Psikopatinin Anlamı ve Yaygınlığı
İngiltere’nin yüksek sağlık otoritesi NHS‘ye göre, psikopatlar genellikle ‘antisosyal kişilik bozukluğunun şiddetli bir formuna’ sahip olmaktadırlar. Bu bireyler, yüksek düzeyde psikopatiye sahip olduklarında ‘dürtüsel, sorumsuz ve suç teşkil eden davranışlar’ sergileyebilirler. Psychopathy dergisinin 2020 yılında yayımladığı bir rapora göre, dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 1’i gerçek psikopati hastalığından muzdaripken, yüzde 30’u ise ‘düşük, orta veya yüksek’ düzeyde psikopati benzeri davranışlar göstermektedir.
Türkiye’de Psikopati Durumu
Türkiye’de ise genel nüfusta, erkeklerin yaklaşık yüzde 1-2’sinin, kadınların ise yüzde 0,3-0,7’sinin gerçek psikopat olduğu tahmin edilmektedir. Psikopatik özellikler taşıyan bireyler, zalimlik, etkileyicilik, dürtülerine hakim olamama ve ikna edebilirlik gibi özelliklerle birlikte, bazen normal bir yaşam sürdürebilmektedir. Hatta, çok uç noktalardaki psikopatlar bile oldukça başarılı bireyler olarak topluma entegre olabilmektedir.
Levenson Psikopati Ölçeği
Oregon Eyalet Üniversitesi‘nden Profesör Michael Levenson, psikopatinin ölçümünü kolaylaştırmak amacıyla ‘Levenson Psikopati Ölçeği’ adında 26 maddeden oluşan bir test geliştirmiştir. Bu test, “Psikopati, başkalarına karşı empati eksikliği ile karakterize edilen bir kişilik bozukluğudur” ifadesiyle başlamaktadır. 1995 yılında psikolojik araştırmalarda kullanılmak üzere tasarlanan bu test, birincil psikopati (psikopatik duygusal etki) ve ikincil psikopati (psikopatik yaşam tarzı) olmak üzere iki ayrı ölçüm sunmaktadır.
Testin Uygulanışı ve Puanlama
Test, yirmi altı ifadeden oluşmakta ve her ifade (1) kesinlikle katılmıyorum, (2) katılmıyorum, (3) ne katılıyorum ne katılmıyorum, (4) katılıyorum, (5) kesinlikle katılıyorum şeklinde derecelendirilmektedir. Çoğu kişi testi yaklaşık beş dakika gibi kısa bir sürede tamamlayabilmektedir. Ancak, testin ‘sadece eğitim amaçlı kullanım için sunulduğu’ ve bir teşhis aracı ya da herhangi bir psikolojik tavsiye niteliği taşımadığı vurgulanmaktadır.
Testteki Bazı Sorular
Aşağıda, testte yer alan bazı ifadeler bulunmaktadır:
- Başarı, en güçlü olanın hayatta kalmasına dayanır; kaybedenler beni ilgilendirmez.
- Günümüz dünyasında, başarılı olmak için yapabileceğim her şeyi yapmakta hakkım olduğuna inanıyorum.
- Diğer insanlara duymak istediklerini söylüyorum ki benim istediklerimi yapsınlar.
- Tek bir hedefin peşinden uzun süre gidebildiğimi görüyorum.
Önemli Notlar
Bu test, dijital ortamda uygulanmış bir testtir ve yüksek puanlar daha yüksek düzeyde psikopatik özelliklere işaret etmektedir. Bazı maddeler, yanıt kümelerini kontrol etmek amacıyla tersine çevrilmektedir. Örneğin, “Herhangi bir şey yapmadan önce olası sonuçları dikkatlice düşünürüm” sorusuna verilen “kesinlikle katılmıyorum (1)” yanıtı, sistem tarafından en yüksek puan (5) olarak algılanmaktadır. Bu nedenle soruların tamamını paylaşmamız mümkün değildir; ancak isteyenler https://openpsychometrics.org/tests/LSRP.php adresinden, otomatik çeviri yardımıyla soruları okuyarak testi gerçekleştirebilirler.
Testin ardından karşınıza iki adet kısa anket çıkmakta; ancak bu anketlerin test üzerindeki herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Test, hem birincil psikopati (psikopatik duygusal etki) hem de ikincil psikopati (psikopatik yaşam tarzı) konusundaki ölçümlerin sonuçlarını ortaya koymaktadır. Fakat unutulmamalıdır ki, bu ne bir teşhis ne de tedavi aracıdır. Bu tür sorunlarla mücadele eden bireylerin, en yakın sağlık biriminden destek alması gerekmektedir.
