Squid Game: Distopik Bir Fenomenin Ardındaki Hikaye
Netflix’in distopik Kore dizisi Squid Game, ilk yayımlandığı 2021 yılında dünya çapında büyük bir ilgiyle karşılanmıştı. Dizi, yüzlerce borçlu yarışmacının ölüm kalım mücadelesi verdiği çocuk oyunları etrafında dönerken, izleyicileri derinden etkileyen bir senaryo sundu. Dizi yaratıcısı Hwang Dong-hyuk, ilk sezonu çekerken yaşadığı stresin sonucunda altı dişini kaybettiği yönündeki haberlere gülerek, “Sekiz ya da dokuzdu,” diye yanıt verdi.
Hwang ile, Squid Game’in ikinci sezonu için sette gerçekleştirdiğim görüşmede, dizinin ilk sezonunun büyük bir küresel başarı yakalamasına rağmen, ikinci sezonun çekilmesinin başlangıçta düşünülmediğini öğrendim. Yönetmen, bir noktada ikinci sezonu çekmeyeceğine dair yemin ettiğini belirtirken, fikrinin neyin değiştiğini sorduğumda ise tereddütsüz bir şekilde, “Para,” dedi. “İlk sezon büyük bir başarı yakalasa da, açıkçası fazla para kazanamadım. İkinci sezonu yapmak, ilk sezondaki başarının karşılığını almama yardımcı olacak. Ayrıca, hikayeyi tam anlamıyla bitirmemiştim,” diye ekledi.
Dizinin ilk sezonu, Netflix’in en başarılı yapımlarından biri olarak tarihe geçti. Bu süreçte, gözler Güney Kore ve televizyon dizisi endüstrisine çevrildi. Eşitsizliğin bu kadar karanlık bir anlatımla sunulması, dünya genelindeki izleyicilerde büyük bir yankı uyandırdı. Ancak, ilk sezonda neredeyse tüm karakterlerin ölmesi nedeniyle, Hwang yeni bir dizi oyun ve karakterler oluşturmak zorunda kaldı. Bu sefer, izleyicilerin beklentisi ise çok daha yüksekti. Hwang, “Şu anda hissettiğim stres çok daha fazla,” diyor.
Dizinin ilk sezonunun yayımlanmasından üç yıl sonra, dünya genelinde yaşanan olumsuz gelişmeler, Hwang’ın daha da kötümser olmasına neden oldu. Savaşlar, iklim değişikliği ve artan küresel gelir adaletsizliği gibi konuları vurgulayan Hwang, çatışmaların artık yoksul ve zenginler arasında değil, farklı kuşaklar, cinsiyetler ve siyasi kamplar arasında yaşandığını belirtiyor. “Yeni çizgiler çiziliyor. Biz, onlara karşı bir dönem yaşıyoruz. Kim haklı, kim haksız?” diye soruyor.
Dizinin yaratıcıları, ikinci sezonda yarışmacılar arasında çok daha fazla grupçuluk ve çatışma göreceğimizi ifade ediyor. Setin parlak renkli ve dikkat çekici merdivenlerini gezerken, yönetmenin umutsuzluğunun bu sezon nasıl yansıtılacağına dair birkaç ipucu elde ettim. Bu sezonda, birinci sezonun galibi Gi-hun, sistemi yıkmak ve yeni yarışmacıları kurtarmak için yeniden oyuna dahil oluyor. Başrolü üstlenen Lee Jung-jae, karakterinin “her zamankinden daha çaresiz ve kararlı” olduğunu ifade ediyor.
Yarışmacıların yatakhaneleri ikiye bölünmüş durumda. Bir taraf dev kırmızı neon ışıklarıyla X işaretine sahipken, diğer taraf mavi bir daire ile tanımlanıyor. Bu sezon, her oyundan sonra yarışmacılar bir taraf seçmek zorunda kalacaklar. Bu seçim, yarışmayı erken sonlandırıp hayatta kalmanın ya da tek bir kişinin hayatta kalmasını bile bile oyuna devam etmenin getirdiği zorlukları barındırıyor. Bu durumun, daha fazla grupçuluk ve kavga doğuracağı öngörülüyor.
Hwang, insanların taraf seçmeye zorlanmasının çatışmayı beslediğine inanıyor ve bu durum, giderek daha fazla bölünen bir dünyada yaşamanın tehlikelerini gözler önüne sermek için bir planın parçası. Squid Game’in şoke edici hikaye anlatımıyla büyülenen bir kitle olmasına rağmen, bazı izleyiciler dizinin gereksiz derecede şiddet içermesini eleştirdi. Ancak Hwang ile yaptığımız görüşmede, dizideki şiddetin tamamen düşünülmüş bir şekilde yer aldığını anlıyorsunuz. Yönetmen, dünya ile ilgili derin düşüncelere sahip ve bu durum, onun motivasyonunu oluşturuyor.
