Türkiye’de Operasyonel Araç Kiralama Sektörü: 2025 İlk Çeyrek Verileri
Türkiye’nin operasyonel araç kiralama sektörü, 2025 yılının ilk çeyreğine ilişkin verileri ile dikkat çekiyor. Tüm Oto Kiralama ve Mobilite Kuruluşları Derneği (TOKKDER) tarafından açıklanan bu veriler, sektörün mevcut durumunu ve gelecekteki potansiyelini gözler önüne seriyor. Bağımsız araştırma şirketi NielsenIQ ile iş birliği içerisinde hazırlanan rapora göre, sektör yılın ilk üç ayında %3,8 oranında bir daralma yaşadı. Bu durum, filo büyüklüğünün 242 bin 200 araca gerilemesine ve sektörün aktif büyüklüğünün 292 milyar TL olarak kaydedilmesine yol açtı.
Faiz Artışlarının Etkisi
TOKKDER Yönetim Kurulu Başkanı Kağan Yaşa, 2018 yılında 328 bin araçlık bir filosu bulunan sektörün, 2025’in ilk çeyreği itibarıyla 242 bine düştüğünü belirtti. Artan kredi faizleri, kira maliyetlerini ciddi şekilde yükseltmiş durumda. Bu nedenle, şirketler tasarrufa yönelmekte ve operasyonel kiralama talebi önemli ölçüde azalmaktadır. Yaşa, “Enflasyondaki düşüş ve finansmana erişimin kolaylaşması durumunda sektörümüz yeniden büyüme trendine girecektir.” diyerek, geleceğe dair umutlarını dile getirdi.
Sektörün Potansiyeli ve Avrupa ile Karşılaştırma
Türkiye’deki araç kiralama pazarında Avrupa ile kıyaslandığında büyük bir potansiyel bulunmaktadır. Avrupa’da kiralamanın toplam araç satışlarındaki payı %57 civarındayken, Türkiye’de bu oran henüz %15’tir. Bu fark, Türkiye’nin araç kiralama sektöründeki büyüme fırsatlarını gözler önüne sermektedir. Kısa vadede ise enflasyon, finansmana erişim ve maliyetler gibi faktörler belirleyici olmaya devam edecektir.
Hibrit ve Elektrikli Araçların Yükselişi
Rapora göre, sektör araç parkında hibrit ve elektrikli araçların payı %10,4’e ulaşmıştır. Benzinli araçlar %60,7 ile parkın büyük kısmını oluştururken, dizel araçların payı ise %28,8’e gerilemiştir. Araç tercihleri açısından sedan gövde tipi %44,3 ile en çok tercih edilen tip olurken, hatchback araçlar %25,3 ve SUV’lar %21,6 oranında tercih edilmektedir. Bu veriler, çevre dostu araçlara olan ilginin artış gösterdiğini ortaya koymaktadır.
Marka Tercihleri ve Pazar Dinamikleri
Türkiye operasyonel kiralama pazarında en çok tercih edilen marka %18,7’lik payla Renault olmuştur. Fiat %16,2 ile ikinci, Toyota ise %9,4 ile üçüncü sırada yer almaktadır. Kompakt sınıf araçlar parkın %47’sini oluştururken, küçük sınıf araçlar %31 ve üst-orta sınıf araçlar %10,1 pay almıştır. Hafif ticari araçların oranı ise 2018’de %2,9 iken, 2025’te %7,1’e yükselmiştir. Bu durum, hafif ticari araçlara olan talebin arttığını göstermektedir.
Müşteri Sayısındaki Düşüş
Sektörde müşteri sayısı da ciddi oranda azalmıştır. 2021 yılında 28 bin 300 olan müşteri sayısı, 2024 sonunda 22 bin 100’e ve 2025’in ilk çeyreğinde 20 bin 900’e gerilemiştir. TOKKDER Başkanı Yaşa, özellikle KOBİ’lerde operasyonel kiralama farkındalığının artırılması gerektiğini vurgulamaktadır. Sektör, 2025’in ilk üç ayında toplam 11 milyar TL vergi ödeyerek ekonomiye önemli bir katkı sağlamıştır. Yaşa, araç kiralama gider sınırının yükseltilmesi ve GPS zorunluluğu gibi düzenlemelerin gözden geçirilmesinin sektöre destek sağlayacağını ifade etmiştir.
Sahiplik Yerine Kullanım Anlayışı
Geleceğe ilişkin değerlendirmelerde bulunan Yaşa, “Sahiplik yerine kullanım” anlayışının hızla yaygınlaştığını belirtmiştir. Bireyler ve kurumlar, sadece ihtiyaç duydukları süre boyunca araç kullanmayı tercih etmektedirler. Araç paylaşımı ve kiralama modellerinin önümüzdeki dönemde daha fazla öne çıkacağı öngörülmektedir. Bu değişim, sektörde yeni fırsatları beraberinde getirebilir.
Sonuç Olarak
Türkiye’deki operasyonel araç kiralama sektörü, mevcut zorluklara rağmen büyük bir potansiyele sahiptir. Faiz oranlarının düşmesi, enflasyonun kontrol altına alınması ve yeni araç modellerinin benimsenmesi, sektördeki büyümeyi tetikleyebilir. Kiralama anlayışının değişimi ile birlikte, sektörün geleceği daha da parlak görünmektedir.
