitinge, 150 binden fazla kişi katıldı.
- 1960 – Geçici Anayasa açıklandı. TBMM’nin bütün hak ve yetkileri, Geçici Anayasa gereğince Millî Birlik Komitesi’ne verildi.
- 1966 – Keban Barajı’nın temeli atıldı.
- 1967 – Sovyetler Birliği, uzay aracı “Venera 4” Venüs gezegenine yolladı.
- 1967 – ABD’de ırklar arası evliliği yasaklayan yasalar tamamen lağvedildi.
- 1968 – İstanbul Üniversitesi, Deniz Gezmiş önderliğinde öğrenciler tarafından işgal edildi.
- 1971 – Cumhuriyet Başsavcılığı, Türkiye İşçi Partisi’nin kapatılması için Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu.
- 1974 – Hükûmet, Ataş Rafinerisi’ni devletleştireceğini açıkladı.
- 1975 – Yunanistan, Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyeliği için resmen başvurdu.
- 1982 – 12 Eylül Darbesi’nin 17. idamı: 3 Şubat 1976’da kan davası sebebiyle kahve basıp bir kişiyi 5 kurşunla öldüren Şahabettin Ovalı idam edildi.
- 1984 – Urfa’nın adı, “Şanlıurfa” olarak değiştirildi.
- 1984 – Foto Muhabirleri Derneği kuruldu.
- 1986 – Ahmet Altan’ın “Sudaki İz” adlı romanı “muzır” bulundu. Altan ve yayımcısı Erdal Öz hakkında dava açıldı.
- 1986 – Haydar Dümen’in “Cinsel Yaşam 2” adlı kitabı toplatıldı.
- 1987 – Birleşik Krallık’ta genel seçim yapıldı. Margaret Thatcher önderliğinde Muhafazakârlar 3. kez seçimi kazandı.
- 1988 – Ankara’da 15 dakika esen 80 kilometre hızındaki rüzgâr ve şiddetli yağmur, arkasında 14 ölü bıraktı.
- 1989 – Bulgaristan’dan göç eden Türklerin sayısı 90 bin kişiyi buldu.
- 1990 – Rusya resmen bağımsızlığını ilan etti.
- 1994 – Boeing 777, Paine Field’den kalkarak ilk uçuşunu gerçekleştirdi.
- 2000 – Türkiye’nin ilk uzay kampı, “Uzay Kampı Türkiye” açıldı.
- 2002 – TOFAŞ Kuş Serisi’nin üretimini sonlandırdı.
- 2004 – Yeni Zelanda’da bir evin tepesine düşen 1,3 kg ağırlığında kondrit tipinden bir gök taşı evde büyük hasara yol açtı, ama can kaybına neden olmadı.
- 2005 – Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı’na ilk petrol verildi.
- 2007 – Anayasa Mahkemesi’nin ilk kadın Başkanı Tülay Tuğcu emekliye ayrıldı.
- 2009 – İran’da cumhurbaşkanlığı seçimleri yapıldı.
- 2011 – Türkiye’de 2011 TBMM Milletvekilliği genel seçimleri yapıldı.
- 2016 – Orlando, Florida’daki bir gey bara düzenlenen saldırıda 49 kişi öldü, 53 kişi yaralandı. Saldırgan Omar Mateen, polisle girdiği silahlı çatışmada öldürüldü.