“Bu diziyi yaparken kendime sürekli ‘Biz insanların tepe aşağı gidişi durduracak güce sahip miyiz?’ diye sordum. Dürüst olmak gerekirse, bilmiyorum,” diyor. Bazı izleyiciler ikinci sezonda bu büyük soruların yanıtlarını bulamayabilir. Ancak, en azından senaryodaki bazı boşlukların dolmasını bekleyebilirler. Örneğin, oyunun neden var olduğu ve oyunu yöneten maskeli adamın amacı gibi soruların yanıtları daha netleşiyor.
Gizli yönetici rolünde oynayan Lee Byung-hun, “İnsanlar Yönetici’nin geçmişini, hikayesini ve duygularını daha fazla görecek,” diyor. “Böylelikle, izleyicilerin karaktere ısınacağını düşünmüyorum ama belki de seçimlerini neden yaptığını daha iyi anlayabilirler.” Güney Kore’nin en tanınmış oyuncularından biri olan Lee, ilk sezondaki maskeli sahnelerin kendisini iyi hissettirmediğini kabul ediyor. Bu sezonda, maskesiz sahneleri olacağı için daha mutlu.
Yönetmen Hwang Dong-hyuk, Squid Game‘den yaklaşık 840 milyon dolar kazanan Netflix’in kendisine sadece küçük bir avans ödediğini ifade ediyor. Hwang, Squid Game‘i çekebilmek için tam 10 yıl boyunca mücadele etti. Netflix devreye girmeden önce ailesini geçindirmek için büyük krediler almak zorunda kalmıştı. Netflix, Hwang’a bir miktar avans ödediği için, platformun ilk sezondan elde ettiği tahmin edilen 840 milyon dolardan yararlanamadı. Bu durum, Güney Koreli film ve televizyon yaratıcılarının uluslararası platformlarla olan karmaşık ilişkisini de ortaya koyuyor.
Netflix, son birkaç yılda Kore pazarına milyarlarca dolarlık yatırımlarla girdi. Bu, endüstriye küresel düzeyde tanınma ve sevgi getirirken, yaratıcılar bunun yanında düşük ücretler aldıklarını düşünüyor. Platformu, sözleşme imzalarken telif haklarından feragat etmeye zorlamakla suçluyorlar. Bu, dünya genelinde gözlemlenen bir sorun. Geçmişte yaratıcılar, gişe ve televizyon yayınlarından pay alırlardı; ancak büyük platformlar, bu modeli benimsemedi. Yaratıcılar, sorunun, kendilerini korumayan ve eskiyen telif hakları yasaları nedeniyle Güney Kore’de daha büyük olduğunu savunuyorlar.
Bu yaz, aktörler, yazarlar, yönetmenler ve yapımcılar, sistemle ortak mücadele için bir kolektif kurdular. Kore Film Yönetmenleri Sendikası’nın Başkan Yardımcısı Oh Ki-hwan, Seul’deki bir etkinlikte konuklara “Kore’de bir film yönetmeni olmak sadece bir meslek unvanıdır. Yaşamınızı kazanabileceğiniz bir şey değil,” dedi. Bazı yönetmen arkadaşlarının yarı zamanlı olarak depolarda çalıştığını ya da taksi şoförlüğü yaptığını açıkladı.
Senaryo yazarı Park Hae-young, etkinlikte Netflix’in “My Liberation Notes” dizisini satın almasının ardından küresel bir hit olduğunu belirtti. “Hayatım boyunca yazıyorum. Dolayısıyla, dünya genelinden yaratıcılarla yarışırken küresel alanda tanınmak eğlenceli bir deneyim oldu,” diyor. Ancak Park, platformların mevcut iş modeli nedeniyle bir sonraki dizisine “tüm çabasını harcamakta” isteksiz olduğunu ifade ediyor. “Genelde, bir dizi yaparken, başarılı olursa geleceğimi garanti ederim umuduyla dört ya da beş yılımı harcıyorum. Bu olmadan, böyle sıkı çalışmanın anlamı ne ki?” diye ekliyor.
Park ve diğer yaratıcılar, Güney Kore hükümetine yapım şirketlerinin kâr paylaşımına dair telif hakları yasasını değiştirmeye yöneltiyor. Güney Kore hükümeti, BBC’ye yaptığı açıklamada, ödeme sisteminin değişmesi gerektiğini kabul etmekle birlikte, sorunun çözümünün endüstrinin işi olduğunu vurguladı. Netflix ise, yorum isteğimizi geri çevirdi.
Hwang Dong-hyuk, ödeme konusundaki sorunlarına dair açık tavrının bu değişimi başlatacağını umuyor. Hwang kesinlikle sektör içindeki tartışmaları başlatmış durumda ve ikinci sezonun, endüstriye bir avantaj sağlaması bekleniyor. Ancak çekimler bittikten sonra karşılaştığımızda, hala dişlerinin ağrıdığını belirtti. “Henüz diş hekimime gitmedim ama büyük ihtimalle birkaç dişimi daha çektirmek zorunda kalacağım,” diye ekledi.
Squid Game’in ikinci sezonu, 26 Aralık 2024’te Netflix’te yayımlanacak.
