Birleşik Krallık Savunma Bakanı John Healey, ülkenin artan küresel tehditlerle karşı karşıya olduğuna dikkat çekerken, eskiyen askeri teçhizatın erken hizmet dışı bırakılmasıyla 500 milyon Sterlin tasarruf edileceğini açıkladı. Bu karar, modernizasyon hedefleri doğrultusunda alınsa da uluslararası gerginliğin arttığı bir dönemde savunma kapasitesinin zayıflayabileceği eleştirilerini beraberinde getirdi.
Hizmet Dışı Bırakılacak Sistemler
Bakanlık tarafından yapılan açıklamaya göre, gemiler, insansız hava araçları ve helikopterler planlanandan daha önce emekliye ayrılacak. Bunlar arasında:
- Watchkeeper WK450 Mk1 İHA’lar,
- 14 adet CH-47 Chinook helikopteri,
- 17 adet Puma helikopteri yer alıyor.
CH-47 Chinook ve Puma Helikopterleri
- CH-47 Chinook: 2027 yılında daha yeni H-47 (ER) modeliyle değiştirilecek.
- Puma Helikopterleri: 2026 yılı itibarıyla Airbus H-145 helikopterleriyle değiştirilecek.
BBC’nin haberine göre, Chinook ve Puma helikopterleri onlarca yıldır kullanımdaydı ve artık modern standartları karşılamadığı değerlendiriliyor.
Watchkeeper İHA’nın Hizmetten Çıkışı
Listenin dikkat çeken unsurlarından biri, Watchkeeper WK450 Mk1 İHA’nın tamamen hizmet dışı bırakılmasıdır. İsrailli Elbit Systems tarafından geliştirilen Hermes 450’ye dayanan bu İHA, 2000’lerin başında Birleşik Krallık tarafından Orta Doğu operasyonlarına yanıt olarak tedarik edilmişti. Ancak hizmet süresi boyunca pek çok sıkıntıyla karşılaştı:
- İlk uçuş: 2010’da gerçekleşti.
- Tam operasyonel kapasite: Ancak 2018’de ilan edilebildi.
- Kazalar: Watchkeeper İHA’ların birçoğu kazalarda kaybedildi, bu da güvenilirliği tartışmaya açtı.
Yerine Geçecek Teknoloji
Watchkeeper İHA’ların yerine bir sistem henüz duyurulmadı. Ancak Savunma Bakanlığı, İHA teknolojisinin son 14 yılda hızla ilerlediğini ve bu alandaki güncel ihtiyaçların Ukrayna savaşında daha da belirgin hale geldiğini belirtti.
Savunma Eleştirileri ve Stratejik Değerlendirmeler
Birleşik Krallık, uluslararası gerginliklerin arttığı bir dönemde bu karar nedeniyle eleştiriliyor. Savunma uzmanları, finansman baskısı altında alınan bu kararların kısa vadede savunma kapasitesini zayıflatabileceği görüşünde.
Royal United Services Institute’un Değerlendirmesi
Askeri Bilimler Direktörü Matthew Savill, bu kararın teknik bir gereklilik olduğunu belirterek şunları söyledi:
“Bunların çoğu zaten emekliliğe yaklaşan, düşük hazırlık seviyelerinde olan veya daha fazla tadilat veya yatırıma değmeyen yetenekler.”
Savunma Stratejisinin Geleceği
Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı, eskiyen teçhizatın yerine daha modern ve etkili sistemler geliştirmeye odaklanacağını vurguluyor. Puma ve Chinook gibi helikopterlerin yerine geçecek modellerin açıklanması, gelecekteki savunma yatırımlarının bir göstergesi olacak. Ancak Watchkeeper İHA’lar için herhangi bir yenileme planının açıklanmamış olması, bu alandaki belirsizliğin sürdüğünü gösteriyor.
Modernizasyon ve Tasarruf Dengesi
Birleşik Krallık’ın eski askeri teçhizatını erken hizmet dışı bırakma kararı, modernizasyon ve tasarruf arasında bir denge arayışının göstergesi. Ancak bu adım, artan küresel tehditler karşısında savunma kabiliyetlerinin zayıflayabileceği yönündeki eleştirileri beraberinde getiriyor. Önümüzdeki yıllarda, yerini alacak yeni sistemlerin ne kadar etkili olacağı, bu kararın stratejik başarısını belirleyecek.