Brezilya’nın İsveç’ten tedarik ettiği 10. Gripen E savaş uçağı ülkeye gönderilmek üzere limana teslim edildi. Sa Defensa tarafından yapılan habere göre Brezilya’ya yeni Gripen E savaş uçağı partisi ulaşırken, bu teslimatla birlikte Brezilya Hava Kuvvetleri’nin envanterindeki Gripen E sayısı 10’a yükselmiş oldu. Söz konusu teslimatı gerçekleştirilen uçak, İsveç’ten gelen son uçak olma özelliğini taşıyor. Tedarik kapsamındaki diğer uçakların üretimi ise Brezilya’da gerçekleşecek, bu da Brezilya’nın havacılık sanayii için önemli bir adım.
Önceki Teslimatlar ve Prosedürler
Brezilya, bundan önceki teslimatı ise Eylül 2024’te Santa Catarina eyaletinde yer alan Navegantes Limanı’ndan teslim almıştı. Bir önceki teslimatta Brezilyalı Leandro LS tarafından Youtube’da paylaşılan videoda uçak gece saatlerinde yetkililer eşliğinde taksi yaparken görüntülenmişti. Buradaki kontrollerden sonra diğer Saab F-39E uçaklarının bulunduğu Góias eyaletindeki Anápolis Hava Üssü’ne (BAAN) doğru kalkış yapması için gerekli teknik prosedürler gerçekleştirilmişti.
Brezilya’dan Savunma Sanayiine Büyük Yatırım
Geçtiğimiz Ağustos ayında Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva tarafından açıklanan Büyüme Hızlandırma Programı kapsamında Brezilya, ordusuna 52.8 milyar Real (10,6 milyar Dolar) ek yatırım yapacağını duyurmuştu. Bahse konu ek yatırım, Gripen savaş uçağı ile birlikte C-390 Millennium nakliye uçağı ve yeni nesil helikopterlerin tedarikini kapsadığı belirtilmişti.
Defence News’in haberine göre, yeni yayımlanan programda Brezilya 34 adet daha Saab F-39 Gripen savaş uçağı tedarik edecek. Brezilya Savunma Bakanı José Mucio Monteiro Filho, Defense News’e verdiği demeçte, “Savaş havacılığının (filosu) yenilenmesi, Brezilya Hava Kuvvetleri’nin ana projelerinden biridir. Bu proje Gripen savaş uçağının satın alınmasıyla gerçekleştirilmektedir. Latin Amerika’daki en modern savaş uçağı olan Gripen, Brezilya’nın kıtasal boyutlarına uygun olarak hava savunma kapasitesini önemli ölçüde geliştirmesine olanak sağlamaktadır” demişti. Bu söylem olarak ifade edilmiş olsa da iki taraf arasında resmi olarak anlaşma henüz gerçekleşmedi.
İsveç’ten Gripen E/F Savaş Uçağı İhracat Hamlesi
Geçtiğimiz Nisan ayında Army Recognition tarafından yapılan habere göre Peru’nun düzenlediği savaş uçağı ihalesi kapsamında İsveç, 2025 bahar bütçe teklifine hükümetler arası anlaşmanın yetkilendirilmesi talebini ekledi. İsveç parlamentosu Riksdag’dan onay alındığı takdirde Peru ile Gripen E/F uçaklarının tedarikine dair resmi süreç başlayabilecek.
İsveç hükümetinin Peru’ya teklifi yalnızca Gripen E/F uçağını değil, aynı zamanda hava savunma sistemlerinin tedarikini de kapsamakta. Peru’nun savaş uçağı ihalesinde Gripen E/F’in kazanması dahilinde Brezilya’nın ardından resmi sipariş veren ülke sayısı ikiye çıkmış olacak. Bu bağlamda Peru’ya sunulan teklif, İsveç ve Saab’ın Latin Amerika’da yürüttüğü geniş bir ihracat stratejisinin parçası olarak görülüyor. Gripen’in bölgesel pazardaki etkinliğini artırma çabaları, Güney Amerika’nın savunma altyapısını güçlendirme arayışlarıyla örtüşüyor.