Doğumlar
- 950 – Reizei, Japonya’nın geleneksel veraset düzenine göre 63. imparatorudur (ö. 1011)
- 1107 – Gaozong, Çin’in Song Hanedanı’nın 10. imparatorudur (ö. 1187)
- 1519 – I. Cosimo, Floransa Dükalığıın II. Dükü ve Toskana Büyük Dükalığının ise I. Büyük Düküdür (ö. 1584)
- 1819 – Charles Kingsley, İngiliz yazar (ö. 1875)
- 1827 – Johanna Spyri, İşviçreli yazar (ö. 1901)
- 1890 – Egon Schiele, Avusturyalı ressam (ö. 1918)
- 1892 – Djuna Barnes, Amerikalı modernist yazar (ö. 1982)
- 1897 – Anthony Eden, Britanyalı siyasetçi (ö. 1977)
- 1899 – Fritz Albert Lipmann, Alman asıllı Amerikalı biyokimyacı ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1986)
- 1908 – Otto Skorzeny, Alman SS askeri (ö. 1975)
- 1909 – Ali Tantâvi, Suriyeli bilim insanı (ö. 1999)
- 1910 – Füreyya Koral, Türk seramik sanatçısı (ö. 1997)
- 1915 – David Rockefeller, Amerikalı bankacı ve iş insanı (ö. 2017)
- 1924 – George H. W. Bush, ABD’nin 41. Başkanı (ö. 2018)
- 1926 – Norval White, Amerikalı mimar, tarihçi ve profesör (ö. 2009)
- 1929 – Anne Frank, Yahudi kızı (günlüğüyle Nazi zulmünü açığa çıkartan) (ö. 1945)
- 1930 – Adolf Born, Çek ressam, karikatürist ve çizgi film yapımcısı (ö. 2016)
- 1931 – Rodney William Whitaker, Amerikalı yazar (ö. 2005)
- 1941 – Chick Corea, İspanyol kökenli Amerikalı caz piyanisti
- 1941 – Roy Harper, İngiliz müzisyen
- 1943 – Sennur Sezer, Türk şair ve yazar (ö. 2015)
- 1950 – Oğuz Abadan, Türk müzisyen
- 1951 – Andranik Markaryan, Ermeni politikacı (ö. 2007)
- 1953 – Muhammed Rıza Serşar; araştırmacı, edebiyat eleştirmeni, romancı ve yazar
- 1960 – Angela Ahrendts, Amerikalı iş insanı
- 1965 – Gwen Torrence, Amerikalı atlet
- 1969 – Heinz-Christian Strache, Avusturyalı politikacı
- 1973 – Victor Ikpeba, Nijeryalı futbolcu
- 1974 – Jason Mewes, Amerikalı aktör
- 1976 – Antawn Jamison, Amerikalı basketbolcu
- 1976 – Thomas Sørensen, Danimarkalı eski millî kaleci
- 1979 – Burcu Kaya Koç, Türk voleybol hakemi ve haber spikeri
- 1979 – Evrim Akın, Türk sinema, televizyon ve tiyatro oyuncusu ve sunucu
- 1979 – Diego Milito, Arjantinli eski millî futbolcu
- 1979 – Robyn, İsveçli müzisyen
- 1979 – Earl Watson, Amerikalı Basketbolcu
- 1980 – Denis Monastırski, Ukraynalı avukat, siyasetçi ve Ukrayna İçişleri Bakanı (ö. 2023)
- 1981 – Adriana Lima, Brezilyalı model
- 1982 – Diem Brown, Amerikalı sunucu ve gazeteci (ö. 2014)
- 1983 – Anja Rubik, Polonyalı model
- 1983 – Christine Sinclair, Kanadalı futbolcu
- 1984 – Bruno Soriano, eski İspanyol futbolcu
- 1985 – Dave Franco, Amerikalı oyuncu
- 1986 – Mario Casas, İspanyol oyuncu
- 1986 – Sergio Rodríguez, İspanyol millî profesyonel basketbolcu
- 1988 – Eren Derdiyok, İsviçreli millî futbolcudur
- 1988 – Mauricio Isla, Şilili millî futbolcu
- 1990 – Umut Gündoğan, Türk futbolcu
- 1990 – Jrue Holiday, Amerikalı profesyonel basketbolcu
- 1990 – Cemal Kütahya, Türk hentbolcu (ö. 2023)
- 1992 – Philippe Coutinho, Brezilyalı millî futbolcu
- 1994 – Don Toliver, Amerikalı rapçi
- 1995 – Furkan Soyalp, Türk futbolcu
- 1995 – Ezgi Dilik, Türk voleybolcu
- 1995 – Sun Qiaolu, Çinli aktris ve model (ö. 2021)
Ölümler
- 816 – III. Leo, Katolik Kilisesi’nin 27 Aralık 795 – 12 Haziran 816 arasında Papa (d. 750)
- 1124 – Hasan Sabbah, Haşhaşiler tarikatının kurucusu (d. 1050’ler)
- 1144 – Zemahşerî, İranlı İslam bilgini (d. 1075)
- 1772 – Marc-Joseph Marion du Fresne, Fransız kâşif (d. 1724)
- 1816 – Pierre Augereau, Fransız mareşal ve Yüksek meclis üyesi (d. 1757)
- 1840 – Gerald Griffin, İrlandalı yazar (d. 1803)
- 1841 – Konstantinos Nikolopoulos, Yunan besteci, arkeolojist ve filolojistdir (d. 1768)
