Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 14 Temmuz Bastille Günü kutlamaları öncesinde yaptığı açıklamada, ülkenin savunma harcamalarını planlanandan üç yıl önce, 2027 yılında 64 milyar euroya (yaklaşık 75 milyar dolar) ulaşacak şekilde artıracağını duyurdu. Macron, 1945’ten bu yana özgürlüğe yönelik en büyük tehdit karşısında Fransa’nın adım atması gerektiğini vurguladı.
Avrupa’nın Ortak Savunma İhtiyacı ve Fransa’nın Rolü
Macron, Paris’teki Silahlı Kuvvetler Bakanlığı’nda yaptığı geleneksel konuşmasında, “Avrupa’nın dört bir yanında uluslar yeniden silahlanıyor ve Fransa çok kısa vadeli tehditler karşısında Avrupalı müttefiklerini ön cephede yalnız bırakamaz” sözleriyle, Avrupa’nın Kafkasya’dan Kuzey Kutbu’na kadar sınırlarında kalıcı bir Rus tehdidiyle yüzleşmeye hazır olması gerektiğini belirtti. Bu açıklama, Fransa’nın Avrupa’daki güvenlik mimarisindeki lider rolünü pekiştirme arzusunu ortaya koyuyor.
Savunma Bütçesindeki Artışın Detayları
Macron, Fransa’nın 2026 savunma bütçesine planlanan artışın üzerine 3,5 milyar euro ve 2027 bütçesine de 3 milyar euro ekleneceğini duyurdu. Bu hamleyle birlikte, ülkenin savunma bütçesi, Macron’un göreve geldiği 2017 yılına kıyasla iki katına çıkmış olacak. Ayrıca bu artış, 2024-2030 Askeri Programlama Kanunu’nun (LPM) sonuna kadar bu seviyeye ulaşma planının da önüne geçmiş olacak.
Bu planlanan artış, NATO üyelerinin Haziran ayında Hollanda’nın Lahey kentinde yapılan bir toplantıda temel savunma harcamalarını GSYH’nin %3,5’ine çıkarma konusunda anlaşmalarının ardından geldi. Aralarında Almanya, İsveç ve Norveç’in de bulunduğu bir dizi ülke, geçtiğimiz haftalarda önümüzdeki 5 yıl içerisinde bu hedefe ulaşmayı planladıklarını açıklamıştı. Ancak Fransa, henüz GSYH hedefine ulaşıp ulaşmayacağını ve ne zaman ulaşacağını açıklamadı.
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü Avrupa Kıdemli Danışmanı Francois Heisbourg, Macron’un 2 yıl içinde 6,5 milyar euro ek harcama yapacağını duyurmasının “kesinlikle kayda değer” olduğunu belirtmekle birlikte, 2025 yılında GSYH’nin %2,3’ü düzeyinde olan savunma harcamalarının 2027 yılı sonunda GSYH’nin %0,2’sinden biraz daha azına tekabül ettiğini vurguladı. Heisbourg, bu noktada “%3,5 hedefi çok uzakken, Almanya bu hedefe 2029’da ulaşmayı planlıyor” dedi.
“Artan Faaliyet ve Daha Fazla Üretim” ile Finansman
Macron, Avrupa Birliği’nin en borçlu ülkelerinden biri olan Fransa’nın daha fazla savunma için daha fazla borçlanmaya bel bağlamaması gerektiğini de söylerken, artan harcamaların “artan faaliyet ve daha fazla üretim” yoluyla ödeneceğini de sözlerine ekledi. Bu durum, Fransa savunma sanayisinin daha fazla yatırım ve üretimle destekleneceği anlamına geliyor.
Macron, Fransa’nın bu çabasının ülkenin ortakları karşısında güvenilir olmasını sağlayacağını belirtti. Ayrıca Fransa ve Almanya’nın Ağustos ayı sonunda ortak bir savunma ve güvenlik konseyi için bir araya geleceğini ve burada ülkelerin “yeni kararlar alacağını” ifade etti. Ortak yatırım ve güçlendirilmiş iş birliğinin Fransa’nın talep ettiği NATO’nun Avrupa ayağının oluşturulmasına olanak sağlayacağını vurguladı.
Geleceğin Savaş Alanları ve Fransa’nın Prioriteleri
Macron’a göre dünya, yapay zeka ve insansız hava araçlarının ortaya çıkması, elektronik harp, uzay, siber uzay ve deniz tabanı gibi yeni mücadele alanlarının yanı sıra kuantum teknolojilerine geçişle birlikte birçok alanda bir teknoloji yarışı yaşıyor. Ayrıca dünyanın nükleer silahların yayılması ve büyük çatışmaların geri dönüşüne tanık olduğunu belirterek, “Nihayetinde, açık olalım, bu dünyada özgür olmak için korkulmanız gerekir. Korkulmak için de güçlü olmak zorundasınız” dedi.
Cumhurbaşkanı, bunun Fransa’nın daha güçlü olması gerektiği anlamına geldiğini, çünkü “ulusu savunması gerekenin her şeyden önce ulus olduğunu” açıkladı. Bu çerçevede Ukrayna’daki savaşın gösterdiği üzere Macron, “Cesaretin yanı sıra stoklara ve uygun bir savunma sanayiine de ihtiyacımız var. Dayanıklı ve seferber olma kabiliyetine sahip bir ulusa ihtiyacımız var” ifadelerini kullandı.
Fransa’nın Ele Alacağı “Zayıf Alanlar”
Macron, Fransa’nın zayıf olduğu alanları, özellikle de dolanan mühimmat, hassas silah sistemleri ile satürasyon saldırı kabiliyetine sahip mühimmatlar da dahil olmak üzere mühimmat stoklarını ele alması gerektiğini söyledi. Bu bağlamda, Fransız muharip birliklerinin, fırkateynlerinin ve hava üslerinin daha fazla insansız hava aracı ile donatılması gerektiğini de vurguladı. Cumhurbaşkanına göre güçlendirilmesi gereken diğer alanlar arasında hava savunma ve elektronik harp yeteneklerinin yanı sıra uzay kabiliyetleri de yer alıyor.
Bu hamle, Fransa’nın değişen küresel güvenlik ortamına uyum sağlama ve Avrupa’daki lider savunma gücü konumunu pekiştirme konusundaki kararlılığını gösteriyor.
