TÜİK Revizyon Siyaseti mucibince 2023 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçları temel alınarak nüfus projeksiyonları yenilendi.
Buna nazaran bir bayanın doğurgan olduğu devir olan 15-49 yaş kümesinde doğurabileceği ortalama çocuk sayısını gösteren toplam doğurganlık suratındaki düşüş ile milletlerarası göç eğilimindeki değişim, geleceğe yönelik farklı varsayımlara dayalı projeksiyonların üretilmesine neden olurken; bir nüfusun sayıca birebir kalabilmesi, öteki bir tabirle yenilenme seviyesinde kalabilmesi için bu nüfusu oluşturan her bir birey kendi yerine bir jenerasyon bırakması gerektiği varsayımıyla nüfusun artmaya devam etmesi için bayan başına düşen çocuk sayısının en az 2,10 olması gerektiği belirlendi.
Toplam doğurganlık suratı, 2001 yılında 2,38 iken 2003 ve 2014 yılları ortasında yenilenme düzeyi olan 2,10 düzeylerinde durağan bir seyir göstermiş, bu yıldan sonra çok düşüş ile 2023 yılında 1,51’e kadar gerilediği tespit edildi.
ANA SENARYOYA NAZARAN NÜFUSUMUZUN 2100 YILINDA 77 MİLYONUN ALTINA DÜŞMESİ BEKLENMEKTEDİR
Demografik göstergelerdeki mevcut yapının devam edeceğini varsayan ana senaryoya nazaran, 2023 yılında 85 milyon 372 bin 377 kişi olan Türkiye nüfusunun, 2030 yılında 88 milyon 188 bin 221 bireye, 2050 yılında ise 93 milyon 774 bin 618 bireye ulaşması beklenmektedir. Türkiye nüfusunun 2050’li yılların ortasına kadar artması ve sonrasında azalışa geçmesi öngörülmekte olup 2100 yılında 77 milyonun altına düşmesi beklendiği ortaya çıktı.
DÜŞÜK SENARYOYA NAZARAN NÜFUSUMUZUN 2100 YILINDA 55 MİLYONUN ALTINA DÜŞMESİ BEKLENMEKTEDİR
Doğurganlık göstergelerindeki süratli düşüş eğiliminin devam edeceğini varsayan düşük senaryoya nazaran, Türkiye nüfusunun 2044 yılında 89 milyon 959 bin 486 bireyle en yüksek büyüklüğe ulaşacağı varsayım edilmekte olup 2100 yılında 55 milyonun altına düşmesi beklenirken, doğurganlığı artırıcı önlemlerin tesirli olacağını varsayan yüksek senaryoya nazaran ise Türkiye nüfusunun 2056 yılında 100 milyonun üzerine çıkması beklendi.
Nüfusun yaş ve cinsiyet yapısındaki değişimi gösteren nüfus piramitleri 2023 ve 2075 yılları için incelendiğinde, doğurganlıktaki değişim, yaşlı nüfustaki artış ile genç ve çalışma çağı nüfusundaki azalış üç senaryoda da gözlendi..
TÜRKİYE NÜFUSUNUN YAŞLANMAYA DEVAM ETMESİ BEKLENMEKTEDİR
Türkiye’de doğuşta beklenen hayat mühleti artmakta ve nüfus yaşlanmaya devam etmektedir. Nüfusun yaş yapısının değerli bir göstergesi olan ortanca yaş ile yaşlı nüfus olarak tanımlanan 65 ve üzeri yaştakilerin oranının tüm senaryolara nazaran artması beklenmektedir.
ADNKS 2023 yılı sonuçlarına nazaran, yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı birinci kere yüzde 10’un üzerine çıkmıştır. Ana senaryoya nazaran yaşlı nüfus oranının 2050 yılında %23,1, 2075 yılında %31,7 ve 2100 yılında ise %33,6 düzeyine ulaşması beklenmektedir. Çalışma çağındaki nüfus oranının 2100 yılında yaklaşık yüzde 55 olması beklenmektedir.
DEMOGRAFİK FIRSAT PENCERESİNİN 2030’UN BİRİNCİ YARISINDA KAPANACAĞI ÖNGÖRÜLMEKTEDİR
Öte yandan “demografik fırsat penceresi” olarak nitelendirilen bağımlı nüfus toplamının, çalışma çağı nüfusunun yarısından az olduğu devir, çocuk nüfus olarak tanımlanan 15 yaş altı nüfusun toplam nüfusun yüzde 30’undan az, yaşlı nüfus olarak tanımlanan 65 yaş üzeri nüfusun ise toplam nüfusun yüzde 15’inden az olduğu devirde demografik fırsat penceresinin açık olduğu değerlendirildi.
Projeksiyon sonuçlarına nazaran 2030’un birinci yarısında yaşlı nüfus oranının yüzde 15’i aşacağına ve demografik fırsat penceresinin kapanacağına işaret etti.