- 1912 – Frédéric Passy, Fransız ekonomist ve Nobel Barış Ödülü sahibi (d. 1822)
- 1932 – Theo Heemskerk, Hollandalı Devrimci-karşıtı politikacı (d. 1852)
- 1937 – Mikhail Tukhachevsky, Sovyet mareşal ve Kızıl Ordu’nun Genelkurmay Başkanı (d. 1893)
- 1937 – Mariya Ulyanova, Rus kadın devrimci (d. 1878)
- 1946 – Hisaichi Terauchi, II. Dünya Savaşı sırasında Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri mareşali (d. 1879)
- 1968 – Helbert Read, İngiliz şair ve eleştirmen (d. 1893)
- 1969 – Aleksandr Deyneka, Sovyet-Rus ressam, grafik sanatçısı ve heykeltıraş (d. 1899)
- 1972 – Edmund Wilson, Amerikalı yazar, eleştirmen ve deneme yazarı (d. 1895)
- 1978 – Guo Moruo, Çinli yazar, şair, siyasetçi, senaryo yazarı, tarihçi, arkeolog ve antik yazı uzmanı (d. 1892)
- 1980 – Masayoshi Ōhira, Japon siyasetçi (d. 1910)
- 1982 – Karl von Frisch, Avusturyalı etolog ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (d. 1886)
- 1983 – Clemens Holzmeister, Avusturyalı mimar ve tasarımcı (d. 1886)
- 1983 – Norma Shearer, Kanadalı oyuncu (d. 1902)
- 1994 – Menahem Mendel Schneerson, Rusya İmparatorluğu doğumlu Amerikalı Ortodoks Yahudi hahamı (d. 1902)
- 1996 – Tolga Aşkıner, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1942)
- 1997 – Bulat Okucava, Gürcü-Ermeni asıllı Sovyet müzisyen, şair ve yazar (d. 1924)
- 2003 – Gregory Peck, Amerikalı aktör (d. 1916)
- 2005 – Álvaro Cunhal, Portekizli komünist siyasetçi (d. 1912)
- 2006 – György Ligeti, Macar-Avusturyalı müzik bestecisi ve müzik öğretmeni (d. 1923)
- 2008 – Şener Koltuk, Türk deneme pilotu (d. 1951)
- 2009 – Félix Malloum, Çadlı asker ve siyasetçi (d. 1932)
- 2011 – Laura Ziskin, Amerikalı film yapımcısı (d. 1950)
- 2012 – Henry Hill, Amerikalı gangster (d. 1943)
- 2012 – Elinor Ostrom, Amerikalı siyaset bilimci ve ekonomist (d. 1933)
- 2012 – Pahiño, İspanyol eski millî futbolcu (d. 1923)
- 2012 – Sabri Ülker, Türk sanayici ve iş insanı (Ülker Grubu’nun kurucusu) (d. 1920)
- 2015 – Rick Ducommun, Kanadalı oyuncu ve senarist (d. 1952)
- 2015 – Sümer Tilmaç, Türk oyuncu (d. 1948)
- 2015 – Antoni Pitxot, İspanyol ressam (d. 1934)
- 2016 – Michu Meszaros, Macar asıllı Amerikalı cüce oyuncu, sirk sanatçısı ve dublör (d. 1939)
- 2016 – Janet Waldo, Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1920)
- 2017 – Piotr Andrejew, Polonyalı film yönetmeni ve senarist (d. 1949)
- 2017 – Sam Beazley, Britanyalı oyuncu (d. 2016)
- 2017 – Fernando Martínez Heredia, Kübalı siyasetçi (d. 1939)
- 2017 – Charles P. Thacker, Amerikalı öncü bilgisayar tasarımcısı (d. 1943)
- 2019 – Philomena Lynott, İrlandalı yazar ve iş insanı (d. 1930)
- 2019 – Sylvia Miles, Amerikalı oyuncu (d. 1924)
- 2020 – Ali Hadi Muhsin, Iraklı profesyonel futbolcu ve teknik direktör (d. 1967)
- 2020 – Ricky Valance, Galli pop şarkıcısı (d. 1936)
- 2020 – Perfecto Yasay Jr., Filipinli siyasetçi (d. 1947)
- 2021 – Dennis Berry, Amerikalı-Fransız film yönetmeni, aktör ve senarist (d. 1944)
- 2021 – Igor Zhelezovski, Sovyet-Belaruslu sürat patencisi (d. 1963)
- 2022 – Philip Bennett, Galli ragbi birliği oyuncusu (d. 1948)
- 2022 – Sylvie Granger, Fransız modern tarihçi (d. 1955)
- 2022 – Philip Baker Hall, Amerikalı karakter oyuncusu (d. 1931)
- 2022 – Heidi Horten, Avusturyalı bir milyarder ve sanat koleksiyoncusuydu (d. 1941)
- 2022 – Vĕslav Michalik, Çek siyasetçi ve fizikçi (d. 1963)
- 2023 – Silvio Berlusconi, İtalyan siyasetçi ve Başbakan (d. 1936)
Tatiller ve özel günler
- Rusya Günü (Bağımsızlık Günü)
- Dünya Çocuk İşçiliğiyle Mücadele Günü
