Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Eğirdir ilçesinde katıldığı “Eğirdir Gölü Su Eylem Planı Açıklaması, İstişare ve Değerlendirme Toplantısı”nda, gölün ekosistemi, tarımsal üretime katkısı ve su potansiyeliyle stratejik öneme sahip olduğunu vurguladı. Bakan Yumaklı, küresel iklim gerçeğiyle yüzleşildiğini ve Türkiye’nin, özellikle Akdeniz kuşağında yer alan bölgelerinin bu durumdan etkilendiğini belirtti. Eğirdir Gölü’nün son 10 yılda derinliğinin 11 metreden 6 metreye düştüğünü, hacminin ise yüzde 55 azalarak 1,8 milyar metreküpe gerilediğini açıkladı.
Eğirdir Gölü’nün Mevcut Durumu ve İklim Değişikliğinin Etkileri
Bakan Yumaklı, Eğirdir Gölü Havzası’ndaki sıcaklık artışının son 5 yılda 1,1 santigrat dereceye ulaştığını, yağış ortalamalarındaki düşüşün ise yüzde 18 seviyesinde olduğunu ifade etti. Geçen sene göle giren akım miktarının 372 milyon metreküpken, buharlaşma miktarının 473 milyon metreküpe ulaşarak, göle giren sudan daha fazlasının buharlaştığını vurguladı.
Geçmişten bugüne Eğirdir Gölü ve havzasını iyileştirmeye yönelik birçok faaliyet gerçekleştirdiklerini belirten Yumaklı, 1990’da hizmete alınan Yılanlı Derivasyonu ile bugüne kadar toplam 2,2 milyar metreküp suyun göle aktarıldığını ve havzada bulunan 120 bin dekara yakın alanın modern sistemle sulanması çalışmalarının tamamlandığını kaydetti.
Eğirdir Gölü Su Eylem Planı: 13 Ana Başlık, 31 Alt Başlık
Bakan Yumaklı, Eğirdir Gölü için 13 ana başlık ve 31 alt başlıktan oluşan “Eğirdir Gölü Su Eylem Planı”nı tamamladıklarını bildirdi. Planın üç temel stratejik hedefi şöyle sıralandı:
Suyu daha etkin ve adil kullanmak: Mevcut açık sulama sahalarının kapalı sulama sistemlerine dönüştürülmesi ve suyu az tüketen ürün desenine kademeli geçiş.
Yeraltı ve yüzey sularını bilimsel temelde yönetmek: Mevcut Yılanlı Derivasyonu’na ilave olarak Aksu Havzası’ndan göl beslenmesini artırmak için yılda 42 milyon metreküp su aktarımına yönelik yapım ihalesi 8 Temmuz’da gerçekleştirilecek. Kayıt dışı kuyular tespit edilecek, ihtiyaç olmayanlar kapatılarak uygun olanlar mevcut sulama sistemine dahil edilecek.
Doğal dengeyi ve ekosistemi korumak: Balık avcılığının istilacı türler dikkate alınarak yapılması ve endemik balık türlerinin korunması.
Bakan Yumaklı, göl havzasında ilk defa yapay zekâ kullanılarak suyun etkin şekilde yönetilmesine ilişkin yazılım çalışmalarına başlayacaklarını da duyurdu. Ayrıca, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yapılacak dip temizliğinin ardından, göle yeniden çamur ve benzeri malzemelerin akışını önleyecek yapısal tedbirler alınacak.
Büyük Yatırım ve Diğer Göller İçin Benzer Planlar
Su verimliliği seferberliği kapsamında kentsel, tarımsal ve endüstriyel su verimliliğinin iyileştirilmesine yönelik çalışmalar yürüttüklerini ifade eden Yumaklı, bu eylem planı kapsamında 2025-2030 yılları arasında yapılacak yatırımın toplam tutarının 21 milyar lira olacağını açıkladı. Bu yatırımlar sayesinde Isparta’nın 6 yıllık içme-kullanma suyu ihtiyacına karşılık gelen 150 milyon metreküp suyun sadece 1 yılda tasarruf edileceği belirtildi. Planın, gölün su miktarını artırarak seviyesinin yükselmesini sağlayacağı, yeraltı sularını koruyacağı, gölün su kalitesini yükselteceği ve ekosistemini koruyacağı vurgulandı. Ayrıca, yöredeki elma, kiraz, kayısı, şeftali, badem gibi ürünlerin üretiminde tarımsal üretimin garanti altına alınacağı ifade edildi.
Bakan Yumaklı, “Eğirdir Gölü’nü korumak, sadece doğal varlığı değil, aynı zamanda bir milletin üretim gücünü, gıda güvenliğini ve iklim direncini korumaktır” diyerek projenin önemine dikkat çekti. Son olarak, Eğirdir’den sonra Akşehir, Eber, Bafa, Beyşehir, Burdur, İznik, Seyfe ve Sapanca gölleri için de benzer eylem planlarının hazırlanacağı müjdesini verdi.
