Fransız havacılık devi Dassault Aviation, Hindistan merkezli Tata Sons’un bir yan kuruluşu olan Tata Advanced Systems Limited (TASL) ile önemli bir iş birliğine imza attı. 5 Haziran 2025 tarihinde imzalanan dört anlaşma ile, Rafale savaş uçağı gövdelerinin temel bölümleri Hindistan’da üretilecek. Bu stratejik adım, Dassault’nun küresel tedarik zincirini genişletme ve Rafale üretimini artırma hedefleri doğrultusunda büyük önem taşıyor.
Hindistan’da Yeni Üretim Tesisi Kuruluyor
İmzalanan anlaşmalar, Rafale savaş uçaklarının ön bölüm, orta gövde, komple arka bölüm ve arka gövdenin yan kabukları dahil olmak üzere temel gövde bölümlerinin Hindistan’da yerel olarak üretilmesini öngörüyor. Army Recognition tarafından yapılan habere göre, bu önemli üretim için Hindistan’ın Haydarabad şehrinde yeni bir üretim tesisi kurulacak.
Dassault Aviation’dan yapılan açıklamaya göre, bu tesis, Rafale gövdelerinin Fransa dışında üretileceği ilk yer olacak. Tesisin 2028 mali yılından itibaren ayda 2 tam gövde teslim etmesi ve hem Hindistan hem de uluslararası müşteriler için bileşenler tedarik etmesi bekleniyor. Bu kapasite, Dassault’nun artan Rafale siparişlerini karşılama yeteneğini önemli ölçüde güçlendirecek.
Dengeleme Yükümlülükleri ve Stratejik Ortaklık
Bu karar, Dassault ve ortaklarının Hindistan’ın 2016 yılındaki Rafale satın alımı kapsamındaki önceki dengeleme yükümlülüklerinin bir devamı niteliğinde. Bu yükümlülükler, sözleşme değerinin bir kısmının Hindistan’a yeniden yatırılmasını gerektiriyordu.
Dassault’un CEO’su Éric Trappier, bu adımın Dassault’un Hindistan’daki tedarik zincirinin genişlemesine katkıda bulunacağını, Rafale programının üretim artışını desteklerken kalite ve maliyet gereksinimlerini karşılamayı hedeflediğini belirtti. Tata Advanced Systems’ın CEO’su Sukaran Singh ise anlaşmayı iki firma arasındaki devam eden iş birliğini yansıtan bir gelişme olarak nitelendirdi. Bu anlaşma, Dassault’nun küresel üretim stratejisinde Hindistan’ı kilit bir merkez haline getirme yönündeki kararlılığını gösteriyor.
Dassault’nun Artan Üretim Hedefleri ve Sipariş Durumu
Dassault Aviation, dünya genelindeki artan talebi karşılamak için üretim kapasitesini genişletiyor. Teslimatlar 2023’te 13 uçaktan 2024’te 21’e ve 2025’te 25 uçağa yükseliyor. Şirketin mevcut sipariş birikimi, 164’ü ihracat müşterileri için olmak üzere toplam 230 adet Rafale’yi içeriyor. Şirket, 2023 yılında 6,5 milyar Euro değerinde sipariş aldığını açıklarken, 2024’te bu rakamın 8,3 milyar Euro’ya ulaştığını duyurdu. Bu rakamlar, Rafale savaş uçağının küresel pazardaki popülaritesini ve Dassault’nun güçlü sipariş defterini ortaya koyuyor.
Hindistan’ın 26 Rafale M Alımını Tamamlayıcı Anlaşma
Haydarabad gövde üretim anlaşması, Hindistan’ın Fransa ile 26 adet Rafale M uçağının tedariki için Nisan 2025’te imzaladığı hükümetler arası anlaşmayı tamamlıyor. Yaklaşık 7 milyar Euro değerindeki bu anlaşma, 22 adet Rafale M tek kişilik uçak gemisi tabanlı savaş uçağı ve 4 adet Rafale B çift kişilik uçağı içeriyordu. Teslimatların imza tarihinden yaklaşık 37 ay sonra Mayıs 2028’de başlaması ve 2029 ile 2031 arasında tamamlanması bekleniyor.
Bu kapsamlı anlaşma, eğitim programları, bakım paketleri, simülatörler, performansa dayalı lojistik ve Meteor hava-hava füzesi ile Exocet AM39 Block 2 Mod 2 gemisavar füzesi gibi mühimmatları da içeriyor. Ayrıca, Astra Mk1 ve Rudram serisi dahil olmak üzere Hindistan tarafından geliştirilen füzelerin entegrasyonu da sözleşme kapsamında yer alıyor. Bu durum, Hindistan’ın kendi savunma sanayii yeteneklerini Rafale platformuna entegre etme isteğini yansıtıyor.
Gelecek Planları ve Tedarik Zinciri Zorlukları
Paralel olarak, Dassault, beklenen büyük ölçekli siparişleri yönetmek için Hindistan’da tam bir Rafale son montaj hattının kurulmasını değerlendiriyor. Bu potansiyel gelişme ilk olarak Mart 2025’te Dassault’un CEO’su tarafından artan Hindistan talebini bir faktör olarak göstererek dile getirilmişti.
Şirketin üretim büyüme planları, bazıları pandemi dönemi kesintileriyle bağlantılı olan mevcut tedarik zinciri kısıtlamalarının üstesinden gelmeyi de içeriyor. Artan üretimi desteklemek için Cergy-Pontoise’da yeni bir üretim tesisi açıldı, ancak üretim kapasitesini genişletmedeki her adımın iki yıla kadar sürmesi tahmin ediliyor. Ayrıca Dassault, özellikle üçte biri ABD’li müşterilere teslim edilen Falcon uçaklarının satışları olmak üzere iş jeti segmentini etkileyebilecek uçak ithalatına yönelik önerilen ABD tarifelerini de yakından izliyor.
Bu anlaşma, Dassault’nun küresel üretim ağını stratejik olarak genişletirken, Hindistan’ın yerli savunma sanayii kapasitesini ve hava kuvvetleri modernizasyonunu hızlandırma hedeflerine ulaşmasında kilit bir rol oynayacak.
