Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung, bu ay yapılan ani seçimleri kazanmasının ardından, ülkenin savunma bakanlığı görevine sürpriz bir atama gerçekleştirdi. Tarihsel olarak emekli generallerin üstlendiği bu göreve, milletvekili Ahn Gyu-back getirildi.
Ahn, 2008’den bu yana milletvekili olarak görev yapıyor ve özellikle Aralık ayındaki kısa süreli sıkıyönetim ilanıyla tutuklanıp görevden alınmasına yol açan eski Devlet Başkanı Yoon Suk Yeol’u soruşturan parlamento özel komitesine başkanlık etmesiyle tanınıyor.
Sivil Gözetim ve İttifak Sinyali
Seul merkezli Güvenlik Yönetimi Enstitüsü (SMI) Başkanı analist Kim Ju Hyung, Ahn’ın atanmasının Güney Kore’deki sivil-askeri dengede önemli bir değişime işaret ettiğini belirtti. ABD-Kore ilişkilerinde uzman olan Kim, SMI’ın Ulusal Meclis’e bağlı bir düşünce kuruluşu olduğunu ekledi.
Kim, Ahn’ın “derin yasama ve savunma gözetim deneyimi” olduğunu ve savunma bakanlığına seçilmesinin reformları ve şeffaflığı zorlamak anlamına geldiğini söyledi. Ayrıca, Ahn’ın “ittifak karşıtı” olmaması nedeniyle Washington’a “süreklilik ve güvenilirlik” sinyali verdiğini vurguladı. Kim, Ahn’ı “aşırı saygılı olmadan teknolojik gelişmelere ve ittifak koordinasyonuna vurgu yapan, reform yanlısı bir ılımlı” olarak tanımladı.
Güvenlik Politikalarında Devamlılık ve Kuzey Kore Tehdidi
Başkan Lee’nin son zaferi, Güney Kore’nin güvenlik ve savunma politikalarının devamlılığı konusunda bazı belirsizlikler yaratmıştı. Eski Başkan Yoon, Kuzey Kore’ye karşı sert bir duruş sergilerken, Lee’nin Demokratik Partisi barışçıl birleşme görüşmeleri için baskı yapıyordu.
Lee, bir milletvekili olarak Kuzey Kore ile müzakerelerin başarısızlığa uğramasından yakınmış, ABD ve Japonya ile güvenlik bağlarını açıkça eleştirmiş ve ABD Kuvvetleri’nin Kore Yarımadası’ndaki varlığını sürdüren maliyet paylaşım anlaşmalarındaki artışları eleştirmişti. Ancak Kim, bunlara rağmen Lee’nin, Camp David’deki tarihi üçlü zirve görüşmeleri ve ABD ile nükleer paylaşım paktı da dahil olmak üzere mevcut savunma ve güvenlik mekanizmalarını sürdüreceğini söyledi.
Kim, “Başlangıçta Lee, Güney Koreli muhafazakarları rahatlatması gerektiğinden büyük ihtimalle statüko stratejisi izleyecektir” dedi ve Lee görevdeyken bile Kuzey Kore’nin “karşıt” olmaya devam ettiğini ekledi.
Bu ay Kuzey Kore, Pasifik’te inşa etmeyi ve konuşlandırmayı planladığı bir dizi savaş gemisinin ilki olan 5.000 tonluk “Kang Kon” adlı bir muhribi yeniden suya indirdi. Kuzey ayrıca, Güney Kore’nin ABD ve Japonya ile hava tatbikatları düzenlemesinin ardından geçen hafta Sarı Deniz’e 10 tur roket atmıştı. Kim, “Yoon dönemi güvenlik politikasından herhangi bir büyük sapma, özellikle Kuzey Kore’nin davranışlarında belirgin bir değişiklik olmadan, bu aşamada politik olarak riskli olacaktır” yorumunda bulundu. Bu durum, Lee’nin Kuzey Kore’nin ilk saldırısına karşı kapsamlı bir karşı saldırı askeri operasyonları zinciri olan üç eksenli savunma sistemini koruyacağı anlamına geliyor.
Kim ayrıca, Seul’ün Pekin ile ekonomik bağları yenileme ve barışçıl birleşme görüşmelerini canlandırma planlarına rağmen ABD ve Japonya ile gerçek zamanlı veri paylaşımı ve füze savunma koordinasyonunu sürdürmesinin beklendiğini söyledi.
Savunma Harcamaları ve ABD ile İlişkiler
Başkan Lee bu hafta NATO Zirvesi’ne katılmayacak ancak gümrük vergileri, savunma harcamaları ve Kore Yarımadası’nda 28 bin Amerikan askerinin tutulmasının maliyeti gibi konuları görüşmek üzere Başkan Donald Trump ile bir araya gelmesi bekleniyor.
Washington, müttefiklerini Çin, Rusya ve Kuzey Kore’den gelen tehditleri ele almak için savunma harcamalarını ikiye katlamaya zorladı. Güney Kore zaten GSYİH’sinin %2,7’sini savunmaya harcıyor ve bu artışın mali bir yük olacağı belirtiliyor. Kim, “Yurt içinde yüzde 5’e sıçramak politik olarak tartışmalı ve mali açıdan zor olacaktır” dedi. Lee yönetiminin söylemsel olarak uyumlu olabileceğini ancak gerçek hareketlerinin temkinli olacağını ekledi.
Washington’ın ayrıca Güney Kore ile savunma maliyet paylaşımı anlaşmalarını yeniden değerlendirdiği ve Trump’ın Seul’ün Özel Önlemler Anlaşması kapsamındaki katkılarının önemli ölçüde artırılmasını istediği bildiriliyor. 2024 yılında Seul ve Washington, 2026’da başlamak üzere ilk yıl ödemesi 1,41 milyar dolar (1,51 trilyon won) olacak şekilde beş yıllık yeni bir anlaşma imzalamıştı.
Lee’nin Demokrat Partisi, Güney’in ABD’ye aşırı bağımlılığı ve oradaki Amerikan askerlerinin varlığı konusunda endişelerini dile getirdi. Kim, Lee’nin büyük ihtimalle bu oyun planını izleyeceğini ve müzakerelere ihtiyatla yaklaşacağını söyledi. Kim, iki ülkenin yeniden müzakerelere başlayabileceğini ancak Seul’ün maliyetleri düşürmek veya ödeme koşullarını yeniden yapılandırmak için müzakere edeceğinden bunu ustalıkla ve sessiz bir diplomasiyle ele alması gerektiğini belirtti.
Kim, Seul’ün anlaşmayı yük paylaşımından ziyade “ortak stratejik yatırım” olarak yeniden çerçevelemesi ve müzakerelere savunma ihracatı, yurtdışı konuşlandırmalar, teknoloji ve altyapı katkılarını da dahil etmesi gerektiğini savundu. Son olarak, Lee yönetiminin “ikili bir strateji benimsemesi: Seul’ün Hint-Pasifik’te yüksek kapasiteli bir güvenlik ortağı olarak değerini proaktif bir şekilde göstermeli, aynı zamanda ani değişikliklerden veya kamuoyunda çatışmalardan kaçınan şartları sessizce müzakere etmelidir” dedi.
