Dünya Doğayı Koruma Vakfı’nın (WWF) düzenlediği Tek Dünya Kentleri Yarışması (One Planet City Challenge – OPCC), dünya genelinde kentlerin iklim değişikliği ile mücadelede rol üstlenmesi ve küresel ısınmayı 1,5 °C’nin altında tutma hedefini destekleyen eylemleri teşvik etmek amacıyla tasarlanmış bir girişimdir. 2024 yılı OPCC yarışmasında Türkiye’den İstanbul ve İngiltere’den Sunderland şehirleri, bu zorlu hedefe katkı sağlama konusundaki kararlılıkları ile küresel kazananlar olarak seçildi. Yarışmanın ödül töreni, Mısır’ın Kahire kentinde düzenlenen Dünya Kent Forumu kapsamında gerçekleştirildi.
OPCC Yarışmasının Amacı ve Değerlendirme Kriterleri
WWF tarafından başlatılan OPCC, kentleri iklim güvenli bir geleceğe öncülük etmeye davet ediyor. Yarışma, özellikle sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğinin kaçınılmaz etkilerine uyum sağlama çabaları ve sürdürülebilir yaşam alanları oluşturma konularında liderlik eden kentleri öne çıkarıyor. Bu kapsamda, uluslararası bağımsız bir jüri, kentlerin iklim hedeflerini değerlendirirken liderlik, zorluklara karşı dayanıklılık, bütüncül ve dengeli bir iklim eylem planı gibi kriterleri dikkate alıyor.
2024 yılı OPCC kazananlarının belirlenmesinde, İstanbul ve Sunderland kentlerinin iddialı hedefleri ve uzun vadeli iklim stratejileri öne çıktı. Her iki şehir de iklim eylemlerinde sürdürülebilirliği teşvik eden bir dizi projeye imza atmış ve bu projelerle küresel ısınmanın önlenmesine yönelik katkılarıyla takdir topladı. Özellikle İstanbul, sera gazı emisyonlarının azaltımı ve uyum politikalarını bir arada yürüterek bütüncül bir yaklaşımla iklim kriziyle mücadelede örnek bir kent olarak tanımlandı.
İstanbul’un İklim Eylemleri ve Kazandığı Ödül
Jüri, İstanbul’un son yıllarda yaşadığı mülteci akını gibi zorlayıcı koşullara rağmen, iklim hedeflerine bağlı kalma kararlılığını övgüyle vurguladı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), uluslararası destekleri kent sakinleri ve çevre için fayda sağlayacak şekilde kullanarak örnek bir liderlik sergiledi. İstanbul’un iklim eylem planı, enerji verimliliği, ulaşım altyapısının iyileştirilmesi ve enerji ihtiyacının sürdürülebilir kaynaklardan karşılanmasına odaklanıyor. Bu kapsamda, kentteki yeşil alanların korunması, karbon ayak izinin azaltılması ve sürdürülebilir ulaşım çözümleri İstanbul’un iklim stratejisinin temelini oluşturuyor.
Kahire’deki ödül töreninde, İstanbul adına ödülü İstanbul Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Prof. Dr. Ayşen Erdinçler aldı. Prof. Erdinçler, tören sırasında düzenlenen “Emisyon Açığını Kapatmak – WWF’nin OPCC Programındaki Öncü Şehirlerden İklim Eylemi Örnekleri” başlıklı panelde, İstanbul’un iklim krizi ile mücadeledeki kararlı adımlarına dikkat çekti. Özellikle kentsel dönüşüm projeleri ve yeşil altyapı geliştirmeleri, İstanbul’un çevre dostu bir kent olma yolunda attığı önemli adımlar olarak öne çıkıyor.
Sunderland’in İklim Krizine Karşı Çalışmaları
İstanbul’un yanı sıra, İngiltere’nin Sunderland kenti de OPCC 2024’te kazanan şehirlerden biri olarak seçildi. Sunderland, enerji verimliliği, karbon azaltımı ve iklim değişikliği uyum çalışmalarıyla tanınıyor. Sunderland’in iklim stratejisi, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımını artırmak ve topluluk bazında enerji yönetim projeleri geliştirmek üzerine kurulu. Şehir, ayrıca karbon nötrlüğü hedefini destekleyen projeler geliştirerek çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlıyor.
WWF’den İstanbul ve Sunderland’e Övgü
WWF Uluslararası Genel Direktörü Kristen Schuit, OPCC ile ilgili yaptığı açıklamada, dünya genelinde kentlerin iklim kriziyle mücadele etmek için sergilediği kararlılığın önemini vurguladı. Schuit, “Zorluklarla dolu dünyada, kentlerin iklim krizi ile mücadele için harekete geçmelerine ve olumsuz eğilimleri tersine çevirme konusundaki olağanüstü potansiyellerine tanıklık etmek gerçekten ilham verici. İstanbul ve Sunderland, iddialı iklim liderliği ve kararlılıkları sayesinde, gezegenimizin ekolojik sınırlarına saygı göstermeye çabalarken, sürdürülebilir yaşam alanları oluşturma amacıyla şehirlerin mükemmel örnekleri haline geldi” ifadelerini kullandı.
WWF’in Tek Dünya Kentleri Yarışması, kentlerin iklim kriziyle mücadelede üstlenmesi gereken sorumlulukları hatırlatan önemli bir girişimdir. 2024 yılı küresel kazananları olan İstanbul ve Sunderland, sürdürülebilir ve iklim dostu bir gelecek için attıkları adımlarla diğer kentlere de ilham veriyor. Bu tür projeler, dünya genelinde kentlerin iklim değişikliğine karşı ortak bir mücadelede buluşmasının önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.
