Şanlıurfa Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Uzmanı Dr. Mert Gültekin, yaz aylarında acil servis başvurularında en sık karşılaşılan hastalıklardan birinin akut gastroenterit, yani halk arasında bilinen adıyla “mide üşütmesi” veya “ishal” olduğunu belirtti.
Akut Gastroenterit: Belirtileri ve Nedenleri
Dr. Gültekin, bu rahatsızlığın aniden başlayan karın ağrısı, bulantı, kusma, ishal ve zaman zaman ateşle kendini gösterdiğini ifade etti. Özellikle sıcak havalarda gıdaların kolay bozulması ve hijyenik olmayan su tüketiminin, bu hastalığın başlıca nedenleri arasında yer aldığını vurguladı. Yaz aylarında artan sıcaklıklar, gıdalarda bakteri üremesi için uygun ortam sağlarken, açıkta satılan veya iyi muhafaza edilmeyen yiyecek ve içecekler risk faktörünü artırıyor.
Risk Grupları ve Ciddi Sonuçlar
Her yaş grubunda görülebilen akut gastroenteritin, en çok çocuklar, yaşlılar ve bağışıklık sistemi zayıf bireyler için risk oluşturduğuna dikkat çeken Gültekin, bu kişilerde sıvı kaybının çok hızlı gelişebileceğini ve tedavi edilmezse ciddi sonuçlara, hatta hayati tehlikelere yol açabileceğini söyledi. Sıvı kaybı, özellikle küçük çocuklarda ve yaşlılarda dehidrasyona neden olarak böbrek yetmezliği gibi komplikasyonları tetikleyebilir.
Tedavi ve Korunma Yolları
Hastalığın tedavisinde temel amacın, vücudun kaybettiği sıvı ve minerallerin yerine konması olduğunu belirten Dr. Gültekin, bol su tüketiminin önemine işaret etti. Ayrıca, ishal kesici ilaçların doktora danışılmadan kullanılmaması gerektiğini hatırlattı; çünkü bu tür ilaçlar bakterilerin vücuttan atılmasını engelleyerek durumu daha da kötüleştirebilir. Bazı vakalarda, özellikle şiddetli sıvı kaybı olan durumlarda, damar yoluyla sıvı ve elektrolit takviyesi gerekebileceğini de sözlerine ekledi.
Dr. Gültekin, hastalıktan korunmak için alınması gereken basit fakat etkili önlemleri şöyle sıraladı:
Ellerinizi sık sık yıkayın. Özellikle tuvalet sonrası ve yemek hazırlığı öncesinde el hijyenine özen gösterilmesi gerekiyor.
Çiğ sebze ve meyveleri iyice yıkayın. Tüketimden önce kir ve mikroorganizmalardan arındırmak kritik öneme sahip.
Açıkta satılan yiyecek ve içeceklerden kaçının. Bu tür ürünlerin hijyen koşulları genellikle yetersiz olabilir.
Güvenli içme suyu kullanın. Şebeke suyunun kalitesinden emin olunmadığı durumlarda kaynatılmış veya şişelenmiş su tercih edilmelidir.
Son olarak Dr. Gültekin, “Eğer ishal ve kusma şikayetleri uzun sürüyorsa, vücut direnci düşüyorsa veya yüksek ateş görülüyorsa, mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır” ifadelerine yer verdi. Erken müdahale, hastalığın şiddetlenmesini ve olası komplikasyonları önlemede büyük rol oynar.
