Panama, ABD hükümetinin ülkenin Panama Kanalı üzerindeki egemenliğini tanıdığını söylüyor, ancak Washington’ın bu iddiaya tamamen katılıp katılmadığı belirsiz.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Salı günü ülkede Panama’nın üst düzey yetkilileriyle özel olarak görüştükten sonra, Kamu Güvenliği Bakanı Frank Abrego Çarşamba günü Pentagon şefiyle birlikte düzenlediği bir basın toplantısında gazetecilere “Panama’nın Panama Kanalı üzerindeki egemenliğini kabul etti” dedi.
Salı günü geç saatlerde yayınlanan ortak bir ABD-Panama bildirisinin İspanyolca versiyonunda, Orta Amerika ülkesi Hegseth’in “Panama Kanalı ve bitişik alanlar üzerindeki Panama’nın liderliğini ve devredilemez egemenliğini tanıdığını” söyledi.
Ancak Pentagon tarafından yayınlanan bildirinin İngilizce versiyonunda, Panama’nın su yolu üzerindeki kontrolüyle ilgili bu ifade yer almıyor.
Bu tutarsızlık, Başkan Trump’ın daha önce yaptığı ve Washington’ın Çin kontrolünden korumak için su yolunu devralacağı tehdidinde bulunmasının ardından ortaya çıktı. Ancak Panama, Pekin’in hayati önem taşıyan nakliye hattını kontrol ettiğini reddediyor.
Hegseth Çarşamba günü ABD’nin “Panama Kanalı’nı komünist Çin etkisinden geri almaya yardımcı olduğunu” ve iki ülkenin güvenlik iş birliğini derinleştirmek için anlaşmalar imzaladığını söyledi.
ABD’nin Panama’nın kanal üzerindeki egemenliğini tanıyıp tanımadığı sorusundan “Panama Kanalı’nın Panama’da olduğunu ve Panama egemenliğini kötü niyetli etkilerden korumanın önemli olduğunu kesinlikle anlıyoruz” diyerek kaçamak bir tavır takınmış gibi görünüyor.
Trump’ın ABD’nin Panama Kanalı’nı geri alacağını söylediğinde kastettiğinin “Kanalı Çin etkisinden geri alıyoruz, bu da ABD ve Panama ile ortaklık anlamına geliyor” olduğunu açıkladı.
Bu ortaklığın, ABD askerlerinin “rotasyonel, ortak tatbikatlar yoluyla davet üzerine” Panama topraklarında eğitim almasını içereceğini söyledi.
Bu arada Abrego, Panama’nın topraklarında kalıcı ABD askeri üslerine izin vermeyeceğini ancak “ABD ile güvenlik açısından iş birliğini sürdüreceğini” söyledi.
Her yıl yaklaşık 270 milyar dolarlık ABD malı veya Amerikan konteyner trafiğinin yaklaşık yüzde 40’ı Panama Kanalı’ndan geçiyor.
Pentagon şefinin on yıllardır Panama’ya yaptığı ilk ziyaret olan Hegseth’in ziyareti, Trump’ın 1999’dan beri Orta Amerika ülkesi tarafından kontrol edilen su yoluna olan saplantısını ortaya koyuyor.
Trump, ABD’nin Carter yönetimi sırasında imzalanan bir anlaşmada nakliye yolunu devretmesiyle kötü bir anlaşma yaptığından şikayet etti.
Bu hafta imzalanan ABD-Panama anlaşmalarının bir parçası olarak, iki ülke, ABD’nin gemisi kanaldan geçtiğinde “ücret ve diğer ücretlerin ödenmesi” için nasıl tazminat ödeyecekleri konusunda anlaşma sözü verdi.
Panama ayrıca, “Panama Cumhuriyeti ve ABD’ye ait savaş gemileri ve yardımcı gemilerin geçişinin hızlandırılmasını” garanti edecek.
