Adana’da Ceviz Üretimi Üzerine Önemli Açıklamalar
Bir dizi program çerçevesinde Adana’ya gelen Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi (KSÜ) Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Mehmet Sütyemez, küresel ısınmanın ceviz üretimi üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekti. Prof. Dr. Sütyemez, yaklaşık 30 yıldır ceviz üzerine kapsamlı araştırmalar yaptığını ve bu süreçte 26 farklı cevizin patentini aldığını ifade etti. Ayrıca, yaşanan aşırı sıcaklıkların ceviz üreticilerinin geleceği açısından gerekli tedbirleri alma zorunluluğunu artırdığını belirtti.
“Dökülme ve Kalite Kaybı Gözlemlendi”
Prof. Dr. Sütyemez, 2024 yılı itibarıyla Türkiye’nin ikliminin çok sıcak olduğunu vurgulayarak, “Mayıs ayından itibaren başlayan sıcaklıklar neredeyse halen devam ediyor. Bu sıcaklıklar bitkileri, dolayısıyla cevizleri de olumsuz etkiledi. Özellikle su sıkıntısının yaşandığı kurak bölgelerde cevizlerde dökülme gözlemlendi. Diğer bölgelerde ise aşırı sıcaklardan kaynaklanan güneş yanıkları nedeniyle kalite kayıpları meydana geldi. Kalite kaybı, ekonomik anlamda düşüşlere neden olacaktır,” şeklinde konuştu.
“Ceviz Kabuğunda İncelme Tespit Ettik”
Aşırı sıcakların ceviz kabuğunda incelmelere ve açılmalara yol açtığını belirten Sütyemez, “Yaz mevsiminde yaşanan bu aşırı sıcaklık, bitkilerin sağlıklı gelişimini engellediği gibi, meyvelerin hem kalite hem de işlenme aşamasında kayıplara sebep oldu. Özellikle meyve kabuklarının, yani sert kabuklarının inceldiğini ve cevizin birleşim noktalarının zayıfladığını tespit ettik. Bu durum, cevizin hasat sonrası hızlı bir şekilde soyulmasını gerektiriyor. Ülkemizde son yıllarda ceviz bahçelerinin artmasıyla birlikte, üreticiler cevizleri topladıktan sonra yeşil kabuğunu makineyle soymaktadır. Ancak bu makinelerin yüksek devirde çalışması ve kabukların zayıf olması nedeniyle kabuklarda açılmalar meydana geliyor. Sonuç olarak, ceviz içinin su alması ve kurutma esnasında kalite kayıpları yaşanıyor,” dedi.
Üreticilerin dikkat etmesi gereken iki önemli noktayı da paylaşan Sütyemez, “Makineleri düşük devirde çalıştırmalı ve makinelerin haznesini normalin üzerinde meyve koymadan soymalıdır. Mümkünse, cevizleri gölgede kurutmaları önerilir. Doğrudan güneş altında kurutma, kabukların açılmasına ve kalite kaybına yol açabilir,” şeklinde uyarıda bulundu.
“Küresel Isınma Kapımızı Çalmadı, İçeriye Girdi”
Ceviz üretiminde küresel ısınmanın önemine değinen Prof. Dr. Sütyemez, “Küresel ısınma kapımızı çalmadı, içeriye girdi. Bu süreçle birlikte kuraklık ve su sıkıntıları gündeme gelecek. Mevcut bahçelerde güneş yanıklığına karşı tedbirler almak mümkün olabilir. Bunlardan biri de sulama düzeninin dikkatli bir şekilde oluşturulmasıdır. Ceviz bahçesi kuracak olan insanlar, küresel ısınma nedeniyle yaz sıcaklıklarının artacağı bölgeleri yeniden değerlendirmek zorundalar. Yaz sıcaklıkları, ceviz yetiştiriciliğini ciddi şekilde kısıtlayacak bir etken olarak karşımızda duruyor,” diye sözlerini tamamladı.
