DEVA Partisi’nden Ziraat Bankası’na Soru Önergesi
DEVA Partisi İstanbul Milletvekili Hasan Karal, Ziraat Bankası’nın ünlü futbolcu Lionel Messi ile gerçekleştirdiği reklam anlaşması hakkında Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in yanıtlaması için Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı’na bir soru önergesi sundu. Karal, Ziraat Bankası’nın tamamen kamu sermayeli bir banka olduğunu hatırlatarak, “Vatandaşların vergileriyle finanse edilen bir kamu bankasının, bu denli yüksek tutarlarda reklam harcaması yaparak ünlü bir futbolcuyu seçmesi, kamu yararını sorgulatmaktadır” şeklinde ifade etti.
Reklam Harcamaları ve Rakamlar
Karal, Ziraat Bankası’nın faaliyet raporlarında yer alan reklam ve ilan harcamalarına dikkat çekerek, bankanın son beş yılda toplamda 2 milyar 364 milyon TL ödeme yaptığını belirtti. Karal, bu bağlamda şu bilgileri paylaştı:
- 2019 yılında 256,7 milyon TL,
- 2020 yılında 236,3 milyon TL,
- 2021 yılında 281,5 milyon TL,
- 2022 yılında toplam 467 milyon 555 bin TL,
- 2023 yılında ise harcama tutarı yüzde 140 artış göstererek 1 milyar 122 milyon 298 bin TL’ye ulaşmıştır.
Karal, “Son beş yıl içinde yapılan toplam ilan ve reklam harcaması 2 milyar 364 milyon TL’ye ulaşmıştır. 2023 yılında Ziraat Bankası’nın gerçekleştirdiği reklam harcaması, 2005 yılındaki reklam harcama tutarının tam 298 katı olmuştur. Bu durum, Türkiye’nin önde gelen iki özel bankasının reklam harcamalarının aynı dönemde yalnızca 8 kat civarında artmasıyla karşılaştırıldığında, kamu bankasındaki yüksek reklam harcamalarının gerekçesini sorgulatmaktadır” dedi.
Belli Gruplara Yoğunlaşan Reklamlar
Karal, kamu sermayeli bankaların son dönemde belirli medya gruplarında yoğunlaşan reklamlarının kamuoyunda tartışıldığını vurguladı. “Kamu sermayesine sahip bu bankalardan beklenti, 85 milyon vatandaşın vergileriyle finanse edilen reklamlarının hangi kriterlere göre belirlendiği ve reklam paylarının nereye dağıtıldığı konusunda açıklama yapmalarıdır” dedi.
Hazine ve Maliye Bakanı’na Sorular
Karal, Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek’e bazı önemli sorular yöneltti:
- Futbolcu Lionel Messi ile yapılan reklam anlaşması kapsamında Ziraat Bankası tarafından ne kadar ödeme yapılacaktır?
- Kamu kaynakları kullanılarak yapılan bu reklamda, futbolcu Messi’nin oynatılmasının kamuya yararı nedir?
- Özel bankalar, reklam harcamalarını kısma yoluna giderken, bir kamu bankasının dünyaca ünlü bir futbolcu ile reklam anlaşması yapmasını ticari ve ahlaki sınırlar içinde değerlendiriyor musunuz?
- Son 5 yılda toplam 2 milyar 364 milyon TL’ye ulaşan ilan ve reklam harcamasının bankaya sağladığı getiriler nelerdir?
- Ziraat Bankası’nın 2023 yılında gerçekleştirdiği reklam ve ilanlara, 2005 yılından bu yana 298 kat daha fazla kamu kaynağının harcanmasının Bakanlığınızca kabul edilebilir bir oran olup olmadığını değerlendiriyor musunuz?
- Çiftçilerin desteklenmesi ve Türk tarımının geliştirilmesi amacıyla kurulan Ziraat Bankası’nın son 5 yılda 2 milyar TL’den fazla kamu kaynağını reklama harcamasını nasıl yorumluyorsunuz?
- Reklam için harcanan kamu kaynaklarının çiftçiye ve tarıma herhangi bir katkısı olduğunu düşünüyor musunuz?