Öğrencilerin Ekonomik Mücadelesi
“Kredi Yurtlar Kurumu’ndan burs alıyorum. Ancak bu burs, yalnızca yemeği karşılamaya yetiyor. Diğer ihtiyaçlarımı karşılamak için hizmet sektöründe çalışmak zorundayım. Fakat bu durum, derslerime olumsuz etki ediyor ve beni oldukça yıpratıyor.” Hukuk fakültesi öğrencisi Salih Erinç, yaşanan ekonomik kriz nedeniyle giderek artan yaşam giderleriyle mücadele eden 800 bin üniversite öğrencisinden biri. Kira, yemek, ulaşım ve eğitim materyalleri gibi temel ihtiyaçların fiyatları, hem devlet hem de özel üniversitelerde okuyan öğrencilerin üzerinde her geçen gün daha fazla ekonomik baskı oluşturuyor.
Öğrencilerin yaşam giderleriyle ilgili yapılan araştırmalar, durumun ne kadar ciddi olduğunu gözler önüne seriyor. İstanbul Planlama Ajansı’nın (İPA) verilerine göre 2023-2024 eğitim döneminde İstanbul’daki devlet ve vakıf üniversitelerinde okuyan yaklaşık 800 bin öğrenciden yalnızca %30’u KYK yurtlarında barınma imkanı bulabiliyor. Yurt bulamayan öğrenciler, yüksek fiyatlı özel yurtlar veya kiralık evlerde kalmak zorunda kalıyorlar. Özel yurt ücretleri, 11 bin 500 TL ile 27 bin 700 TL arasında değişirken, kiralık ev maliyetleri de öğrenciler için büyük bir yük teşkil ediyor. Barınma dışında öğrencilerin diğer yaşam giderleri ortalama 9 bin 432 TL olarak hesaplanmış durumda. Ancak devletin sağladığı burs ve kredi desteği olan 2 bin TL, bu giderleri karşılamaya yetmiyor.
Bursun Yetersizliği
Bu zorlu gerçekleri yaşayan öğrencilerle konuşuyoruz. Rana Kızılca, radyo televizyon bölümü öğrencisi. Yurtlardaki kötü koşullardan dolayı kiralık ev bakmayı düşündüğünü, fakat maddi imkânlarının yetersiz kaldığını ifade ediyor. Kızılca, “Ben yurtta kalıyorum, odamızda dört kişiyiz. Daha önce yurdun zor şartlarından ve yemeklerin yenmeyecek durumda olmasından dolayı ev kiralarına baktım. Kendim eve çıkmak istedim ama çalışmama rağmen maddi imkanlarım el vermedi.” diyor.
Benzer şekilde, hukuk fakültesi öğrencisi Salih Erinç de arkadaşlarıyla birlikte ev kiralayarak yaşamaya başladığını, ancak KYK bursunun tamamının sadece yemeğe yettiğini belirtiyor. “Beş kişi yaşıyoruz. KYK bursu alıyorum ama o da sadece yemeğe gidiyor.” şeklinde konuşuyor.
Paylaşılan Menüler
Üniversitelerin etrafındaki esnaf da öğrencilere yardımcı olmak amacıyla özel menüler oluşturuyor. İstanbul’daki bir restoran sahibi Mehmet Taşkıran, “Öğrenciler için özel menüler oluşturuyoruz ama bizim de yapabileceklerimiz sınırlı. Giderleri karşılayabilmek için fiyatları belli bir seviyenin altına çekemiyoruz. Artık öğrenciler tek menüyü iki kişi paylaşıyor ve içecek tercih etmiyorlar.” diyerek durumu özetliyor.