Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ayhan Hacızade, ülkesinin BRICS’e (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika) üyelik başvurusunu resmen yaptığını açıkladı. Bu hamle, Azerbaycan’ın küresel ekonomi ve politika sahnesinde daha güçlü bir yer edinme çabasının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
BRICS Üyeliği İçin İlk Adımlar: Stratejik Ortaklık ve Bildiriler
Azerbaycan, Kazakistan’ın başkenti Astana’da 3-4 Temmuz tarihlerinde düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) zirvesi sırasında Çin ile “Stratejik Ortaklığın Kurulmasına İlişkin Ortak Bildiri” imzalayarak BRICS’e üyelik isteğini açıkça ifade etmişti. Çin, Azerbaycan’ın bu talebine olumlu bir yaklaşım sergiledi.
Bu gelişmenin ardından, Azerbaycan Milli Meclisi Başkanı Sahibe Gafarova, 11 Temmuz’da Rusya’nın St. Petersburg kentinde düzenlenen 10’uncu BRICS Parlamenter Forumunda ülkesinin BRICS’e tam üyelik isteğini bir kez daha dile getirdi.
Rusya’nın Desteği: Putin’den Aliyev’e Davet
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 18-19 Ağustos tarihlerinde Azerbaycan’a yaptığı resmi ziyaret sırasında bu konuyu gündeme getirdi. Ziyaret sonrası yayımlanan ortak bildiride, Rusya’nın Azerbaycan’ın BRICS’e katılımını desteklediği belirtildi. Ayrıca Putin, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’i Ekim ayında Moskova’da düzenlenecek Bağımsız Devletler Topluluğu (CIS) ve Kazan’da düzenlenecek BRICS zirvelerine davet etti.
BRICS Genişliyor: 2024’te Dört Yeni Üye
BRICS, 2006 yılında Çin, Rusya, Brezilya ve Hindistan tarafından kurulan bir ekonomik ve politik işbirliği platformu. 2010 yılında Güney Afrika’nın katılımıyla genişleyen BRICS, 1 Ocak 2024 itibarıyla da Mısır, Etiyopya, İran ve Birleşik Arap Emirlikleri’ni bünyesine kattı. Batı egemen dünya düzenine alternatif bir güç merkezi olma iddiasındaki BRICS’e katılmak için şu anda 40’tan fazla ülke başvuruda bulunmuş durumda.
Türkiye’nin BRICS ile İlişkileri
Şanghay İşbirliği Örgütü ve BRICS ile ilişkiler, son yıllarda Türkiye’nin de gündeminde önemli bir yer tutuyor. Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Haziran ayında Rusya’da düzenlenen BRICS Dışişleri Bakanları Toplantısı’nda Türkiye’nin BRICS ile ilişkilerine verdiği önemi vurgulamıştı. Fidan, BRICS içindeki çeşitliliğin kalkınma ve istikrarı artırmak için önemli bir araç olduğuna inandıklarını belirtmiş, BRICS’i Avrupa Birliği’ne alternatif değil, tamamlayıcı bir platform olarak gördüklerinin altını çizmişti.
Sonuç: Azerbaycan’ın BRICS Başvurusunun Önemi
Azerbaycan’ın BRICS’e katılma isteği, küresel arenada artan etkisini ve stratejik ortaklıklarını genişletme çabasını ortaya koyuyor. Çin ve Rusya’nın desteğiyle Azerbaycan, bu platformda yer alarak enerji, ekonomi ve politika alanlarında daha güçlü bir konum elde etmeyi hedefliyor. Azerbaycan’ın BRICS üyeliği, ülkenin küresel siyasi ve ekonomik dengelerde oynayacağı rolü artırabilir ve bölgedeki jeopolitik dinamiklere yeni bir boyut kazandırabilir.